φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα!
αργεί να ξημερώσει, έφτιαξα καφέ, ακούω ένα τριζόνι, τροχοφόρα βλήματα δεν περνούν, η ανυπόφορη, διηνεκής διείσδυση στο χώρο και το χρόνο έχει καταλαγιάσει, τα παιδιά κοιμούνται, ησυχία.
Βρίσκω στο τραπέζι ανοιχτό το βιβλίο που διάβαζα ψες το βράδυ, τον ‘Αγαμέμνονα’ του Αισχύλου (τι έρωτας κι αυτός!). Διέκοψα την ανάγνωση, και πήγα για ύπνο, σε ένα σχόλιο του ποιητή πάνω στο ζήτημα πως ο Κύριος
[ὁ στιγμάρχης· ὁ τοῦ νῦν ἄρχειν· ὁ τοῦ παρῳχηκότος δεσπότης· ὁ τοῦ ἐνεστῶτος βασιλεύς· ὁ τοῦ μέλλοντος κύριος]
μας επηρεάζει ακόμα κι όταν κοιμόμαστε. Να τι έγραψε ο Αισχύλος, σε ελεύθερη μετάφραση (στ. 176-83): Ο Κύριος (ο Ζεύς) μας δείχνει το δρόμο της συνετής, υπάκουης σκέψης. Αυτός επέβαλε ως κομβική αρχή της ζωής μας το αξίωμα ότι η μάθηση (της υπακοής) επιτυγχάνεται μόνο μέσω των συμφορών και της ταλαιπωρίας. Όταν κοιμόμαστε, στη καρδιά μας στάζει ο πόνος και η ταλαιπωρία και μας θυμίζουν τα καθημερινά μας βάσανα. Μόλις αντιληφθεί ο Κύριος ότι κάποιος δεν θέλει να υπακούσει, τρέχει αμέσως κοντά του να του δείξει το δρόμο της συνετής, υπάκουης σκέψης. Καθισμένοι στο φοβερό θρόνο τους, χάρη γεμάτη βία μας κάνουν οι Κύριοι (δαίμονες). Χάρις βίαιος, αυτά είναι τα λόγια του Αισχύλου. Δηλαδή: μας αφήνουν μεν να ζήσουμε, δεν μας ξεπαστρεύουν (διότι δεν θα είναι Κύριοι μετά) αλλά μας αφήνουν να ζήσουμε μέσα στα βάσανα και τη ταλαιπωρία. Ο πόνος, τα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε καθημερινά, εμείς οι υποτελείς παραγωγοί του τεράστιου και συλλογικά παραγόμενου κοινωνικού πλούτου, είναι μια μορφή βίας, κοντά στη φυσική και την οικονομική. Και κοντά σε αυτές, να και η διαχείριση των συναισθημάτων μας.
Υποφέρουμε ακόμα κι όταν κοιμόμαστε, μην τον ξεχνάτε ποτέ, είναι άκρως επικίνδυνο και ανθυγιεινό.
Και ασφαλώς θα γνωρίζετε, φίλες και φίλοι, ότι η αντιμετώπιση και η επίλυση των κοινωνικών προβλημάτων, παγκόσμιων, περιφερειακών, τοπικών, συλλογικών, προσωπικών θα εξαρτηθεί από την έκβαση του κοινωνικού πολέμου, του πολέμου μεταξύ του Κυρίου καπιταλιστή (της παραγωγής και του χρήματος) και των υποτελών Παραγωγών του τεράστιου κοινωνικού πλούτου (αλλά λεφτά δεν υπάρχουν!). Εάν δεν πολεμήσουμε, δεν θα επιλύσουμε κανένα απολύτως πρόβλημα: εάν δεν το γνωρίζετε, έχω την εντύπωση πως αρχίζετε να το υποψιάζεστε. Κι όταν λέω να πολεμήσουμε δεν εννοώ να καταθέσουμε προτάσεις, να απαιτήσουμε, να διεκδικήσουμε, να συγκεντρωθούμε,να διαδηλώσουμε, να κραυγάσουμε συνθήματα – αυτά δεν είναι πόλεμος, δεν είναι μέσα πολέμου οι συγκεντρώσεις και οι διαδηλώσεις -ίσως να αργήσουμε να το κατανοήσουμε αλλά θα το κατανοήσουμε.
Θα πολεμήσουμε, πολεμάμε, θέλουμε δε θέλουμε. Κι αφού πολεμάμε και θα πολεμήσουμε, θα πρέπει να γνωρίζουμε πολύ καλά πως να νικήσουμε. Η δική μας γνώμη είναι ότι θα νικήσουμε μόνο εάν δεν πολεμήσουμε όπως πολεμάει ο Κύριος, εάν δεν πολεμήσουμε όπως θέλει ο Κύριος να πολεμήσουμε. Πολεμήσαμε όπως πολεμά ο Κύριος και ηττηθήκαμε. Υποφέραμε και μάθαμε, όπως επιβάλλει και ο Ζεύς του Αισχύλου: με στρατούς, με όπλα, με αίμα, με βάσανα, με θυσίες, με ταλαιπωρία, με πόνο στη ψυχή, με βασανιστήρια, με ομολογίες, με προδοσίες, με ενοχές, με χίλια σκατά στα μούτρα μας.
Continue reading →