φίλες και φίλοι, γεια σας και χαρά σας

Κάθε κοινωνική επανάσταση, αν θέλει να λέγεται κοινωνική επανάσταση, (ή η αντεπανάσταση) εγείρει το ζήτημα του κοινωνικού, κοινόχρηστου, κομμουνιστικού χρόνου (όχι χώρου, κατ΄αρχήν!) και προτείνει, βιώνει ένα νέο περιεχόμενο στην έννοια της ευτυχίας. Το ότι η ευτυχία συναρτάται με το χρόνο είναι σαφές νομίζω και δεν χρήζει περαιτέρω ανάλυσης (ή αφήγησης).

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

Προσδοκώ την κατανόηση του Μιχάλη που του υποσχέθηκα ότι θα γράψω για τη Γραμμική Α΄ή Β΄και δεν το κάνω σήμερα αλλά ένα άλλο πρωινό· πρέπει να ανατρἐξω σε πολλά βιβλία, περιοδικά, αρχεία και αυτές τις μέρες θα ήθελα να τα αποφύγω όλα αυτά.

Αντ’ αυτού θα ασχοληθώ με το ζήτημα της αυτοΐασης. Η λέξη αυτοΐαση δεν υπάρχει στα λεξικά, καταλαβαίνουμε όμως περί τίνος πρόκειται. Οι επιφυλάξεις μου για τον όρο είναι πολλές και αφορούν κυρίως το πρώτο συνθετικό:αυτο-. Το αυτο- μου θυμίζει το ‘κάν΄το μόνος σου’, do it yourself. Αλλά, φίλες και φίλοι, τίποτα δεν μπορούμε να κάνουμε μόνοι μας – τη μαλακία, αυτοϊκανοποίηση ασφαλώς, ένα συναίσθημα ικανοποίησης, ευχαρίστησης με άλλα λόγια,  για δικές μας πράξεις και επιτυχίες, δεν μπορούμε να την κάνουμε μόνοι μας. Εάν την κάνουμε μόνοι μας, δεν θα μας σηκωθεί! Πρέπει να έχουμε κάποιο θηλυκό στο μυαλό μας, να φαντασιώσουμε κάτι, να βλέπουμε κάτι, να ακούμε κάτι για να Τον παίξουμε. Το αυτο- απομονώνει το Υποκείμενο από το πλέγμα των σχέσεων που συγκροτούν την κοινωνία αλλά απομόνωση δεν μπορεί να υπάρξει. Πρόκειται για ένα σύμπτωμα της κυριαρχίας του κτητικού ατομικισμού και του τσομπαναραίικου ηρωισμού.

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

Σήμερα θα εκθέσω τις απόψεις μου για τον καρκίνο, αφού ξεκαθαρίσω με τον πιο σαφή και κατηγορηματικό τρόπο ότι, το γνωρίζετε,  δεν είμαι γιατρός, δεν είμαι ογκολόγος, δεν είμαι ειδικός. Δεν μου αρέσουν οι παρεξηγήσεις, είναι πολύ κουραστικές και κάνω το κάθε τι για να τις αποφύγω. Το ότι δεν είμαι ογκολόγος, ειδικός, δεν σημαίνει ότι δεν μπορώ να εκθέσω τις σκέψεις μου και ας με κρίνει όποιος και όποια θέλει. Κι επειδή δεν μου αρέσει να μασάω τα λόγια μου, προαναγγέλλω το συμπέρασμα του σημερινού σημειώματος:

μας εξοντώνουν με τον καρκίνο και τα σκάμε για να μας εξοντώσουν!

Και να ένα από τα διλήμματα της εποχής μας:

ή θα δεχτούμε μεγάλες δόσεις χημειοθεραπείας ή θα δεχτούμε μεγάλες δόσεις αλήθειας, 

Continue reading →

φίλες και φίλοι, γειά σας και χαρά σας

ήπια ένα τσάι και λέω να γράψω κάτι. Θα γράψω για τις ζωντανές βόμβες.

