χωρίς ρολόι: κοινοχρησία, εργασία, ευτυχία

φίλες και φίλοι, γεια σας και χαρά σας

Κάθε κοινωνική επανάσταση, αν θέλει να λέγεται κοινωνική επανάσταση, (ή η αντεπανάσταση) εγείρει το ζήτημα του κοινωνικού, κοινόχρηστου, κομμουνιστικού χρόνου (όχι χώρου, κατ΄αρχήν!) και προτείνει, βιώνει ένα νέο περιεχόμενο στην έννοια της ευτυχίας. Το ότι η ευτυχία συναρτάται με το χρόνο είναι σαφές νομίζω και δεν χρήζει περαιτέρω ανάλυσης (ή αφήγησης).

Continue reading

ασθένεια, αλλαγή τρόπου ζωής και αυτοΐαση

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

Προσδοκώ την κατανόηση του Μιχάλη που του υποσχέθηκα ότι θα γράψω για τη Γραμμική Α΄ή Β΄και δεν το κάνω σήμερα αλλά ένα άλλο πρωινό· πρέπει να ανατρἐξω σε πολλά βιβλία, περιοδικά, αρχεία και αυτές τις μέρες θα ήθελα να τα αποφύγω όλα αυτά.

Αντ’ αυτού θα ασχοληθώ με το ζήτημα της αυτοΐασης. Η λέξη αυτοΐαση δεν υπάρχει στα λεξικά, καταλαβαίνουμε όμως περί τίνος πρόκειται. Οι επιφυλάξεις μου για τον όρο είναι πολλές και αφορούν κυρίως το πρώτο συνθετικό:αυτο-. Το αυτο- μου θυμίζει το ‘κάν΄το μόνος σου’, do it yourself. Αλλά, φίλες και φίλοι, τίποτα δεν μπορούμε να κάνουμε μόνοι μας – τη μαλακία, αυτοϊκανοποίηση ασφαλώς, ένα συναίσθημα ικανοποίησης, ευχαρίστησης με άλλα λόγια,  για δικές μας πράξεις και επιτυχίες, δεν μπορούμε να την κάνουμε μόνοι μας. Εάν την κάνουμε μόνοι μας, δεν θα μας σηκωθεί! Πρέπει να έχουμε κάποιο θηλυκό στο μυαλό μας, να φαντασιώσουμε κάτι, να βλέπουμε κάτι, να ακούμε κάτι για να Τον παίξουμε. Το αυτο- απομονώνει το Υποκείμενο από το πλέγμα των σχέσεων που συγκροτούν την κοινωνία αλλά απομόνωση δεν μπορεί να υπάρξει. Πρόκειται για ένα σύμπτωμα της κυριαρχίας του κτητικού ατομικισμού και του τσομπαναραίικου ηρωισμού.

Continue reading

ο καρκίνος ως πολιτισμική επιδημία και η κοινωνική επανάσταση

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

Σήμερα θα εκθέσω τις απόψεις μου για τον καρκίνο, αφού ξεκαθαρίσω με τον πιο σαφή και κατηγορηματικό τρόπο ότι, το γνωρίζετε,  δεν είμαι γιατρός, δεν είμαι ογκολόγος, δεν είμαι ειδικός. Δεν μου αρέσουν οι παρεξηγήσεις, είναι πολύ κουραστικές και κάνω το κάθε τι για να τις αποφύγω. Το ότι δεν είμαι ογκολόγος, ειδικός, δεν σημαίνει ότι δεν μπορώ να εκθέσω τις σκέψεις μου και ας με κρίνει όποιος και όποια θέλει. Κι επειδή δεν μου αρέσει να μασάω τα λόγια μου, προαναγγέλλω το συμπέρασμα του σημερινού σημειώματος:

μας εξοντώνουν με τον καρκίνο και τα σκάμε για να μας εξοντώσουν!

