για το μέλλον των προσφύγων στις ευρωπαϊκές (ανεπτυγμένες καπιταλιστικές) κοινωνίες

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΘΑ αρχίσω να ξεδιπλώνω το νήμα των σκέψεων μου με την διατύπωση καινοφανών ερωτημάτων:

ΓΙΑ πόσα ακόμα χρόνια οι πρόσφυγες θα κατευθύνονται προς τις ευρωπαϊκές ανεπτυγμένες καπιταλιστικές κοινωνίες; Θα αυξηθεί ο αριθμός τους ή θα μειωθεί; Θα σταματήσουν και πότε οι ευρωπαϊκές ανεπτυγμένες καπιταλιστικές κοινωνίες να δέχονται πρόσφυγες; Πώς, πού θα τους σταματήσουν; Τί θα γίνουν όσοι δεν μπορέσουν να περάσουν τα τείχη του ευρωπαϊκού φρουρίου; (Το γερό κάστρο μας είναι ο Θεός μας, Λούθηρος, παροιμιώδης φράση των  φεουδαρχών της Βαυαρίας).  Θα ενισχυθούν τα τείχη αυτού του φρουρίου και πώς; Ποια είναι η θέση των προσφύγων σε αυτές τις κοινωνίες, πώς εντάσσονται; Ποιο είναι το μέλλον των ήδη ενταγμένων;  Μπορούμε να αποκλείσουμε το ενδεχόμενο ότι θα εκδιωχθούν ή θα εξοντωθούν;  Αν γίνει, πότε και γιατί θα γίνει η εκδίωξη και η εξόντωση; Οι ήδη εγκατεστημένοι πρόσφυγες θα είναι τα αυριανά θύματα της ευρωπαϊκής ακροδεξιάς; Θα είναι τα μόνα θύματα ή θα υπάρξουν και άλλα – ποια;

ΘΑ επιχειρήσουμε να απαντήσουμε σε όλα αυτά τα ερωτήματα, φίλες και φίλοι, αφού πρώτα φέρω στο προσκήνιο της συζήτησης και της σκέψης ένα επίσης καινοφανές ζήτημα, μια υπόθεση εργασίας. Μπορεί ο Νεύτων (που βρήκε τον Θεό στους νόμους του, που θεμελίωσε τη μηχανική σε παντελώς μεταφυσικά θεμέλια)   να έλεγε ότι hypotheses non fingo (δεν επινοώ υποθέσεις), εμείς όμως θα επινοήσουμε μία, μόνο που δεν θα ζήσουμε να την δούμε να πραγματοποιείται – ή μήπως ζήσουμε; Να ποια είναι η υπόθεση: η διαρκούσα πολλούς αιώνες διαδικασία της εγκατάλειψης της γης, της μείωσης των παραγωγών της τροφής, της εξαφάνισης των χωριών και της γιγάντωσης των πόλεων κάποια μέρα θα λήξει και θα αρχίσει μια αντίστροφη διαδικασία – αυτή της εγκατάλειψης των πόλεων. Εξετάζω το ζήτημα των προσφύγων υπό το πρίσμα αυτής της μελλοντικής εξέλιξης, την οποία θεωρώ, και θα το δείξω, νομοτελειακή. Δεν μπορώ ασφαλώς να γνωρίζω πότε θα εκκινήσει αλλά πληθώρα ενδείξεων μας επιτρέπει να εικάσουμε βάσιμα ότι μπορεί να συμβεί και κατά τη διάρκεια της ζωής μας, εάν βέβαια ζήσουμε άλλα είκοσι χρονάκια, μπορεί και τριάντα, θα ήθελα σαράντα, δεν θα με χαλούσαν και τα πενήντα, αρκεί να περπατούσα κι ας μην γαμούσα.

Continue reading

ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος (2): το σχόλιο του Γκέτε

 

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

Το ευαγγέλιο του Ιωάννη αρχίζει με τρεις υμνητικές, πανηγυρικές υπέρ του Λόγου προτάσεις, τις οποίες ακόμα δεν έχουμε κατανοήσει. Το τι έχει γραφτεί γι’ αυτές τις προτάσεις και ειδικά για την πρώτη φράση της πρώτης πρότασης (ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος) δε λέγεται. Γιατί δεν τις, την έχουμε κατανοήσει; Ποιος είναι ο Λόγος;

Σήμερα θα καταπιαστούμε με το σχόλιο που έχει κάνει ο Γκέτε στην αρχική φράση της πρότασης (ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος), αφού πρώτα παραθέσω την εν λόγω πρόταση περί του Λόγου:

1. Εν αρχή ην ο Λόγος και ο Λόγος ην προς τον Θεόν και Θεός ην ο Λόγος.