Εάν δεχτούμε ότι ο φόνος είναι μια αιφνίδια, άρα βίαιη, διοχέτευση τεραστίων ποσοτήτων άγχους, συσσωρευμένου επί μακρόν, που στρέφεται ενάντια στον ίδιο τον δράστη ή ενάντια, κυρίως,  σε άλλους, και αφενός επιφέρει εκτόνωση και ευφορία και αφετέρου μετετρέπεται σε νέα πηγή άγχους, τότε θα πρέπει να επανεξετάσουμε το βλήμα, τη σφαίρα σήμερα. Τι είναι ένα βλήμα, μια σφαίρα; Είναι μια πέτρα, ένα ξύλο, ένα μέταλλο το οποίο κινείται με μεγάλη ταχύτητα προς έναν ζωντανό οργανισμό, τον άνθρωπο στην περίπτωσή μας, τον οποίο μπορεί να τραυματίσει ή να φονεύσει. Μόνο αυτὀ; Ναι, μόνο αυτό εάν ήμασταν κυνηγοί στις πεδιάδες του Κολοράντο πριν από πολλές χιλιάδες χρόνια.

Θα ἠθελα να ρωτήσω το εξής: πότε στην παγκόσμια ιστορία έχει ξαναγίνει αυτό που γίνεται ολοένα και πιο συχνά, ένα νεαρής ηλικίας αρσενικό παίρνει ένα ή περισσότερα όπλα, εισβἀλλει ως κατακτητής ήρωας και καθαρίζει δεκάδες, παιδιά τα περισσότερα θύματα. Αρσενικά σκοτώνουν παιδιά! Θα το έκανε αυτό ποτέ ένας άνδρας; Ποτέ! Υπάρχει  μια παλιά ποιμενική αρχή, την οποία θα ήθελα να σας τη μεταφέρω για να σκεφτούμε επ’ αυτού:

δεν σκοτώνουμε ποτέ γυναίκες και παιδιά, τα δέρνουμε· δεν δέρνουμε ποτέ άνδρες, τους σκοτώνουμε.

Αυτά λέγανε, και λένε, κάποιοι απόγονοι των τσομπαναραίων. Ζωντανή βόμβα είναι αυτό το αρσενικό που σκοτώνει παιδιά και γυναίκες. Παιδί, αγόρι ή κορίτσι, αρσενικό ή θηλυκό, άντρας ή γυναἰκα: δεν έχουμε συνειδητοποιήσει κάποιες ανθρωπολογικής τάξης  διαφορές μεταξύ παιδού, αρσενικού/θηλυκού και άνδρας/γυναίκας. Ας πούμε,  ο άνδρας και η γυναίκα είναι ανεκτικοί στις εξωσυζικές εμπειρίες του άλλου – το αρσενικό/θηλυκό δεν το επιτρέπει! Πολύ δύσκολο, πολύ κουραστικό να γίνει το αρσενικό άνδρας και το θηλυκό γυναίκα. Δεν είναι από τη φύση της αυτή διαδικασία δύσκολη και κουραστική αλλά είναι έτσι στη σημερινή ποιμενική, πατριαρχική, καπιταλιστική, κομμουνιστική κοινωνία. Ασφαλώς και θα μπορούσε να ήταν περισσότερο ευχάριστη και λιγότερο κουραστική – μαλάκες είμαστε να μην γουστάρουμε να περνάμε καλά; Προς τι αυτή η τόση αυτοκαταστροφή;

Continue reading →

φίλες κε φίλοι, καλή σας μέρα

Ξαναδιαβάζω (για δεύτερη φορά) το αρρωστούργημα του Γιάκομπ Μπούρκχαρντ ‘ο Πολιτισμός της Αναγέννησης στην Ιταλία’. Διάβασα μεταξύ των άλλων λοιπόν ότι σε μια πόλη ο λαός ήθελε να ευχαριστήσει τόσο πολύ έναν στρατιωτικό ηγέτη για τις υπηρεσίες του, σε μια εποχή συνεχών πολέμων και ανείπωτων φρικαλεοτήτων,  που δεν μπορούσε να βρει έναν τρόπο να το κάνει. Κάποιος πρότεινε να τον σκοτώσουν και μετά να τον λατρεύσουν. Έτσι και έγινε.

