φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα
Η ε π α ν ά σ τ α σ η είναι μια ριζική, μη αναστρέψιμη αλλαγή, η οποία επιλύει κάποιο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν τα μέλη μιας κοινωνίας. Σε κάθε επανάσταση παρατηρούμε δύο χαρακτηριστικά: πρώτον, είναι μια διαδικασία μεγάλης ή και πολύ μεγάλης, χρονικής διάρκειας και, δεύτερον, δεν υπάρχει υποκείμενο της επανάστασης, οι άνθρωποι δεν γνωρίζουν αυτό που κάνουν, δεν συνειδητοποιούν το αποτέλεσμα της αλλαγής, απλά τη βιώνουν. Όλα τα ανθρώπινα χαρακτηριστικά, καμιά εικοσαριά είναι, από την όρθια στάση/δίποδη βάδιση μέχρι την επίγνωση του θανάτου και τη γλώσσα, τη λεκτική επικοινωνία ήταν επαναστάσεις που επέλυσαν κάποιο πρόβλημα προσαρμογής. Ο άνθρωπος ο σοφός είναι το τελικό αποτέλεσμα μιας αλληλουχίας επαναστάσεων, που εκτυλίχθηκαν μέσα σε 6 εκ. χρόνια (ανθρωπογένεση). Μας πήρε 2, 5 εκ. χρόνια για να σταθούμε όρθιοι και να βαδίσουμε στα δύο – το θέλαμε, το επιδιώκαμε, γνωρίζαμε ότι μια μέρα θα σταθούμε όρθιοι και θα βαδίζουμε στα δύο; Όχι, βέβαια!
Η επανάσταση επιλύει κάποιο πρόβλημα προσαρμογής αλλά συχνά προκαλεί άλλα ή δημιουργεί τις προϋποθέσεις για μια άλλη, μελλοντική. Η επανάσταση της όρθιας στάσης/δίποδης βάδισης προκάλεσε το πρόβλημα της καταπόνησης της σπονδυλικής στήλης, όλοι και όλες υποφέρουμε από τη μέση μας και δυσκόλεψε το θηλυκό να γεννά, με το στένεμα του καναλιού της γέννησης. Δημιούργησε όμως, με τις αλλαγές που υπέστησαν οι φωνητικές χορδές, τις προϋποθέσεις της ομιλίας, της έναρθρης επικοινωνίας. Τα σκυλιά δεν πρόκειται ποτέ να μιλήσουν, θα γαβγίζουν μόνο. Άι γάβ γιου!
ΜΙΑ επανάσταση μπορεί να προκύψει και ως αποτέλεσμα πειραματισμού των μελών μιας κοινότητας. Μια τέτοια περίπτωση είναι η επανάσταση της παραγωγής φυτικής και ζωικής τροφής, της καλλιέργειας της γης και της εκτροφής ζώων, της γεωργίας και της κτηνοτροφίας. Κοιμηθήκαμε τροφοσυλλέκτες – κυνηγοί και ξυπνήσαμε μετά από μία ή δύο χιλιετίες γεωργοί και κτηνοτρόφοι! Θέλαμε, επιδιώξαμε συνειδητά να γίνουμε γεωργοί ή κτηνοτρόφοι; Όχι, βέβαια! Η επανάσταση αυτή προκάλεσε πολλά προβλήματα αλλά δημιούργησε και της προϋποθέσεις εκτύλιξης άλλων επαναστάσεων. Χάριν αυτής είμαστε σήμερα 8, 14 δισ.!
ΚΑΤΑΛΗΓΩ στο εύλογο συμπέρασμα ότι οι επαναστάσεις επέλυαν περισσόταρα προβλήματα παρά προκαλούσαν νέα. Γι’ αυτό και τη βγάλαμε καθαρή, επιβιώσαμε και γίναμε 8,14 δισ. Τη στιγμή αυτή βρισκόμαστε μπροστά σε ένα κρίσιμο και θεμελιώδες ερώτημα: υπήρξε κάποια επανάσταση, κάποια ριζική αλλαγή, που προκάλεσε πολύ περισσότερα προβλήματα από όσα επέλυσε; Θα μπορούσαμε να χαρακτηρίσουμε αυτή την επανάσταση, αντεπανάσταση; Εάν ναι, τότε η αντεπανάσταση είναι μια επανάσταση που προκαλεί περισσότερα προβλήματα από όσα επιλύει. Κατά συνέπεια, κάθε αντεπανάσταση είναι επανάσταση και αντιμετωπίζεται μόνο με επανάσταση.