2. ούτος ην εν αρχη προς τον Θεόν· 3. πάντα δι΄ αυτού εγένετο και χωρίς αυτού εγένετο ουδέ εν, ο γέγονεν·

4. εν αυτώ ζωή ην και η ζωή ην το φως των ανθρώπων· 5. και το φως εν τη σκοτία φαίνει και η σκοτία αυτό ου κατέλαβεν.

Η αρχική φράση μεταφράστηκε στα λατινικά, από τον Άγιο Ιερώνυμο (Vulgata),  ως In principio erat verbum και στα γερμανικά, από τον Λούθηρο, ως Am Anfang war das Wort, όπου verbum και Wort είναι η λέξη, ο λόγος, η ομιλία, τα λόγια. Από θεολόγους και φιλολόγους διατυπώθηκαν πάρα πολλές επιφυλάξεις και ενστάσεις και διαφωνίες για αυτές τις μεταφράσεις αφού είναι πολύ σαφές ότι ο Λόγος δεν είναι λέξη, ομιλία ή, μάλλον, δεν είναι μόνο λέξη και ομιλία.

Continue reading

2015 – 2025: δεκαετία διαμόρφωσης νέων αξιών, κυβερνήσεων εθνικής ενότητας και εκλογικής αποχής

φίλες και φίλοι, καλημέρα

ΓΡΑΦΩ τις Ιστορίες Πείνας για να πω ότι υπάρχει καλοσύνη. Υπάρχει – υπήρχε, υπάρχει και θα υπάρχει. Και κακία υπάρχει -είμαστε και κακοί και καλοί. Την κακία τη θυμάμαι δύο δευτερόλεπτα και το δείχνω με το σήμα της νίκης. Τη καλοσύνη δεν την ξεχνώ ποτέ, θα τη θυμάμαι μέχρι να ψοφήσω. Αν με ρωτήσετε τι είναι η κακία, θα σας απαντήσω ευθέως και σαφηνώς: ο ανταγωνισμός. Αυτή είναι η μήτρα από την οποία προέρχονται και ο κτητικός ατομικισμός και ο φθόνος και η αχαριστία και ο κακός εγωισμός – υπάρχει και καλός, η αξιοπρέπεια της ανυποταξίας. Ο (δυτικός) ανταγωνισμός είναι μια διεστραμμένη εκδοχή, ποιμενικής προέλευσης,  της διεκδίκησης (ανθρωπολογικά μιλώντας,  όχι πολιτικά), της σύγκρουσης. Υπάρχει και άλλη μία εκδοχή της διεκδίκησης και της σύγκρουσης: η συνεργασία, με την καλοσύνη της καθημερινής ζωής να είναι μια ορατή μορφή της.

ΤΗΝ κακία την έχω γνωρίσει καλά, την έχω νιώσει όσο τίποτα άλλο. Το τι έχω τραβήξει δεν λέγεται – από Έλληνες, από ορθόδοξους χριστιανούς. Η καλοσύνη όμως μου έδειξε και μου δείχνει και θα μου δείχνει πως να ζω. Ένα έδωσες, εφτά θα σου δώσει η ζωή·  ένα πήρες, εφτά θα σου αφαιρέσει – αυτός είναι ο κανόνας της ζωής, ο δικός μου κανόνας, σε αυτόν κατέληξα.

Continue reading

το παραμύθι για το τέλος του καπιταλισμού (1)

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΦΙΛΟΙ μου υπέδειξαν άρθρο του Paul Mason, δεν τον γνωρίζω, δημοσιευμένο στον Φύλακα του (εγγλέζικου) καπιταλισμού (The Guardian), μεταφρασμένο στο Νόστιμον Ήμαρ από κάποιον ή κάποιαν που τον έπαιζε, την έπαιζε την ώρα που μετέφραζε, και αναδημοσιευμένο στο tvxs. Ο πρωτότυπος τίτλος συμπυκνώνει το περιεχόμενό του:  the end of capitalism has begun –  το τέλος του καπιταλισμού έχει αρχίσει. Μαζί με το τέλος όμως του καπιταλισμού αρχίζει και η εποχή της αποβλάκωσης πολλών διανοουμένων και αρθρογράφων. Αυτά που υποστηρίζονται με ωθούν να χαρακτηρίσω το περιεχόμενό του ως παραμύθι –  παραμύθι είναι μια σύντομη ιστορία για παιδιά με την οποία θέλουμε να τα πούμε κάτι απευθυνόμενοι στο υποσυνείδητο ταΐζοντας το ασυνείδητο.  Με το παραμύθι θέλουμε να πούμε κάτι επιπλέον από αυτό που λέμε –  αυτό το κάτι επιπλέον το λέμε παραδήλωση ή παρασήμανση. Το παραμύθι προετοιμάζει το νεαρό κορίτσι για τον πόνο (σιγά τον πόνο!) και το αίμα (σιγά τα αίματα!) του σπασίματος της παρθενιάς, όταν ακούει ότι η  νεαρή ηρωίδα  πληγώνεται με τη βελόνα και τρέχει λίγο αίμα.