Θα ασχοληθούμε λοιπόν σήμερα, και αύριο και μεθαύριο με το ζήτημα της ηγεσίας. Αναπόφευκτα, θα καταπιαστούμε και με το ζήτημα του θύματος -και θα εξηγήσω γιατί. Σκέφτομαι και άναρωτιέμαι: υπάρχει άραγε μια εγγενής επιθυμία της ηγεσίας; Ή μήπως δεν υπάρχει αλλά είναι μια επίκτητη, πολιτισμική επιθυμία;  Εάν υπάρχει, θα υπάρχει και μεταξύ αναρχικών και αναρχοαυτόνομων. Δεν υπάρχει καμιά αμφιβολία ότι δεν είναι λίγοι οι αναρχικοί, κυρίως άνδρες, που θέλουν να είναι ηγέτες και συμπεριφέρονται ως ηγέτες. Πολύ συχνά, τον ρόλο του ηγέτη τον παίζει μια ολιγομελής ομάδα – κατα συνέπεια, εντός της ομάδας είναι αδύνατον να μην υπάρχει κάποιος ηγέτης – με τον θαυμασμό (φθόνο, δηλαδή) και την υπακοή να εμφανίζονται ως αναπόφευκτα και μη αντιμετωπίσιμα συμπτώματα.

Εκείνο που με απασχολεί είναι το εξής: είναι δυνατόν να υπάρξει ανθρώπινη  ομάδα χωρίς ηγέτη και θύμα; Εάν δεν μπορεί να υπάρξει, τότε το παιχνίδι είναι χαμένο. Εάν μπορεί να υπάρξει, πως είναι δυνατόν να συμβεί και γιατί δεν συμβαίνει – είναι τόσο δύσκολο;

Είναι πολύ δύσκολο, φίλες και φίλοι. Όχι όμως αδύνατο. Γιατί είναι δύσκολο; Για να απαντήσω σε αυτά τα ερωτήματα θα στρέψω την προσοχή μου σε τρεις κατηγορίες ομάδων: τις τροφοσυλλεκτικές (του παρελθόντος) , τις παιδικές και τις εργασιακές (του παρόντος).  Ανθρωπολόγοι και εθνολόγοι έχουν υποστηρίξει ότι υπήρξαν (υπήρχαν) συμβιωτικές ομάδες στις οποίες δεν υπήρχαν ηγέτες και θύματα. Οι ομάδες αυτές ήταν ανοιχτές και προσωρινού χαρακτήρα. Υπήρχε δηλαδή από τη μια μεγάλη κινητικότητα των μελών και από την άλλη οι ομάδες διαλύονταν και ανασυντίθενταν πολύ συχνά και με την παραμικρή αφορμή – η πιο βασική ήταν η διαφωνία. Η διαφωνία είναι ένα ζήτημα το οποίο συνδέεται άρρηκτα με την ηγεσία/θυματοποίηση, δεν θα ασχοληθούμε όμως σήμερα διεξοδικά με αυτό. Είναι αδύνατον να μην υπάρξει διαφωνία μέσα σε μια ομάδα. Παντελώς αδύνατον! Τι κάνει λοιπόν η ομάδα σε αυτή την περίπτωση, πως αντιμετωπίζεται η διαφωνία; Μπορούν να επιβάλουν κάποιοι τη δική τους γνώμη, σκέψη, εκτίμηση, παρόλο που δεν υπάρχει κάποια υλική ανταμοιβή και συμφέρον; Γιατί ομως να θέλουν να την επιβάλουν; Τα  θέλω να γίνει το δικό μου, θέλω να γίνεις σαν και μένα, θέλω να γίνω σαν και σένα, δεν ανέχομαι υποδείξεις   είναι εγγενείς συμπεριφορές του ανθρώπου; 

