οικιακή, ομαδική, κοινοτική παραγωγή μπύρας

    φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Μόλις πριν από κάνα δυο χρόνια έμαθα ότι μπορεί κάποιος να παραγάγει μπύρα στο σπίτι του! Μα την Παναγία, τόσο καθυστερημένος είμαι! Πέρυσι, διάβασα σε εφημερίδα ότι υπάρχουν στην Ελλάδα μερικές δεκάδες μικρές ζυθοποιΐες, οι οποίες διαθέτουν τη μπύρα που παράγουν σε τοπικό επίπεδο, και όχι μόνο! Πίνοντας μπύρα μεγάλων βιομηχανιών και βλέποντας διαφημίσεις  είχα σχηματίσει την εντύπωση, που είχε αναχθεί στο επίπεδο της γνώσης,  ότι η παραγωγή της μπύρας είναι κάτι φοβερό και τρομερό, κάτι πολύπλοκο, κάτι που απαιτεί τεράστιο εργαλειακό εξοπλισμό, μεγάλες εγκαταστάσεις, φορτηγά, πολλούς εργάτες, επιστημονικό προσωπικό και άλλα πολλά.  Πώς σχηματίζεται μια γνώση μέσα στον εγκέφαλό μας! Να πως σχηματίζεται:  ο εγκέφαλός μας είναι ειδικευμένος να γενικεύει! Αυτή η γνώση, αυτή η επίγνωση των δυνατοτήτων του εγκεφάλου, η ροπή προς τη γενίκευση, η τάση προς το ολίσθημα,  είναι μία από τις υπέρτατες γνώσεις του ανθρώπου. Οφείλουμε να ελέγχουμε συνεχώς το πως και το τι σκεφτόμαστε, το πως και το τι γνωρίζουμε!

    Μου αρέσει η μπύρα, μου αρέσει πολύ αλλά πίνω ελάχιστη βιομηχανική μπύρα και μόνο weiss, τη λευκή μπύρα, που γίνεται από σιτάρι (με λίγο κριθάρι). [Η ελληνική Βεργίνα πίνεται ευχάριστα]. Αυτές τις μέρες έχω πέσει με τα μούτρα στο διάβασμα. Βρήκα ένα βιβλίο, το μοναδικό που υπάρχει,  αν δεν κάνω λάθος, για τη ζυθοποίηση και για συνταγές. Είναι του Wolfgang (ο λύκος έφυγε) Vogel (πουλί), εκδόσεις Ψύχαλου: ΜΠΥΡΑ: ζυθοποίηση, συνταγές (τίτλος πρωτοτύπου, Bier aus eigenem Keller – μπύρα από το δικό μας κελλάρι). Μαθαίνω φοβερά και τρομερά πράγματα, μου αρέσει να μαθαίνω!  Αύριο Σάββατο, θα επισκεφτώ ένα κατάστημα στη Θεσσαλονίκη που διαθέτει εξοπλισμό για οικιακή, και όχι μόνο, παρασκευή  μπύρας, κάπου στη Φράγκων. Το επόμενο Σάββατο θα πάω σε ένα χωριό μόλις 4 χιλ. από τη Ξάνθη   και θα επισκεφτώ ένα κοινόβιο που παράγει τη μπύρα του –  θα περάσω βέβαια κι από το παζάρι της Ξάνθης, θα περάσω από τους τσιπουράδες, τους παραγωγούς τσίπουρου, που είναι το σημείο συνάντησης όλων των εναλλακτικών και  παραγωγών  βιολογικών προϊόντων. Σας διαβεβαιώνω ότι του χρόνου τέτοια εποχή στους φίλους και τις φίλες που θα μας επισκέπτονται θα προσφέρουμε τη δική μας μπύρα, με κριθάρι και σιτάρι δικής μας παραγωγής, χωρίς φυτοφάρμακα και λιπάσματα!  Εάν κάποιος φίλος, φίλη μας διαβάζει και φτιάχνει δική του μπύρα, εάν έχει χρόνο και διάθεση, θα ήθελα πολύ να με βοηθήσει με τις γνώσεις του και την πείρα του.

