νεκροζώντανη Αριστερά

ο κακός που περνάει για καλός, μπορεί να κάνει το κακό δίχως να βρει το μπελά του - Βοκάκιος

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα!

Τα τελευταία χρόνια γράφω δυο βιβλία για την Αριστερά: ένα για την Αριστερά που αργοπεθαίνει και ένα για την Αριστερά που κυοφορεί η ελληνική κοινωνία. Το πρώτο φέρει τον τίτλο νεκροζώντανη Αριστερά και του χρόνου τέτοια εποχή, να ‘μαστε καλά, πιθανόν να κυκλοφορήσει με κάποια μορφή. Το δεύτερο φέρει τον τίτλο Πανταχου Απουσία και είναι ένα σχόλιο πάνω στη στρατηγική του υποτελούς Παραγωγού, δηλαδή πάνω στη στρατηγική, τα μέσα υλοποίησής της και στην οργανωτική πολιτική της Αριστεράς που συγκροτείται στα υπόγεια της κοινωνίας και δεν θα αργήσει να σκάσει μύτη. (Έχω συντάξει μια συνοπτική εκδοχή του κειμένου και όποιος, όποια ενδιαφέρεται μπορώ να το στείλω, αρκεί να μου στείλει ένα e-mail). Σήμερα, θα επιχειρήσω να συνοψίσω το περιεχόμενο του πρώτου βιβλίου, σκεπτόμενος ότι πιθανόν να συμβάλλει στην επιτάχυνση της αλλαγής του υπάρχοντος κατεστημένου τρόπου σκέψης της Αριστεράς.

Τα κεφάλαια του βιβλίου είναι οι απαντήσεις που δίνονται σε ορισμένα κομβικής σημασίας ερωτήματα που αφορούν το παρελθόν, το παρόν και το μέλλον της ιστορικής, νεκροζώντανης Αριστεράς. Τα ερωτήματα αυτά είναι: Γιατί έχει βαλτώσει η Αριστερά; Γιατί ο κόσμος της εργασίας γυρίζει τη πλάτη στην Αριστερά; Στο ερώτημα αυτό δίνονται δυο απαντήσεις: μία από την ίδια την ιστορική Αριστερά και μία από τους ίδιους τους υποτελείς Παραγωγούς του κοινωνικού πλούτου. Να η απάντηση της Αριστεράς: ο κόσμος της εργασίας μας γυρίζει την πλάτη διότι είμαστε διασπασμένοι και διότι δεν έχουμε αλλάξει. Εάν ενωθούμε, εάν επανεξοπλιστούμε (ανασυγκροτηθούμε, επανιδρυθούμε), ο κόσμος της εργασίας θα μας ακολουθήσει. Η απάντηση αυτή μας ωθεί να αναρωτηθούμε: μπορεί η Αριστερά να ενωθεί; Τι θα συμβεί εάν ενωθεί; Μπορεί να αλλάξει; Στα ερωτήματα αυτά απαντώ με ένα κατηγορηματικότατο ΟΧΙ. Δεν μπορεί ούτε να ενωθεί ούτε να επανεξοπλιστεί, όπως αρέσκεται και συνηθίζει να λέει. Κι αν ενωθεί, είναι βέβαιο ότι το μόνο που θα γίνει θα είναι η άθροιση και η μεγέθυνση των ελαττωμάτων της. Γιατί όμως δεν μπορεί να ενωθεί και να αλλάξει;