 Θεωρώ ότι είναι. Είναι όμως συμπεριφορές που αντιμετωπίζονται και οι άνθρωποι κατά το μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας τους τις αντιμετώπιζαν πολύ αποτελεσματικά. Πως; Με τις ανοιχτές συμβιωτικές ομάδες, με την διαλυσιμότητα των ομάδων, με την κινητικότητα των μελών, με την σύμπηξη των ομάδων ως μια διηνεκή, αέναη  διαδικασία. Όλα αυτά είναι φυγή, δεν είναι πάλη. Η φυγή είναι πάλη, η πάλη όμως δεν είναι φυγή.  Ισχύει λοιπόν το εξής: ενωνόμαστε για να χωρίσουμε, χωρίζουμε για να ενωθούμε. Έτσι λοιπόν, οι συνεχείς διασπάσεις εξωκοινοβουλευτικών πολιτικών ομάδων είναι γεγονότα τα οποία μας ευχαριστούν, όχι γιατί μας παραπέμπουν στο τροφοσυλλεκτικό μας παρελθόν αλλά διότι εντοπίζουμε μια σοφία που είναι παντελώς ασύνειδη. Ανθρωπολογικά μιλώντας. Και κομμουνιστικά, το σημειώνω μήπως και δεν εννοείται.

Continue reading →

Θα πρέπει να επιλέξω: ή θα φροντίσω τη μέση μου ή θα πονάω όλη τη μέρα.

Θα πρέπει να περιορίσω τις επισκέψεις στον κήπο· κλαίω· δε θα φυτέψω καλοκαιρινή  πατάτα, όψιμα ξερά φασόλια, μπρόκολα, λάχανα, κουνουπίδι, πράσα· κλαίω· σήμερα, τέταρτη μέρα χωρίς αλκοόλ – τι αλκοόλ, ένα πενηνταράκι τσίπουρο δυο άτομα -δεν είναι πολύ! κλαίω· θα πρέπει να κάθομαι όλο και λιγότερο στη καρέκλα – να γράφω δηλαδή· κλαίω· ξημερώνει, πάω για περπάτημα στη παραλία.

Θα τα πούμε σε μια βδομάδα. 

Κάνω στην άκρη – η Β. γράφει, μεταφέρω το πρόσφατο σχόλιό της,  και voilà  η εκκίνηση μιας πλεονικής σπείρας στο πεδίο της θεωρίας του εμμενούς κομμουνισμού: 