Και να ένα από τα διλήμματα της εποχής μας:

ή θα δεχτούμε μεγάλες δόσεις χημειοθεραπείας ή θα δεχτούμε μεγάλες δόσεις αλήθειας, 

Continue reading

η ταχεία μεταστροφή ως τέλος/αρχή διαδικασίας

Δε μου μένει παρά να υποθέσω ότι ο Πολ Βιριλιό έπλασε τη λέξη πυκνοληψία με  πρότυπο την επιληψία,  την ιερά νόσο, αυτό το όχι και ιδιαίτερα ευχάριστο σταμάτημα, αυτή τη μάλλον βασανιστική  διακοπή του φυσιολογικού, επίσης όχι ιδιαίτερα ηδονικού.  Η πυκνοληψία, αυτό το αποσδόκητο χάσιμο, αυτή η μη αναμενόμενη, μη επιδιωκόμενη αφηρημάδα, αυτό το ‘τί σκέφτεσαι;’ που μας βιάζει και μας επιβάλλει να επιστρέψουμε.  Το πυκνό είναι μια μορφή συσσώρρευσης, συμπύκνωσης, σύνοψης·  Δεν είναι ζωή, ούτε θάνατος. Είναι και ζωή και θάνατος – αλλά νεκροζωντανότητα. Το ότι είναι μια εμπειρία θανάτου είναι βέβαιο. Το ότι είναι μια εκδήλωση της ταχείας μεταστροφής θα πρέπει να το θεωρήσουμε σαφές. Όπως άλλωστε και ο θάνατος ή η γέννηση, η η σύλληψη (;!)

Δεν αντιλαμβανόμαστε πὀσο συχνές είναι οι πυκνοληψίες μας, κατά συνέπεια και οι εμπειρίες θανάτου (και  συμβολικού φόνου, αιμομειξίας, αλληλοβοράς). Δεν αντιλαμβανόμαστε όμως πόσο συχνές είναι και οι ταχείες μεταστροφές. Ως ταχείες δεν μπορεί παρά να έχουν πολύ μικρή

Continue reading

κοινωνική αδράνεια (και ενοποίηση των επιστημών)

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

το σημερινό σημείωμα το αφιερώνω στον Χαράλαμπο που δεν τον λεν Χαράλαμπο

Η ρήση του Βλαντιμίρ Γιανκέλεβιτς ότι η δημιουργία χωρίς συναίσθημα δεν είναι δημιουργία, οπότε οφείλουμε να αρχίσουμε από την αρχή με συναίσθημα, μας παροτρύνει να αναρωτηθούμε περί των συναισθημάτων του Θεού πριν και κατά τη διάρκεια της δημιουργίας. Το ψυχωτικό παραλήρημα των πρώτων γραμμών της Γενέσεως (. . . και είπεν, ο Θεός: γεννηθήτω φως, και εγένετο φως, κλπ) προδίδει μεγαλομανία, εκ της τσομπαναραίϊκης αδυναμίας προερχομένη, άρα, και φθόνο. Το ότι ο Θεός είναι παρανοϊκός (μεγαλομανιακός, φθονερός) το γνωρίζουμε καλά. Γνωρίζουμε επίσης ότι ο Θεός εἰναι πλάσμα της δημιουργίας του τσομπάνη Εβραίου, Έλληνα, Άραβα τσομπάνη. Εάν λοιπόν ο Θεός είναι παρανοϊκός οφείλεται στο γεγονός ότι ο δημιουργός του είναι παρανοϊκός. Και είναι παρανοϊκός διότι δεν υπήρξε, δεν υπάρχει, δεν θα υπάρξει άνθρωπος που να μην είναι παρανοϊκός. Η τσομπαναραίϊκη όμως παράνοια είναι unpaiktable (άπαικτη).