    Αυτό όμως θα είναι η αρχή. Γιατί η επιδίωξη μου είναι η συνεργατική συνεταιριστική οργάνωση μιας μικρής ζυθοποιΐας που θα καλύψει τις τοπικές ανάγκες εξοβελίζοντας  τις μεγάλες καπιταλιστικές ζυθοποιΐες. Τί είναι ο κομμουνισμός, φίλες και φίλοι;  Δεν είναι η ελεύθερη συνεταιριστική οργάνωση της παραγωγής;  Πότε θα το κάνουμε αυτό;  Όταν θα καταλάβουμε με τα όπλα ή με τις εκλογές το Κράτος και τα μέσα παραγωγής; Τη Δεύτερη ή την Τρίτη Παρουσία; Μπορούμε να το κάνουμε σήμερα!

     Με αφορμή λοιπόν τη μπύρα θα ήθελα να εκθέσω κάποιες σκέψεις σχετικά με την αυτάρκεια και την κλιμάκωσή της.

Continue reading

για την ένοπλη βία (2) : όποιος ανακατεύεται με το Κράτος, τον τρώει το Κράτος

    φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Κάποτε, εάν είχα πάνω μου όπλο, θα σκότωνα άνθρωπο·  κάθε άνθρωπος, εάν υπάρξουν κάποιες συνθήκες και προϋποθέσεις – παιδί, γέρος, άνδρας, γυναίκα –  είναι δυνάμει φονιάς. Πριν σας αφηγηθώ τι συνέβη, θα ήθελα να σημειώσω ότι,  όταν ο πολεμιστής πολεμάει υπό το βάρος έντονων αρνητικών συναισθημάτων (οργή, λύπη, στενοχώρια, αγανάκτηση και άλλα πολλά),  αυτό που θα καταφέρει θα είναι να ενταθούν ακόμα περισσότερο τα ήδη υπάρχοντα αρνητικά συναισθήματα και να προσθέσει κι άλλα· με άλλα λόγια, κάτω από αυτές τις συνθήκες η ήττα είναι αναπόφευκτη. Θα ήθελα να σημειώσω ακόμα ότι  η ήττα στον όποιο πόλεμο παίρνει πολλές και διάφορες μορφές, ο θάνατος όμως είναι η απόλυτη ήττα· και μιας κι ο Θάνατος (με καφαλαίο) είναι αθάνατος, είναι ο μόνος Θεός, είναι ο μόνος Θεός του Κυρίου ημών.  Όποιος πεθαίνει στον πόλεμο, λατρεύει τον Θεό του Κυρίου, τον Θάνατο –  μερικοί το γνωρίζουν, οι περισσότεροι όμως όχι. Ο θάνατος όμως μπορεί να είναι η τελική κατάληξη όχι μόνο του πολέμου αλλά και της αυτοκαταστροφής –  το πως όμως,  και το γιατί μας σπρώχνει  ο Κύριος προς την αυτοκαταστροφή θα το εξετάσουμε σε ένα από τα προσεχή σημειώματα που αφιερώνουμε στην ένοπλη βία. 