Η παραδήλωση του άρθρου, φίλες και φίλοι, είναι αισχρή –  επομένως δεν μπορεί παρά και το άρθρο να είναι αισχρό.  Σε αυτό το συμπέρασμα θα καταλήξω – θα διαβάσετε την επιχειρηματολογία μου. Αν την συνόψιζα σε μια φράση αυτή θα ήταν: άντε, αναγνώστη, πήγαινε για ύπνο, όνειρα γλυκά κι αύριο μια όμορφη μέρα μας περιμένει, μια όμορφη μετακαπιταλιστική μέρα.

ΟΙ φίλοι μου υπέδειξαν το άρθρο και γιατί σε αυτό ο συντάκτης γράφει κάποια πράγματα που γράφω κι εγώ εδώ και πολλά χρόνια αλλά σήμερα μου δίνεται η ευκαιρία να ξεκαθαρίσω κάποια ζητήματα για να μην υπάρξουν παρεξηγήσεις –  τις οποίες απεχθάνομαι. Πριν πιω ένα καφεδάκι και πω κάποια πράγματα για τον Φύλακα του (εγγλέζικου) καπιταλισμού και για την έννοια του τέλους, θα ήθελα να διευκρινίσω ότι δεν έχει καμιά απολύτως σχέση ο μετακαπιταλιστικός παράδεισος που ευαγγελίζεται ο συντάκτης με την τάση της διεύρυνσης του κομμουνισμού που διακρίνω κατά την μακραίωνη περίοδο της στασιμότητας και της συρρίκνωσης του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής. Εκεί όπου ο συντάκτης βλέπει την επί γης ουτοπία εγώ βλέπω την επί γης Αποκάλυψη και Φρίκη. Θα πούμε πολλά, αν δεν προλάβουμε σήμερα κι αύριο μέρα είναι. Μην αφήσουμε τα καρπούζια και τα πεπόνια απότιστα –  τόσο κόπο κάναμε και τα φυτέψαμε με τον Pablo. Κι αν δεν έρθει, με παρέα, είναι πολλά,  να τα φάμε τον Σεπτέμβρη, θα νοικιάσω ένα ελικόπτερο και θα του βομβαρδίσω το σπίτι με καρπούζια και με πεπόνια. Τρελός είμαι, ό,τι θέλω κάνω.

Continue reading

τα δύο προβλήματα και ο πανικός του γερμανικού Κράτους και του γερμανού Κυρίου καπιταλιστή

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΚΑΤΑ τη διάρκεια της ονομαζόμενης διαπραγμάτευσης  που κατέληξε στο σύμφωνο της 20ής Φεβρουαρίου (2015) μεταξύ Λαγκάρντ, Ντράγκι, Ντάισελμπλουμ και Βαρουφάκη συνέβαινε το εξής: δίπλα στο γραφείο όπου συνομιλούσαν αυτοί οι τέσσερις βρίσκονταν ο Σόιμπλε και κάθε τόσο μία ο ένας, μία η άλλη πήγαιναν για να συνομιλήσουν μαζί του, να τον συμβουλευθούν, να ακούσουν τις υποδείξεις του. Δεν χρειάζεται να προσθέσω τίποτα απολύτως.