Continue reading

ταχύτητα κατάρρευσης (του καπιταλισμού) (1): για την επικίνδυνη επιπολαιότητα

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

Πριν καταπιαστώ με το ζήτημα που θα με απασχολήσει σήμερα, η ταχύτητα κατάρρευσης γενικά και της καπιταλιστικής Κυριαρχίας ειδικά, θα ήθελα να παραθέσω και να εξηγήσω τη βασική μου θέση ότι ο καπιταλισμός θα καταρρεύσει κάτω από το βάρος των προβλημάτων  που ο ίδιος προκαλεί, ως ο κατ’ εξοχήν προβληματουργικός τρόπος αρπαγής και καταστροφής. Και ότι πολλά θα κριθούν κατά τη διάρκεια της κατάρρευσης. Θα με

Continue reading

πως θα παράγουμε το ψωμί σε μια διευρυμένη κομμουνιστική κοινωνία

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

     Θα γνωρίζετε ότι ένα πολύ μεγάλο μέρος του παγκόσμιου πληθυσμού δεν τρώει ψωμί, όχι γιατί δεν έχει, αλλά διότι δεν ανήκε ποτέ στο διαιτολόγιό του. Αντί ψωμιού τρώει ρύζι. Φαντάζομαι ότι οι άνθρωποι που σήμερα τρώνε ψωμί θα συνεχίσουν να τρώνε και σε μια διευρυμένη κομμουνιστική κοινωνία. Το ερώτημα που με απασχολεί είναι:  Πως θα το παράγουν; Μπορούμε σήμερα να παραγάγουμε ψωμί όπως θα το παράγουν οι άνθρωποι σε μια διευρυμένη κομμουνιστική κοινωνία; Με αυτά τα ερωτήματα θα καταπιαστούμε σήμερα, φίλες και φίλοι. 

    Σήμερα, το ψωμί είναι ένα εμπόρευμα. Ως εμπόρευμα έχει μια ανταλλακτική αξία και μια αξία χρήσης. Για να φας (αξία χρήσης) 330 γρ. ψωμί , μια μικρή φραντζόλα, πρέπει να δώσεις 1 εβρό. Εάν μια τετραμελής οικογένεια χρειάζεται 1,5 κιλό ψωμί την ημέρα πρέπει να σκάει κάθε μέρα στον φούρναρη 4-5 εβρά. Εάν σκεφτούμε ότι ένα κιλό σιτάρι κοστίζει από 10 έως 25 λεπτά, ανάλογα με τη τιμή που έχει κάθε χρόνο, λόγω καλής ή κακής σοδειάς, με πέντε εβρά αγοράζεις 20-50 κιλά σιτάρι, δηλαδή, 20-50 κιλά αλεύρι εάν το αλέσεις εσύ ο ίδιος, δηλαδή, 26-65 κιλά ψωμί (με ένα κιλό αλεύρι φτιάχνεις 1, 3 κιλά ψωμί), δηλαδή, 80 με 200 φραντζόλες  των 330 γρ.! Με πέντε εβρά όμως εσύ αγοράζεις 4-5 φραντζόλες!

Δεν λάβαμε όμως υπόψη μας το κόστος των μηχανών άλεσης, των μηχανών ζυμώματος,  του φούρνου ψησίματος, των οχημάτων μεταφοράς σιταριού, της ενέργειας που  απαιτείται για να λειτουργήσουν όλες αυτές οι μηχανές και δεν λάβαμε υπόψη μας βέβαια και τον χρόνο εργασίας (άρα, και το κόστος της εργασίας)  που απαιτούνται για να ολοκληρωθεί η μεταφορά σιταριού, η παραγωγή αλευριού και το ψήσιμο του ψωμιού. Θα τα δούμε όλα αναλυτικά παρακάτω, αφού διατυπώσουμε κάποιες σκέψεις που θα μας βοηθήσουν να κατανοήσουμε το ζήτημα που μας απασχολεί.