   Πρέπει να ήταν το 1987· μάζευα ροδάκινα στη Σκύδρα Ημαθίας, στο Βέρτεκοπ, όπως την έλεγαν κάποτε, και μετά τη δουλειά πήγα να φάω και μετά το φαΐ πήρα τη BMW, μοντέλο 1952,  με καλάθι, όπου είχα τα υπάρχοντά μου (βιβλία, ρούχα, κουζινικά) και πήγα να παίξω μπιλιάρδο.  Ακολουθούσα  το ίδιο δρομολόγιο κάθε μέρα, εκείνη όμως τη μέρα λοξοδρόμησα και πέφτω σε ένα τύπο που έπλενε το αυτοκίνητό του στη μέση του δρόμου. Σβήνω τη μηχανή και περιμένω να κάνει στην άκρη. Ο τύπος όμως δεν χαμπάριαζε, λες και δεν υπήρχα. Του λέω να κάνει στην άκρη και μου λέει,  ‘βιάζεσαι, αγοράκι μου;’ Κι αρχίζω να του λέω ότι δεν έχει το δικαίωμα να κλείνει το δρόμο, ότι ο δρόμος ανήκει σε όλους και άλλα παρόμοια. Μου λέει,  η Αστυνομία είναι εδώ πιο κάτω! Ξέρετε τί έκανα;  Πήγα στο Τμήμα, τους εξήγησα τι συνέβη, ήρθε μαζί μου ένας αστυνομικός και του λέει χαμογελώντας, άντε, ρε Τάκη, τελείωνε να περάσει ο άνθρωπος! Κι απαντάει κι ο Τάκης χαμογελώντας, ‘ τελειώνω σε πέντε λεπτά’.  Κάθισα στη μηχανή και περίμενα. Μάταια. Άρχισα να βράζω μέσα μου. Αν είχα πάνω μου εκείνη τη στιγμή μια καραμπίνα,  θα του έκανα το κεφάλι νιανιά, θα του το μάζευαν με το κουταλάκι. Όπλο όμως δεν είχα, να παίξω ξύλο είδα ότι δεν με έπαιρνε κι εκεί που σκέφτομαι να δω τι θα κάνω, ρίχνω ένα βλέφαρο γύρω μου, να εξερευνήσω το περιβάλλον,  να βρω κάποια διέξοδο, και παρατηρώ ότι στα δεξιά μου είναι ένα ξενοδοχείο-μπουρδέλο. Τρεις πουτάνες κάθονται στα μαρμάρινα βρόμικα σκαλοπάτια και πίνουν φραπέ και χασκογελάνε. Τα είδα αμέσως  όλα. Ο νταβατζής συνέχισε να πλένει προκλητικά το αυτοκίνητο ψάχνοντας για θύμα, ψάχνοντας να πλακώσει κάποιον στο ξύλο.  Έκανα μερικές μανούβρες, γύρισα τη μηχανή προς την άλλη κατεύθυνση, έβαλα μπρος κι έφυγα. Αυτό το περιστατικό με απασχόλησε και με απασχολεί ακόμα. Πρώτη μου φορά  ένιωσα τόση μεγάλη επιθυμία να σκοτώσω άνθρωπο. Εκείνο που με απασχόλησε πιο πολύ ήταν η απύθμενη αφέλειά μου, η απερίγραπτη βλακεία μου, η ασυνείδητη ανωριμότητά μου. Λίγα λεπτά της ώρας σκέφτηκα ότι αυτό που έκανα τελικά ήταν αυτό που έπρεπε να κάνω από την αρχή, είτε είχα όπλο πάνω μου είτε όχι. Να είχα όπλο πάνω μου δεν υπήρχε περίπτωση – έπρεπε να κόψω κίνηση, να εκτιμήσω όσο πιο γρήγορα ήταν δυνατόν την κατάσταση, να γυρίσω και να εξαφανιστώ μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα. Έτσι, ούτε εγώ θα συγχυζόμουν, ούτε θα διασκέδαζα νταβατζή, μπάτσο και πουτάνες. Δεν είχα κατανοήσει ότι εάν πολεμούσα θα έχανα –  κι αν σκότωνα, άν νικούσα δηλαδή, τότε θα καταλάβαινα ότι κάθε νίκη με τη χρήση όπλων είναι αποτρόπαια ήττα. Ο μόνος τρόπος να νικήσω πραγματικά ήταν να μην πολεμήσω, να έφευγα –  κι αυτό έκανα αλλά πολύ αργά. Πότε όμως δεν είναι αργά, μιας και αργά σημαίνει ‘μαθαίνω’.

Continue reading

ο ανθρώπινος εγκέφαλος ως κομμουνιστικότητα

Εάν χρειαζόμαστε έναν αρωγό, έναν βοηθό για να μας βοηθήσει να  σκεφτούμε ποια θα μπορούσε να ήταν μια κομμουνιστική οργάνωση της κοινωνίας, τότε αυτός ο δάσκαλος, ο μάστορας, είναι ο εγκέφαλός μας, ο

Continue reading

απαγωγή: ο δούλος – εμπόρευμα το πρώτο εμπόρευμα και θεμέλιος λίθος του δυτικού πολιτισμού

