φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα
Θα πιέσω αφόρητα τον εαυτό μου αυτό το βιβλίο να το τελειώσω και να το εκδώσω, μα την Παναγία, αλήθεια σας λέω. Πρώτα η Ζωή, μέσα σε δέκα χρόνια – όταν όμως θα εκδοθεί, οι αναγνώστες και οι αναγνώστριες θα το έχουν ήδη διαβάσει αφού ένα ένα τα κεφάλαια θα επεξεργάζονται και θα δημοσιεύονται εδώ πέρα σε παγκόσμια αποκλειστικότητα – να ταΐσουμε και το μεγαλομανιακό τέρας, κρίμα είναι, δεν κάνει το φουκαριάρικο να μένει νηστικό.
Διακρίνω, φίλες και φίλοι, τέσσερις περιόδου της αρχαίας ελληνικής κοινωνίας. Το κριτήριο που χρησιμοποιώ είναι ο τρόπος παραγωγής που επικρατεί σε κάθε εποχή. Αντιλαμβάνεστε λοιπόν ότι η μεθοδολογική και θεωρητική προσέγγισή μου θα είναι η μαρξιστική. Εάν κάποιοι και κάποιες έχουν πρόβλημα, λυπάμαι, δεν μπορώ να προσφέρω την παραμικρή βοήθεια. Το μόνο που θα πρότεινα θα ήταν να μην διαβάσουν ούτε μια πρόταση. Θα είναι η μαρξιστική αλλά δεν θα είναι αυτή του μαρξιστικού εξελικτικισμού (εξελικτικιστικού μαρξισμού), η οποία αναγιγνώσκει το παρελθόν μέσα από το πρίσμα του καπιταλιστικού παρόντος και βλέπει πράγματα που δεν υπάρχουν ή δεν βλέπει πράγματα που υπάρχουν: ένα πολύ χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η προοδευτικότητα της αθηναϊκής δημοκρατίας, η οποία ήταν φιλοπόλεμη και κατακτητική. Το μοντελάκι δε που σχεδίασε για τη γένεση της αθηναϊκής δημοκρατίας δε φοριέται με τίποτα – καλύτερα να φοράς κουρέλια παρά αυτό: φίλες και φίλοι, δεν υπάρχει η παραμικρή ένδειξη ότι ο λαός έδωσε αγώνες και αγώνες και τελικά κατάφερε να εγκαθιδρύσει τη δημοκρατία! Αντιθέτως, όλες οι μαρτυρίες που διαθέτουμε δείχνουν ότι η αθηναϊκή δημοκρατία ήταν αριστοκρατική επινόηση, ήταν μια πτυχή της στρατηγικής της.
Όχι, φίλες και φίλοι, αυτή η μέθοδος και η προσέγγιση δεν μας αφήνει αδιάφορους, μας βρίσκει εχθρικά διακείμενους, πολύ εχθρικά. Μια εκδοχή αυτής της προσέγγισης είναι και οι αντιλήψεις του Καστοριάδη, ο οποίος δεν κατάλαβε, ούτε εμείς που τον διαβάζουμε, ότι η αυτοθέσμισή του είναι παράγωγο του εξελικτικιστικού μαρξιστικού παρελθόντος του και δεν έκανε τον κόπο να ψάξει τις πηγές για τη γένεση της αθηναϊκής δημοκρατίας – άλλωστε, φιλόσοφος ήταν, δεν ήταν ιστορικός. Διάβασε μερικά βιβλία αρχαίας ελληνικής πολιτικής και πνευματικής ιστορίας που είχαν γράψει φιλελευθεροι και βεμπεριανοί καθηγητές Παναπιστημίων, τα μηρύκασε καλά αλλά, αντί να τα χωνέψει, τα ξέρασε – όταν διαβάζω Καστοριάδη (Ελληνική Ιδιαιτερότητα κι άλλα παρεμφερή), διαβάζω ξερατά.