Continue reading →

κάνονμπολ, βολίδα, σφαίρα

φίλες και φίλοι,

Στο προηγούμενο σημείωμά μας (το αυτοκίνητο δεν είναι όχημα) αναρωτηθήκαμε εάν το αυτοκίνητο είναι όχημα και καταλήξαμε στο συμπέρασμα ότι δεν είναι, μιας και όχημα είναι η άμαξα που κινείται συρόμενη από ζώα. Τα δίτροχα αμαξίδια (ταξί) που σύρουν στην Ινδία και σε άλλες χώρες οι άνθρωποι είναι οχήματα, όχι τα αυτοκίνητα. Για τον Πλάτωνα, στον Τίμαιο μας το λέει (44e), ο άνθρωπος είναι όχημα μεταφοράς του κεφαλιού του: “Για να μην κατρακυλάει λοιπόν το κεφάλι σε όλα τα βάθη και τα ύψη της Γης και για να μην συναντά δυσκολίες στην υπερπήδηση και την αποφυγή τους, του έδωσαν το σώμα ως ευέλικτο όχημα μεταφοράς (οχημα αυτω τουτο και ευπορίαν έδοσαν).” Ο χαρακτηρισμός όχημα δεν είναι κυριολεξία αλλά μεταφορά. Αλλά, εάν δεν είναι όχημα, τι είναι;

Continue reading →

το αυτοκίνητο δεν είναι όχημα

φίλες και φίλοι,

το όχημα ήταν, και είναι, μια δίτροχη (άρμα) ή τετράτροχη (άμαξα, κάρο) κατασκευή που σύρεται από ζώα, τα γνωστά ζώα έλξης (άλογα, μουλάρια, αγελάδες). Το αυτοκίνητο δεν σύρεται από ζώα έλξης, είμαστε βέβαιοι γι αυτό, έτσι δεν είναι; Η διαπίστωση αυτή μας παροτρύνει να διατυπώσουμε τα παρακάτω κομβικής σημασίας ερωτήματα: Εάν το αυτοκίνητο δεν έλκεται, πως κινείται; Εάν δεν έλκεται, γιατί το λέμε όχημα; Εάν δεν είναι όχημα, τι είναι;

Continue reading →

Γραμματική και Ιστορία

Γραμματική και Ιστορία

Κάποτε, θα το γνωρίζετε, οι ομιλητές της (αρχαίας) ελληνικής γλώσσας έλεγαν οι άνδρες και αι γυναίκες. Σήμερα, λέμε οι άνδρες και οι γυναίκες: το θηλυκού γένους άρθρο αι της ονομαστικής πληθυντικού παραχώρησε τη θέση του στο αντίστοιχο αρσενικού γένους οι. Το ζήτημα θεωρείται τόσο αυτονόητο που οι ευγενικές αναγνώστριες και οι ευγενικοί αναγνώστες θα παραξενευτούν όταν θα διαβάσουν τα ερωτήματα που θα διατυπώσουμε: γιατί η αλλαγή του άρθρου έγινε προς αυτή την κατεύθυνση και όχι προς την άλλη; Θα μπορούσαμε να λέμε αι [ε] άνδρες και όχι οι [ι]; Γιατί εξοβελίστηκε το θηλυκού γένους αι και όχι το αρσενικού γένους οι; Πότε έγινε αυτή η αλλαγή; Κάτω από ποιες συνθήκες; Μήπως η αλλαγή αυτή δεν είναι τίποτα άλλο από μια καταγραφή της επιδείνωσης της κοινωνικής θέσης της γυναίκας μετά τους πρώτους τρεις χριστιανικούς αιώνες; (Στην Καινή Διαθήκη το αι υπάρχει ακόμα). Θα μπορούσαμε να υποστηρίξουμε την άποψη ότι η Γραμματική, με την ευρεία σημασία του όρου (μορφολογία, σύνταξη, σημασιολογία), ενσωματώνει ιστορικές αλλαγές; Μπορούμε να αποκαλέσουμε αυτό το φαινόμενο Γραμματικοποίηση της Ιστορίας;

Continue reading →

οι αστοί του Βοκάκιου και η νεκροζώντανη Αριστερά

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα!

Ξημερώνει, σε καμιά ώρα θα πάνε τα παιδιά στο σχολείο, προλαβαίνω να γράψω κάτι ακόμα. Θα ήθελα να στρέψω τη προσοχή μου σε ένα σχόλιο του Βοκάκιου πάνω στο τρόπο εξάλειψης και αποτροπής επανεμφάνισης των προνομίων της εξουσίας και συγκεκριμένα της εξουσίας του συντονιστή μιας ομάδας, και να δείξω πόσο καθυστερημένη στο ζήτημα αυτό είναι η ιστορική Αριστερά σε σύγκριση με τους αστούς του ύστερου Μεσαίωνα.