Continue reading

μπορούμε, και πώς, να διαλύσουμε τον Συνασπισμό Ριζοσπαστικής Αριστεράς;

φίλες κε φίλοι, καλή σας μέρα

το σημερινό σημείωμα το αφιερώνω στον Χάρη

   Η άποψη που εξέθεσα από τους πρώτους μήνες (2009) της ύπαρξης της Κακιάς Σχολής ότι η ιστορική Αριστερά δεν θα υπάρχει σε καμιά δεκαριά χρόνια, δηλαδή μέχρι το 2020, ας πούμε, ήταν μια άποψη στην οποία είχα καταλήξει πριν τουλάχιστον δύο δεκαετίες. Αυτό το οποίο δεν μπορούσα να εκτιμήσω ήταν ο τρόπος της εξαφάνισής της. Το ότι θα ήταν το αποτέλεσμα μιας μακροχρόνιας διαδικασίας το θεωρούσα βέβαιο. Εκείνο που δεν ήταν βέβαιο ήταν οι φάσεις αυτής της διαδικασίας. Σήμερα τα πράγματα είναι πιο σαφή. Το ΚΚΕ θα συρρικνωθεί σε μια εξωκοινοβουλευτική οργάνωση και θα εκλείψει. Το εκλογικό αποτέλεσμα της 17ης Ιουνίου είναι η αρχή αυτής της διαδικασίας.

Ο ΣΥΡΙΖΑ θα εξαφανιστεί με τελείως διαφορετικό τρόπο. Εάν είναι το ΠΑΣΟΚ Β’ (όπως λέμε Εδουάρδος Α’, Εδουάρδος Β’, κλπ), που είναι, το ομολογούν τα ηγετικά στελέχη του άλλωστε, τότε θα έχει την ίδια τύχη με το ΠΑΣΟΚ Α’.  Εάν για να διαλυθεί το ΠΑΣΟΚ Α’, διότι έχει διαλυθεί, πέρασαν πάνω από τριάντα χρόνια, θα πρέπει μάλλον να είμαστε βέβαιοι, και θα εξηγήσουμε γιατί, ότι το ΠΑΣΟΚ Β’, ο ΣΥΡΙΖΑ,  θα διαλυθεί πολύ πιο γρήγορα. Και εάν θέσουμε το ερώτημα ‘ποιό θα είναι το ΠΑΣΟΚ Γ΄’, η απάντηση είναι ότι δεν θα υπάρξει ΠΑΣΟΚ Γ΄, δεν μπορεί να υπάρξει, όπως θα δείξω στη συνέχεια. Θα φτάσουμε λοιπόν στο σημείο να μην υπάρχει ιστορική Αριστερά εν Ελλάδι, όπως δεν υπάρχει πλέον σε πολλές, σε όλες σχεδόν,  τις ευρωπαϊκές κοινωνίες. Σε όσες υπάρχει, πολύ σύντομα δεν θα υπάρχει ούτε σε αυτές. Η τελευταία που θα απομείνει θα είναι ίσως η γαλλική ιστορική Αριστερά, μόνο που η κατάρρευσή της θα είναι η πιο εκκωφαντική, όταν θα συντρέξουν οι προϋποθέσεις, και δεν θα αργήσουν.

Continue reading

η μετάβαση ως διαδικασία συρρίκνωσης/διεύρυνσης: για τη συρρίκνωση του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής και του Κράτους

φίλες κε φίλοι, καλημέρα σας

το σημερινό σημείωμα το αφιερώνω στον Lucifugo

με την υπενθύμιση ότι η λέξη Lucifugo προέρχεται από το επίθετο της λατινικής  lucifugus, a, um: lux, luc-is είναι το φως (πρβλ.  λυκαυγές, λυκόφως) ενώ fuga είναι η φυγή: lucifugus είναι αυτός που αποφεύγει το φως. Έχουμε δείξει ήδη ότι το φως (και η λάμψη) είναι μετωνυμία της Κυριαρχίας. Ο Ζεύς είναι η λάμψη, ο Θεός είναι φως! Η Χρυσή Αυγή φέρνει το φως, είναι Lucifer, Εωσφόρος!

