I ‘gin to be aweary of the sun, / And wish the estate o’ the world were now undone.- / Ring the alarum bell!- Blow wind, come wrack, / At least we ‘ll die with harness on our back.
Πήρε να με κουράζει ο ήλιος και ποθώ/ στον χαλασμό του κόσμου μέσα να βρεθώ./ Βάρα στα όπλα! φύσα, αγέρα! έλα, ο χαλασμός!/ τουλάχιστο ας πεθάνω με τα όπλα στα χέρια.
(Σέξπυρ, Μακμπέθ, πρ. 5, σκ. 5· μετ. Βασίλη Ρώτα)
φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα
Ο Νίκος Ρωμανός ζει – χτες επέστρεψε στο κελί της φυλακής. Ζει; Ναι, βιολογικά ζει· κοινωνικά όμως ζει; Εμείς ζούμε, οι Υποτελείς ζουν; Όχι, φίλες και φίλοι, ούτε ο Νίκος ζει, ούτε εμείς, ούτε οι Υποτελείς· δεν ζούμε, επιβιώνουμε. Η απόσταση μεταξύ επιβίωσης και ζωής είναι τεράστια. Επιβίωση είναι να σε απασχολεί συνεχώς η δουλείά, έχεις δεν έχεις, τα λεφτά, οι λογαριασμοί· είναι η συρρίκνωση της ζωής σε καθαρά βιολογικά πλαίσια· ζωή είναι, αρνητικά αν τη δούμε, να μην σε απασχολούν όλα αυτά. Άλλη είναι όμως η επιβίωση της φυλακής, άλλη της δουλείάς, άλλη της ανεργίας. Αν μας επιτρέπεται κάτι είναι η μορφή της επιβίωσης· μεταξύ του εγκλεισμού της φυλακής και του εγκλεισμού της δουλείάς/ανεργίας οι Υποτελείς προτιμούν τον δεύτερο – και εγώ.