Διαβάζουμε το εν λόγω σχόλιο στο Δεκαήμερο του Βοκάκιου. Λίγα λόγια για να κατατοπιστούμε. Το 1348, μας λέει ο Βοκάκιος (1313-1375) στη αρχή της πρώτης μέρας του Δεκαήμερου, χίμηξε πάνω στη Φλωρεντία άγρια η θανατερή επιδημία, η πανούκλα. Εφτά νέες και τρεις νέοι αποφασίζουν να φύγουν από τη Φλωρεντία για να προστατευθούν και πάνε να ζήσουν σε μια έπαυλη για δέκα μέρες. Φτάνουν λοιπόν εκεί και κάποια στιγμή μία από τις γυναίκες λέει: ‘Θα ζήσουμε ξέγνοιαστα. Αυτή, άλλωστε, είναι και η μόνη αιτία που φύγαμε μακριά από τη θλίψη της Φλωρεντίας. . . Και όσο στοχάζομαι πάνω στο μέσον που χρειάζεται για να κρατήσει η χαρά μας, βρίσκω πως είναι ανάγκη να διαλέξουμε ανάμεσά μας έναν υπεύθυνο, που να τον υπακούμε και να τον τιμάμε σαν αρχηγό, κι αυτός να ΄χει για μοναδική του σκέψη πως να περνάμε ευχάριστα τον καιρό μας. Από την άλλη, όποιος θα χαίρεται τη γλύκα της αρχηγίας, οφείλει να σηκώνει και το βάρος για τις φροντίδες. Ας μην έχουμε δυο μέτρα και δυο σταθμά, και κανένας να μη νιώσει την πίκρα πως παραμερίζεται. Κατά τη γνώμη μου, καθένας από μας πρέπει να αναλάβει για μια μέρα τις σκοτούρες και τη τιμή. Τον πρώτο αρχηγό θα τον εκλέξουμε με ψηφοφορία. Για τους επόμενους, ο κάθε άρχοντας μιας μέρας θα είναι ελεύθερος να διαλέξει το διάδοχό του, σαν θα σιμώνει η ώρα του εσπερινού’.

Continue reading →

γιατί ο κόσμος της εργασίας γυρίζει την πλάτη στην ιστορική Αριστερά;

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα!

Θα ήθελα σήμερα να κάνω μια ανακεφαλαίωση και να εκθέσω συνοπτικά και απλά τους τρεις λόγους που ο κόσμος της εργασίας έχει γυρίσει την πλάτη στην Αριστερά. Θεωρώ ότι εάν δεν δώσουμε μια σωστή απάντηση σε αυτό το ερώτημα, η ιστορική Αριστερά, εάν δεν αποχωρήσει οριστικά και αμετάκλητα από το πολιτικό προσκήνιο, θα φυτοζωεί παρακολουθώντας τις εξελίξεις, χωρίς καν να μπορεί να διατηρεί τα ποοστά που έχει εδώ και τριανταπέντε χρόνια! (10-12%). Η ιστορική Αριστερά θεωρεί ότι η διάσπαση της Αριστεράς είναι ο λόγος που οι υποτελείς Παραγωγοί της γυρίζουν τη πλάτη και ότι, εάν ενωθεί, τώρα με τη κρίση, θα μεγαλουργήσει. Αυταπάτες! Η Αριστερά δεν μπορεί να ενωθεί, κι αν ενωθεί, ο κόσμος της εργασίας δεν θα την ακολουθήσει. Ξέρετε τι θα γίνει, εάν ενωθεί; Θα προστεθούν και θα μεγεθυνθούν όλα της τα ελαττώματα! Αυτά για τα οποία ο κόσμος της εργασίας της γυρίζει τη πλάτη.