     Ο δυτικός πολιτισμός αρχίζει να θεμελιώνεται όταν οι γαιοκτήμονες στην Αρχαϊκή Ελλάδα, απόγονοι ποιμένων, μετά το 800-750 π. Χ., απήγαγαν με τον πόλεμο  από Μικρά Ασία, Θράκη και Σκυθία (η σημερινή Ουκρανία) νεαρούς άνδρες για να καλλιεργήσουν τα κτήματά τους· ήταν οι πρώτοι δούλοι. Πολύ σύντομα άρχισε η ανταλλαγή δούλων με σίδηρο, η πώληση δούλων με αντάλλαγμα σίδηρο·  αυτά ήταν τα πρώτα εμπορεύματα, ένα από τα οποία χρησιμοποιήθηκε ως χρήμα, το οποίο εμφανίζεται με τη

Continue reading

ο πολιτικός σχεδιασμός του Κυρίου

    φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Θα ήθελα σήμερα να επαναλάβω τις απόψεις που έχω διατυπώσει τα τελευταία χρόνια σχετικά με την οικονομική, κοινωνική και πολιτική κατάσταση, τις τάσεις του παρόντος και τις μελλοντικές εξελίξεις  για να δω εάν  ισχύουν ακόμα, για να τις επανεξετάσω και να τις αναθεωρήσω, εάν χρειαστεί, να τις ξανασκεφτώ, να τις εμπλουτίσω. 

     1. Το πρώτο ερώτημα που με απασχολεί είναι το εξής: ποιός είναι ο οικονομικός σχεδιασμός του Κυρίου καπιταλιστή, την υλοποίηση του οποίου έχει αναλάβει το πολιτικό, δικαστικό και δημοσιογραφικό υπηρετικό προσωπικό Του;  Ας διευκρινίσουμε ότι στη προκειμένη περίπτωση  Κύριος καπιταλιστής είναι ο πιο ισχυρός καπιταλιστής, οι μεγάλες εξαγωγικές βιομηχανίες, στις οποίες συμπεριλαμβάνω το εφοπλιστικό κεφάλαιο και τις μεγάλες τουριστικές επιχειρήσεις. Από τη στιγμή που δεν μπορούν να επεκταθούν περαιτέρω, οι  μόνοι τρόποι για να αυξηθεί η κερδοφορία τους είναι αφενός το κλείσιμο,  η καταστροφή των αυταπασχολούμενων, των πολύ μικρών, μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων και αφετέρου η μείωση του μεροκάματου/μισθού.  Για να πραγματοποιηθούν αυτές οι δύο επιδιώξεις απαιτείται η κρατική φορολογία, η έλλειψη χρήματος, η λιτότητα  και η ανεργία. Απαιτείται ασφαλώς και χρόνος, απαιτείται βεβαίως και πολιτική σταθερότητα για να αντιμετωπιστούν με αποτελεσματικότητα και με γνώμονα την ενίσχυση της καπιταλιστικής Κυριαρχίας οι οδυνηρές οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες, η εξαθλίωση δήλα δή ενός πολύ μεγάλου μέρους των μικροαστικών στρωμάτων (των μικρών επιχειρήσεων) και του μεγαλύτερου τμήματος των Υποτελών Παραγωγών, όλων των ηλικιών. Θεωρώ ότι η επίθεση του Κυρίου και η διαχείριση των συνεπειών της θα ολοκληρωθεί μέσα στα επόμενα οχτώ με δέκα χρόνια, μέχρι το 2022-4.

      2. Η διαδικασία της καταστροφής δεν πρέπει να διακοπεί, κι αν διακοπεί, το διάλειμμα πρέπει να είναι όσο το δυνατόν συντομότερο. Όταν η κυβέρνηση της Πασοκονεοδημοκρατίας  λέει και επαναλαμβάνει κάθε τόσο ότι οι βουλευτικές εκλογές θα γίνουν τον Ιούνιο του 2016, το εννοεί με τον πιο αποφασιστικό τρόπο. Και βέβαια το πολιτικό υπηρετικό προσωπικό του Κυρίου καπιταλιστή θα επιδιώξει να νικήσει γι άλλη μια φορά. Υπάρχει όμως το ενδεχόμενο βουλευτικές εκλογές να γίνουν νωρίτερα; Πώς θα επιχειρήσει να εξασφαλίσει τη νίκη, όποτε κι αν γίνουν οι βουλευτικές εκλογές, για να συγκροτήσει και πάλι κυβέρνηση;