1. Οι εποχές της μετἀβασης

Εάν είχα το χρόνο, τη διάθεση και τις γνώσεις θα έγραφα τρία βιβλία για τις εποχές της  μετάβασης από τον έναν τρόπο παραγωγής σε έναν άλλον: θα έγραφα για τη μετάβαση από τον ποιμενικό στον δουλοκτητικό κατά την αρχαϊκή εποχή στην αρχαία Ελλάδα, από τον δουλοκτητικό στον φεουδαρχικό (4ος-7ος αιώνας) και από τον φεουδαρχικό στον καπιταλιστικό (15ος-18ος). Μιας όμως και δεν έχω ούτε χρόνο, ούτε διάθεση ούτε γνώσεις ας τα γράψουν άλλοι και άλλες. Αυτά που γράφω για την Ιλιάδα κι αυτά που θα γράψω για τη λυρική ποίηση, τον Παρμενίδη, την καταγωγή του αθλητισμού, τη γένεση της πόλεως και της δημοκρατίας, τις πρώτες μέρες της αγοράς, του εμπορεύματος και του χρήματος αφορούν τη μετάβαση από τον ποιμενικό στον δουλοκτητικό τρόπο παραγωγής. Για τις άλλες περιόδους τα διαβάσματά μου είναι ανεπαρκέστατα -τώρα διαβάζω κάποια κείμενα της ύστερης Αρχαιότητας, της εποχής της μετάβασης από τον δουλοκτητικό στον φεουδαρχικό τρόπο παραγωγής (Αυγουστίνος, Βοήθιος, Γρηγόριος της  Τουρ, Αμμιανός Μαρκελίνος ), ενώ η καλύτερη συνθετική εργασία που με βοήθησε να κατανοήσω πολλά πράγματα είναι το βιβλίο του μαρξιστή Πέρι Άντερσον ‘Από την αρχαιότητα στον φεουδαρχισμό’, που εκδόθηκε το 1974 και μεταφράστηκε στα ελληνικά (Ελένη Αστερίου) το 1981, από τις εκδόσεις Οδυσσέας. Όσο για τη μετάβαση από τον φεουδαρχισμό στον καπιταλισμό, το Κεφάλαιο του Μαρξ μας λέει πολλά, αλλά ο Φουκό, μεταξύ πολλών άλλων, μας λέει ότι  αυτά τα πολλά είναι πολύ λίγα. Το έξοχο βιβλίο της Σίλβια Φεντερίτσι, ‘ο Κάλιμπαν και η μάγισσα’ (μετ. Ι. Γραμμένου, Λ. Γυιόκα, Π. Μπίκας, Λ. Χασιώτης), από τις ‘εκδόσεις των ξένων’,  επιβεβαιώνει με τον καλύτερο τρόπο την παραπάνω διαπίστωση.  

Continue reading

Rêvons, c’ est l’ heure (Paul Verlain): ήρθε η ώρα να ονειρευτούμε

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

Εάν το μέλλον θα είναι γεμάτο ‘Eκλάμψεις’ ή θα είναι ‘Μια εποχή στην Κόλαση’, θα οφείλεται στο ότι το παρόν είναι ήδη γεμάτο με ‘Εκλάμψεις’, είναι ήδη μια ‘Εποχή στη Κόλαση᾿, σε τέτοιο βαθμό μάλιστα που μόνο μια εποχή κρίσης μπορεί να μας το εξασφαλίσει. Λατρεύω τις κρίσεις, μου επιτρέπουν να επιλέξω, να σκεφτώ, να ονειροπολήσω, και τελικά με παροτρύνουν, αρχικά, να επιλέξω και κατόπιν με πιέζουν να αποφασίσω. Διότι κρίση σημαίνει απόφαση. Μιας και αργούμε να αποφασίσουμε, όσο πιο πολύ διαρκεί η κρίση, τόσο το καλύτερο.

Continue reading