Πως όμως θα κρίνουμε εάν η απάντηση είναι σωστή; Υπάρχει μόνο ένας τρόπος: να ρωτήσουμε τους ίδιους τους υποτελείς Παραγωγούς να μας πουν γιατί γυρίζουν τη πλάτη τους στην Αριστερά. Εγώ, ο Αθανάσιος Δρατζίδης, 52 χρονών, οικοδόμος, καλουπατζής, εδώ και πολλές δεκαετίες τους ρωτάω καθημερινά και αυτά που εκθέτω παρακάτω είναι η σύνθεση των απόψεων τους.

Γιατί δεν τους ρωτάτε και εσείς, να δούμε τι θα μας πουν; Γιατί στις σελίδες των εφημερίδων σας παρελαύνουν κυρίως, για να μη πω μόνο, καθηγητές Πανεπιστημίων; Να σας πω εγώ τη γνώμη μου; Το κόσμο της εργασίας τον φοβάστε γιατί είστε μικροαστοί. Η Αριστερά είναι μικροαστική, ακόμα κι αυτή που διατείνεται ότι είναι εργατική. . .

Continue reading →

η γη ως ζώο (εκτροφής)

Οι αρχαίοι Έλληνες εκλάμβαναν τη γη ως θηλυκό ζώο· η αντίληψη αυτή επιβιώνει ως τις μέρες μας: για να αντικαταστήσουμε το λίπος που της παίρνουμε, της ρίχνουμε λίπασμα, λες και τα φυτά πρέπει να φάνε λίπος για να καρποφορήσουν. Μόνο έτσι μπορεί να ξαναγίνει γόνιμη και να γεννήσει· δεν αποκαλούμε γεννήματα την πιο σημαντική γεωργική παραγωγή, τα δημητριακά; Δεν χαρακτηρίζουμε ένα αφράτο και γόνιμο χώμα παχύ, δηλαδή γεμάτο πάχος, λίπος; Πως όμως και πότε διαμορφώθηκε αυτή η αντίληψη; Ποιοι ήταν αυτοί που για πρώτη φορά την είδαν ως θηλυκό ζώο; Για ποιον είναι τόσο σημαντικό το θηλυκό ζώο ώστε με αυτό να δηλώνεται η ίδια η καλλιέργεια της γης και ο πλούτος της γεωργικής παραγωγής;

Τις απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα μας τις δίνει η Ιλιάδα, το έπος που συντέθηκε την εποχή της θεμελίωσης του οικοδομήματος που λέγεται δυτικός πολιτισμός (800-500 π. Χ.). Στο κείμενο αυτό θα εντοπίσουμε τις αρχαιότερες μαρτυρίες της εξεταζόμενης αντίληψης. Η πρώτη από αυτές είναι μια μεταφορά: μια εύφορη περιοχή της Πελοποννήσου, η αργολική πεδιάδα, χαρακτηρίζεται από τον Αγαμέμνονα (Ι 141) οὖθαρ ἀρούρης, ο μαστός της καλλιεργήσιμης γης. Οι Κακριδής-Καζαντζάκης αποδίδουν την έκφραση με το επίθετο πολύκαρπη. Οι καρποί της γης είναι το γάλα που αρμέγουμε από τους μαστούς της γης.

Continue reading →

εάν η στρατιωτική θητεία ήταν εθελοντική, πόσοι θα πήγαιναν να καταταγούν;

Κανένας! (ή, σχεδόν κανένας)

φίλες και φίλοι,

η στρατιωτική θητεία είναι ένα μεγάλο κοινωνικό πρόβλημα το οποίο πρέπει να επιλυθεί το συντομότερο δυνατόν. Στο σημερινό μας σημείωμα θα στρέψουμε τη προσοχή μας σε ορισμένες όψεις αυτού του κοινωνικού προβλήματος, ιδιαίτερα όμως στο τρόπο επίλυσής του, δηλαδή στο τρόπο κατάργησης της στρατιωτικής θητείας.