ΜΠΟΡΟΥΜΕ, φίλες και φίλοι, να μπούμε στο μυαλό και στην ψυχή του Κυρίου, εάν με το μυαλό εννοούμε τη σκέψη και με τη ψυχή το συναίσθημα, είναι απαραίτητο; Ναι, μπορούμε και είναι άκρως απαραίτητο. Είναι απαραίτητο γιατί είναι ένας ακόμα τρόπος να γνωρίζεις τον αντίπαλο κι αν δεν γνωρίζεις τον αντίπαλο η άγνοια αυτή θα ανταμειφθεί με ήττα και με απογοήτευση  · και μπορούμε γιατί ο Κύριος εκφράζει συναισθήματα, μιλάει και πράττει και όλα αυτά είναι μονοπάτια που οδηγούν μέσα στο μυαλό και τη ψυχή του, είναι κλειδιά που ανοίγουν το μυαλό και τη ψυχή του.

Η ψυχοπαθολογία της δυτικής Κυριαρχίας μας είναι γνωστή: ο Κύριος χαίρεται όταν υποφέρουμε και υποφέρει όταν χαιρόμαστε. Η διαπίστωση αυτή ανάγεται στο επίπεδο της ακλόνητης βεβαιότητας: με βεβαιότητες μπαίνουμε στο μυαλό και τη ψυχή του Κυρίου καπιταλιστή. Να άλλη μία βεβαιότητα, ως προς τη σκέψη Του, δηλαδή τις επιδιώξεις Του: όταν δεν μας χρειάζεται μας εξοντώνει, όταν μας χρειάζεται μας αναπηρώνει (< ανάπηρος), μας καταστρέφει λειτουργικά, δηλαδή μας καταστρέφει με τέτοιο τρόπο ώστε αφενός να είμαστε χρήσιμοι και υπάκουοι και αφετέρου να μην μπορούμε να καταλύσουμε την Κυριαρχία, να μην μπορούμε δηλαδή να διευρύνουμε τον κομμουνισμό του παρόντος, να μην μπορούμε να δούμε κάτι πέραν του υπάρχοντος.

Continue reading

ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος (1)

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΠΑΜΕ σε μια εκδήλωση του χώρου, αντιλαμβάνεστε τι εννοώ, όπου έχει προσκληθεί κάποιος ή κάποια για να μιλήσει, να κάνει μια εισήγηση και ακολούθως να γίνει συζήτηση. Αρχίζει ο ομιλητής, λέει τα δικά του, περνάνε κάνα δυο ώρες και μετά αρχίζει η συζήτηση, γίνονται ερωτήσεις, δίνονται απαντήσεις και κυλά η βραδιά από βαρετή και ανιαρή έως μπορεί και ενδιαφέρουσα. Αυτό το μοντελάκι παίζει, φίλες και φίλες, ποτέ μου όμως δεν το άντεξα. Έκανα πολλές προσπάθειες να πιέσω τον εαυτό μου αλλά πάντα επιβεβαιωνόταν ότι είναι πολύ πιο ισχυρός από μένα. Τη λέξη βαριέμαι δεν την ξέρω και όταν βαριέμαι, τρομοκρατούμαι, το βάζω στα πόδια, τρέχω και δε φτάνω.

ΑΠΟΔΙΔΩ τη βαριεμάρα μου αφενός στον τρόπο που διαβάζω (διακόπτω συχνά την ανάγνωση για να βρίσω περπατώντας μέσα στο δωμάτιο, , να συμφωνήσω, να θαυμάσω, να σημειώσω στα περιθώρια, να χύσω τσαντισμένος ή συγχυσμένος καφέ ή λάδι πάνω στις σελίδες, να πέσει και καμιά κάφτρα και ν΄αφήσει το σημάδι της)  και αφετέρου στην κατανόηση του παραπάνω περιγραφέντος μοντελακίου. Η κατανόηση αυτή θα είναι και το αντικείμενο του σημερινού και άλλων προσεχών σημειωμάτων.

ΕΡΩΤΩ: μήπως αυτό το μοντελάκι έχει διαμορφωθεί με πρότυπο τον Λόγο του Θεού; Η ερώτηση αυτή προήλθε από μία άλλη, που προηγείται χρονικά και λογικά, προήλθε από ένα ζήτημα που με απασχολεί εδώ και πολλά χρόνια, το ζήτημα της διακοπής του λόγου ενός ομιλητή από τον ακροατή. Εάν το υπάρχον μοντελάκι είναι μίμηση του Λόγου του Κυρίου, τότε η κατανόησή του είναι ταυτόσημη με την κατανόηση του Λόγου της πρώτης πρότασης  της πρώτης περιόδου  του προλόγου του κατά Ιωάννην ευαγγελίου. Παραθέτω όλη την πρώτη περίοδο:

ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ Λόγος  καί ὁ Λόγος ἦν πρός τόν Θεόν και Θεός ἦν ο Λόγος.

Continue reading