     Ασφαλώς και υπάρχει το ενδεχόμενο να γίνουν εκλογές νωρίτερα – αν και, επαναμβάνω, θα κάνει το κάθε τί για να μην γίνουν. Είτε γίνουν όμως νωρίτερα είτε στην ώρα τους, το βασικό μέλημα του Πολιτικού Προσωπικού είναι η νίκη και ο σχηματισμός  νέας κυβέρνησης που θα συνεχίσει την επίθεση και θα διαχειριστεί τις συνέπειες της νίκης. Πριν δούμε πως σχεδιάζει να τα καταφέρει και να νικήσει και πάλι, ας δούμε πως ο Κύριος καλύπτει τα νώτα του με τόσο αποτελεσματικό τρόπο σε αυτόν τον  κοινωνικό πόλεμο, πως δηλαδή έχει βγάλει νοκ άουτ τον πιο ισχυρό κοινωνικό αντίπαλό Του. 

    3. Αναρωτιέμαι: ποιός θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στον Κύριο, ποιός θα μπορούσε να ανακόψει την επέλασή Του, να σταματήσει τη διαδικασία καταστροφής των μικρομεσαίων καπιταλιστικών  επιχειρήσεων, να αποτρέψει τη μείωση του μισθού και των συντάξεων, ποιός θα μπορούσε και να τον νικήσει ακόμα; Μα το προλεταριάτο των μεγάλων εξαγωγικών βιομηχανιών, ποιός άλλος; Θα το κάνει;

ΟΧΙ, σε καμιά περίπτωση·  δεν το έκανε, δεν το κάνει και δεν θα το κάνει.

Μα γιατί; Η απάντηση είναι πολύ απλή. Το εν λόγω βιομηχανικό

Continue reading

για την αίσθηση του ιλίγγου από την επιτάχυνση του ιστορικού χρόνου

     φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Πολύ συχνά η παγκόσμια Ιστορία παρομοιάζεται με ένα τρένο που τρέχει – δεν είναι ατυχής η παρομοίωση, κάθε άλλο, και τη δεχόμαστε, με όλες τις επιφυλάξεις και τους ενδοιασμούς που ανακινεί η όποια απλούστευση.  Το τρένο κινείται μόνο πάνω στις σιδηρογραμμές – θα μπορούσαμε να πούμε ότι οι σιδηρογραμμές είναι η Ανάγκη, σηκώνει πολλά βάρη αυτή η Ανάγκη·  αλλά το δίκτυο του σιδηροδρόμου κάποιοι τό σχεδίασαν και κάποιοι  κατασκεύασαν και τοποθέτησαν τις σιδηρογραμμές·  τα τρένα δεν πάνε όπου νάναι, πάνε ας πούμε από την Αθήνα στη Θεσσαλονίκη.  Για να κινηθεί το τρένο χρειάζεται ένας πολύ μεγάλος και πολύ ισχυρός κινητήρας – ας τον ονομάσουμε Επιθυμία. Κἀποιοι κατασκεύασαν αυτόν τον κινητήρα – είναι αυτοί  που κατασκεύασαν και τοποθέτησαν τις σιδηρογραμμές. Για να κινηθεί το τρένο πρέπει να υπάρχουν μηχανοδηγοί – τελείως υποτυπωδώς είναι οδηγοί, αφού το τρένο κινείται πάνω στις γραμμές.  Είναι περισσότεροι χειριστές της μηχανής, διαχειριστές δήλα δή της ταχύτητάς του.

     Θα ήθελα στο σημείο αυτό να επισημάνω, κάνοντας μια συντομότατη παράκαμψη, παρέκβαση ανθρωπολογικού και ιστορικού  χαρακτήρα, ότι αν και τα χέρια μας,  η εργασία, η ανάπτυξη της Τεχνικής συνέβαλαν τα μάλα στον σχηματισμό του εγκεφάλου και της ανέλιξης της ανθρωπογένεσης, ο μεν Ήφαιστος ιδρώνει μέσα στα  υπόγεια εργαστήριά του ενώ ο  Προμηθέας αλυσοδεμένος πάνω στα γκρεμά του Καυκάσου δέχεται καθημερινά τις  αρπακτικές εφόδους του Κυρίου που του αρπάζει το γευστικό και θρεπτικό συκώτι του.  Αυτό που μας έκανε ανθρώπους υποβιβάστηκε και περιφρονήθηκε· τώρα, ο Διαχειριστής λύνει και δένει: ο Συντονισμός της κοινωνικής οργάνωσης αναβαθμίστηκε σε τέτοιο βαθμό ώστε φτάσαμε στο σημείο να μην είναι δυνατή η ύπαρξη της κοινωνίας χωρίς αυτόν. Σήμερα, η Διαχείριση και ο Συντονισμός εμφανίζονται με τη μορφή του Πολιτικού (το Πολιτκόν, όχι ο πολιτικός).