Σε ποια κατηγορία κοινωνικών προβλημάτων υπάγεται η στρατιωτική θητεία; Σε αυτά που μπορούν να επιλυθούν άμεσα, με το πέρασμα στη πράξη, με την άμεση δράση των ίδιων των ενδιαφερομένων ή σε αυτά που η επίλυσή τους θα είναι το αποτέλεσμα της εκπλήρωσης ενός αιτήματος, της υποχώρησης δηλαδή του Κυρίου, ή του ελέγχου του κράτους από το κόμμα; Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ανήκει στην πρώτη κατηγορία. Εδώ και πολλές δεκαετίες, πολλοί νέοι, δεκάδες χιλιάδες, απέφυγαν να υπηρετήσουν επιλέγοντας την ατομική λύση του τρελόχαρτου, μια πρακτική που υπάρχει και στις μέρες μας και θα υπάρχει όσο θα υπάρχει η στρατιωτική θητεία. Το πρόβλημα με την επιλογή του τρελόχαρτου είναι ακριβώς ο ατομισμός της. Πολλοί από αυτούς που υπηρετούν θα ήθελαν να αποφύγουν τη θητεία αλλά σκέφτονται τους γονείς τους, το απολυτήριο, κλπ. Τους καταλαβαίνω και τους συμπαρίσταμαι… Το θέμα είναι να καταργήσουμε τη θητεία χωρίς αυτές τις αρνητικές επιπτώσεις. Μπορούμε να το κάνουμε;

Μπορούμε. Μπορούμε να τα κάνουμε όλοι μαζί – μέσω της συλλογικής άρνησης στράτευσης. Κανένας να μην πάει να παρουσιαστεί. Για να γίνει όμως αυτό, χρειαζόμαστε την συμπαράσταση της Αριστεράς. Μόνο η Αριστερά μπορεί να αναλάβει και να φέρει σε πέρας την επίλυση αυτού του δυσβάστακτου κοινωνικού προβλήματος. Το θέμα είναι εάν η ιστορική Αριστερά έχει τη διάθεση να αναλάβει τον συντονισμό αυτής της επιθετικής κίνησης. Είμαι της γνώμης ότι δεν έχει αυτή τη διάθεση. Και δεν την έχει διότι διάκειται εχθρικά προς το πέρασμα στη πράξη, θεωρεί ότι παραγκωνίζεται. Και για να μην παραγκωνίζεται αυτή, υποφέρουμε εμείς. Και μετά αναρωτιέται γιατί οι νέοι της γυρίζουν τη πλάτη και τη γράφουν στ’ αρχίδιά τους.Μήπως οι υποτελείς Παραγωγοί είναι αιχμάλωτοι της Αριστεράς;

Πόσο θα ήθελα να διαψευστώ!

Continue reading →

υπήρξε, υπάρχει, θα υπάρξει κοινωνία που να μην είναι κομμουνιστική;

φίλες και φίλοι,

κομμουνισμός δεν είναι μόνο η κοινοχρησία και η κοινοκτησία των μέσων παραγωγής του κοινωνικού πλούτου, των πρώτων υλών, της ενέργειας. Δεν είναι μόνο η ανοιχτή έκθεση του συλλογικά παραγόμενου κοινωνικού πλούτου και η ελεύθερη πρόσβαση σε αυτόν. Δεν είναι η συνεχής μείωση του κοινωνικά αναγκαίου χρόνου εργασίας – που στις μέρες μας δεν ξεπερνάει τον ένα μήνα το χρόνο. Δεν είναι μόνο η ελεύθερη πρόσβαση και χρήση όλων ανεξαιρέτως των κοινωνικών χώρων.

Κομμουνισμός είναι κάθε μορφή συμβίωσης, συνεργασίας, αλληλεγγύης, δημιουργικής σύγκρουσης, ισότητας, ελευθερίας, κοινοχρησίας και κοινοκτησίας. Από τη στιγμή που η αναπαραγωγή της ζωής και της κοινωνίας είναι αδύνατη χωρίς τη συμβίωση, τη συνεργασία, την κοινοχρησία και την κοινοκτησία, είμαστε σε θέση να διατυπώσουμε την άποψη ότι δεν υπήρξε, δεν υπάρχει, δε θα υπάρξει κοινωνία που να μην είναι κομμουνιστική. (Εάν έχετε επιφυλάξεις για την χρήση του όρου ‘κοινωνία’, σας υπόσχομαι ότι θα επανέλθω επί του ζητήματος).