    Οι μηχανοδηγοί λοιπόν ρυθμίζουν την ταχύτητα του τρένου. Υπάρχει περίπτωση να μην μπορούν να τη ρυθμίσουν; Και βέβαια υπάρχει! Θα το δούμε αυτό αργότερα. Το τρένο είναι γεμάτο με επιβάτες –  είναι αυτοί που κατασκεύασαν τις γραμμές, τις τοποθέτησαν, κατασκεύασαν βαγόνια και κινητήρα. Εάν θέλουν, οι επιβάτες μπορούν να σταματήσουν το τρένο, τραβώντας το μοχλό που το ακινητοποιεί. Είναι εφικτό το σταμάτημα του τρένου; Ναι – και όχι, εάν οι μοχλοί ακινητοποίησης είναι χαλασμένοι, εάν το τρένο έχει αναπτύξει ιλιγγιώδη ταχύτητα. Υπάρχει μια περίπτωση που το τρένο δεν μπορούν να το σταματήσουν ούτε οι μηχανοδηγοί ούτε οι επιβάτες: όταν πέφτει στο γκρεμό. Πέφτουμε στο γκρεμό; Όχι, είναι  η απάντησή μου – τον πλησιάζουμε όμως με ιλιγγιώδη ταχύτητα. Τα ερωτήματα που θέτω προς συζήτηση είναι τα εξής: γιατί το τρένο της Παγκόσμιας Ιστορίας έχει αναπτύξει τέτοια ιλιγγιώδη ταχύτητα; Ποιός κατασκεύασε τέτοιο θηριώδη κινητήρα; Θα μπορέσουμε να κόψει ταχύτητα και να σταματήσει πριν το γκρεμό ή θα πέσουμε;  Ποιός είναι ο γκρεμός, γνωρίζουμε την ύπαρξή του; Η ταχύτητα της πτώσης, της κατάρρευσης,  θα είναι εξ ίσου ιλιγγιώδης; Θα μπορέσω εγώ εδώ στην Καστανούσα να σωθώ; Απαντώ ευθύς αμέσως στο τελευταίο: Όχι, βέβαια, κατά κανένα τρόπο! Ας δούμε πρώτα την επιταχυνόμενη ταχύτητα του τρένου.

Continue reading

κύμα, έγκυος, κύρος, Κύριος

    φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Οι τέσσερις λέξεις του τίτλου του σημερινού σημειώματος έχουν κάτι κοινό, τη συλλαβή κυ-. Τί σημαίνει κύμα;  Κύμα σημαίνει ‘φούσκωμα’ – το κύμα είναι το αποτέλεσμα (-μα) του φουσκώματος (κυ-) της θάλασας.  Τί σημαίνει ἐγκυος; Έγκυος (<ενκυος) σημαίνει ‘ το έμψυχο όν, η γυναίκα, το θηλυκό (-ος) το οποίο φουσκώνει (κυ-) μέσα στο σώμα (εν)’.  Τί σημαίνει κύρος; Κύρος σημαίνει ‘ισχύς, δύναμη, επιρροή και αξίωμα από την διαθέσιμη ισχύ προερχόμενα, κύρος, απόφαση’ . Η ετυμολογία της λέξης μας λέει όμως ότι άλλη ήταν η αρχική σημασία της λέξης. Διακρίνουμε τη συλλαβή κυ-, που σημαίνει φούσκωμα,  αλλά αυτό το -ρος τί είναι;