Ο κομμουνισμός είναι πανταχού παρών, είναι παντού τριγύρω μας μόνο που δεν μπορούμε να τον δούμε γιατί τον απωθούμε στο μέλλον με την μορφή άλλοτε του ιδανικού και του ιδεώδους, άλλοτε της μελλοντικής νομοτέλειας και αναγκαιότητας κι άλλοτε της φιλοσοφικής Ιδέας. Οι κοινοτικές βιβλιοθήκες, οι δρόμοι, τα πάρκα, οι πλατείες, τα τρένα , τα πλοία, τα δίκτυα, οι κοινωφελείς υπηρεσίες, η γλώσσα, η παράδοση, η παρέα, η οικογένεια, το σχολείο, το εστιατόριο, το μπαράκι, ο γάμος, η κηδεία, όλα αυτά είναι κομμουνισμός, δεν το βλέπετε, δεν το νιώθετε;

Continue reading →

η γένεση του θεού και η επιστροφή στον Θεό

φίλες και φίλοι,

πολλά από τα σημαντικότερα επιστημονικά και τεχνολογικά επιτεύγματα του δυτικού πολιτισμού και του καπιταλισμού ειδικότερα έχουν καταγραφεί στην Ιλιάδα άλλοτε ως σαφείς επιθυμίες του ήρωα, του αρχαϊκού Κυρίου, και άλλοτε ως ιδιότητες των θεών. Θα ήθελε πολύ ο ήρωας να μην γερνούσε, να μην πέθαινε, να ήταν άτρωτος, να ήταν αόρατος, να ήταν αήττητος, πιο ισχυρός από τη φύση, να ζούσε ψηλά στον ουρανό και να μετακινιόταν στον αέρα με ιπτάμενα άρματα, να είχε στην κατοχή του όπλα πιο ισχυρά, σαν τον κεραυνό και την καταιγίδα, να μπορούσε να δει και να ακούσει από μακριά, να μεταδώσει τις πληροφορίες και τα μηνύματα όσο πιο γρήγορα γίνεται.

Με τους πρώτους κανονιοβολισμούς, γύρω στα 1300 μ.Χ., μέχρι σήμερα σχεδόν όλες αυτές οι επιθυμίες του έχουν πραγματοποιηθεί. Κι όχι μόνο έχουν πραγματοποιηθεί άλλα έχουν ξεπεραστεί κατά πολύ! Τι είναι το ιπτάμενο άρμα του Δία και της Ήρας μπροστά στα σημερινά αόρατα και μη επανδρωμένα πολεμικά αεροσκάφη και τα Στέλθ; Τι είναι η Ίριδα μπροστά στη σημερινή ηλεκτρονική μετάδοση του μηνύματος και της πληροφορίας; Τι είναι ο κεραυνός μπροστά στα πυρηνικά και το σημερινό RMA (Revolution in Military Affairs);

Ο ήρωας, ο Κύριος, ο άρπαγας και καταστροφέας του συλλογικά παραγόμενου και τεράστιου κοινωνικού πλούτου, έγινε θεός. Αποκαλώ εποχή της γένεσης του θεού την εποχή της εκπλήρωσης των επιθυμιών του Κυρίου. Ζούμε στο τέλος αυτής της εποχής, που άρχισε, όπως είπαμε, από το 1300, με τους πρώτους κανονιοβολισμούς. Εκπληρώνονται και θα εκπληρωθούν,στο άμεσο και απώτερο μέλλον, κάποιες δευτερεύουσας σημασίας επιθυμίες αλλά το πιο σημαντικό είναι ότι ο Κύριος αντιλαμβάνεται, και το παίρνει απόφαση, ότι υπάρχουν δυο επιθυμίες, εκφρασμένες εδώ και χιλιετίες, που δεν θα μπορέσει να τις εκπληρώσει. Δεν θα μπορέσει να γίνει ποτέ αθάνατος και δεν θα μπορέσει ποτέ να απεξαρτηθεί από τους (υποτελείς) Παραγωγούς του κοινωνικού πλούτου.

Continue reading →