    Είναι ένα μόρφημα, μια ελάχιστη σημασιολογική μονάδα της γλώσσας, μια αρχέγονη λέξη που έχασε την αυτονομία της, που τη συναντούμε σε πολλά επίθετα και δηλώνει την αφθονία, τη πληθώρα: ισχυρός, ανθηρός, καρπερός, μοχθηρός και άλλα πολλά.  Νεκρός είναι αυτός που είναι γεμάτος (-ρος) από θάνατο (νεκ-). Η λέξη κύρος προέρχεται, με αναβιβασμό του τόνου, από το επίθετο *κυρός, το οποίο όμως δεν μαρτυρείται. Έχουμε το παράδειγμα όμως της λέξης νέκρα, η οποία προέρχεται από το επίθετος νεκρός με αναβιβασμό του τόνου. Να θυμηθούμε ακόμα και τη λέξη πίκρα από το πικρός!  Εάν *κυρός σήμαινε  ‘αυτός ο οποίος είναι  πολύ φουσκωμένος’ ,  το κύρος δηλώνει μια κοινωνική σχέση, στην οποία το ένα μέρος είναι πολύ φουσκωμένο σε σύγκριση με το άλλο.

    Από τη λέξη κύρος προέρχεται η λέξη Κύριος –  είναι αυτός που διαθέτει κύρος. Θα λέγαμε λοιπόν ότι Κύριος σημαίνει πολύ φουσκωτός. Σήμερα

Continue reading

πως η τουρκική γλώσσα μας βοηθάει να κατανοήσουμε το παρελθόν της αρχαίας (άρα και της νέας) ελληνικής

    φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Αν και δεν γνωρίζουμε, ίσως να μην μάθουμε ποτέ, πότε και πως εμφανίστηκε η γλώσσα, η έναρθρη ανθρώπινη επικοινωνία, μας επιτρέπεται όμως να διατυπώσουμε κάποιες εικασίες πάνω σε αυτό το ζήτημα. Να δύο από αυτές.  Θα υπήρξε μια πρώτη λέξη (δεν θα μάθουμε ποτέ ποια ήταν αυτή), θα υπήρξε για πρώτη φορά η απόδοση μιας σημασίας (σημαινόμενο) σε κάποιο ήχο (σημαίνον).  Η σημασία, το σημαινόμενο, παραπέμπει σε κάποιο αντικείμενο αναφοράς – ας υποθέσουμε ότι στον ήχο α, στην κραυγή α, δόθηκε η σημασία ‘νερό’ · η επέκταση αυτής της πρακτικής, περί πρακτικής πρόκειται, δημιούργησε τη γλώσσα: μόλις έγινε η αρχή, η επινόηση λέξεων έγινε καθημερινή πρακτική, η οποία υπάρχει ακόμα και θα υπάρχει όσο θα ζουν άνθρωποι πάνω στη γη. Αν και ο άνθρωπος σκεφτόταν κάπως πριν μιλήσει, μια μέρα θα δούμε πως,  όταν θα καταπιαστούμε με τη διαδικασία σχηματισμού του εγκεφάλου, άρα και με τη λειτουργία του,  η γλώσσα αύξησε τις δυνατότητες της σκέψης σε τέτοιο βαθμό που δεν μπορούμε να νοήσουμε τη μία χωρίς την άλλη. Εάν λάβουμε υπόψη μας ότι μία από προϋποθέσεις της εμφάνισης της γλώσσας ήταν οι δεικτικές χειρονομίες, δεν μας επιτρέπεται να μην συσχετίσουμε την προγλωσσική σκέψη με τις χειρονομίες  και να μην εικάσουμε τον παραπέρα εμπλουτισμό της γλώσσας μέσω του συνδυασμού λέξεων και χειρονομιών δείξης. Εάν, λόγου χάριν, α σήμαινε νερό, η δείξη του στόματος και η προφορά της λέξης α θα σήμανε πίνω νερό ή διψώ ή νερό πόσιμο κλπ. Ας μην ξεχάσουμε και την συμβολή του τονισμού στην εμφάνιση της πολυσημίας (μια λέξη εκφράζει περισσότερες από τη μια σημασίες): στην κινεζική, η λέξη fu προφέρεται με τέσσερις διαφορετικούς τόνους και σημαίνει ‘άθρωπος’, ‘τύχη’, ‘πλούσιος’ και ‘επαρχία᾿.

Continue reading