Στον καπιταλισμό ο κομμουνισμός ενυπάρχει σε πολλά επίπεδα: α) στο επίπεδο της πρωτογενούς ανθρώπινης παραγωγής: χωρίς κομμουνιστικής δομής οικογένειες, δεν μπορεί ο καπιταλισμός να θρέψει και να εκπαιδεύσει εκατομμύρια παιδιά, εργαζομένους, εργαζόμενες, ηλικιωμένους, ασθενείς κλπ. Αυτήν την δουλειά την κάνουν οι υποτελείς (συνήθως γυναίκες, αλλά όχι μόνο). Αν δεν υπήρχε η οικογένεια ως κομμουνιστική μονάδα, δεν θα επιβίωναν οι προλετάριοι για να πάνε την επόμενη μέρα στην υποαμειβόμενη δουλειά τους. β) στο επίπεδο της πρωτογενούς παραγωγής: όλες οι γνώσεις και δεξιότητες για την παραγωγή τροφής, καθαριότητας, φροντίδας σε πρώτο βαθμό είναι κοινό κτήμα, δεν υπάρχουν πατέντες, μπορεί να παραγάγει ο καθένας. Φυσικά, αυτήν την κοινή κτήση της γνώσης την εκμεταλλεύεται ο καπιταλισμός με το να πληρώνει χαμηλά μεροκάματα σε αυτούς και αυτές που εφαρμόζουν τις κοινές γνώσεις στην παραγωγής (“η καθαρίστρια δεν σπουδάζει για να πληρώνεται όπως ο γιατρός”). γ) Στο επίπεδο της παραγωγής σε εμπορικές ή κρατικές μονάδες, οι κατώτεροι υποτελείς ζουν σε κοινούς χώρους, μοιράζονται το ίδιο φαγητό, ωράριο, αέρα, καταπίεση, μισθό κλπ. και η προσπάθεια που γίνεται είναι να πειστούν ότι είναι τα παιδια/ανήλικα της μεγάλης οικογένειας που λέγεται εταιρεία (ικανά για απλές δουλειές, ανίκανα για να διαχειριστούν μεγάλα χαρτζιλίκια, ακόμη πιο ανίκανα να ζήσουν αυτότομα ή να συμμετάσχουν στις σοβαρές αποφάσεις) δ) Στο επίπεδο των μεσαίων και ανώτερων στελεχών, εκεί κι αν υπάρχει κομμουνισμός: αν είσαι executive είσαι στην ίδια κοινότητα με τους άλλους executive, μοιράζεσαι τον ίδιο τρόπο ζωής, πιθανότατα τα ίδια αυτοκίνητα, την ίδια πολυκατοικία με το πληρωμενο από την εταιρεία διαμέρισμα, κλπ. εκεί ο κομμουνισμός είναι τόσο πλήρης, όσο ανώτερη είναι η θέση σου. Οι κύριοι ζουν κομμουνιστικά μεταξύ τους, ή μάλλον με όσους θεωρούν ομοίους τους.
Γενικά, ο κομμουνισμός λειτουργεί ως βάση κάθε τύπου παραγωγής και ο καπιταλισμός, όπως κάθε εκμεταλλευτική μορφή παραγωγής λειτουργεί επιπρόσθετα και παρασιτικά στον κομμουνισμό. Κάθε φορά που ο παρασιτισμός υπερβαίνει το όριο αντοχής του ξενιστή κομμουνισμού, ο παρασιτισμός καταρρέει, συνήθως και ο κομμουνισμός σε μια κοινότητα -αλλά μετά ανασυντίθεται ο κομμουνισμός με την ίδια ευκολία και δυσκολία που ανασυντίθεται ένα δάσος μετά την πυρκαγιά. Το ζήτημα είναι πώς να μην ανασυντεθεί και το παράσιτο…

Γιατί η διαφήμιση δείχνει ότι το παράσιτο είναι έτοιμο για ανασύνθεση… εμείς τι θα κάνουμε; 

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

http://www.ted.com/talks/lang/en/dan_pink_on_motivation.html (με ελληνικούς υπότιτλους επιλέγοντας την ελληνική γλώσσα)

Είδατε την τελευταία διαφήμιση της κοκακόλας; Ενώ κάποιοι μαλώνουν, κάποιοι άλλοι γύρω από ένα τραπέζι τρώνε και πίνουν, θα συζητάνε κιόλας μάλλον, ζουν κομμουνιστικά! Θα γνωρίζετε ότι οι πωλήσεις της κοκακόλας κατρακυλούν μέρα με τη μέρα. Θα γνωρίζετε επίσης ότι πολλές δυσκολίες διοίκησης και εργασίας οι καπιταλιστικές επιχειρήσεις τις αντιμετωπίζουν και τις ξεπερνούν καταφεύγοντας στον κομμουνισμό – το

  Continue reading →

Δε μου μένει παρά να υποθέσω ότι ο Πολ Βιριλιό έπλασε τη λέξη πυκνοληψία με  πρότυπο την επιληψία,  την ιερά νόσο, αυτό το όχι και ιδιαίτερα ευχάριστο σταμάτημα, αυτή τη μάλλον βασανιστική  διακοπή του φυσιολογικού, επίσης όχι ιδιαίτερα ηδονικού.  Η πυκνοληψία, αυτό το αποσδόκητο χάσιμο, αυτή η μη αναμενόμενη, μη επιδιωκόμενη αφηρημάδα, αυτό το ‘τί σκέφτεσαι;’ που μας βιάζει και μας επιβάλλει να επιστρέψουμε.  Το πυκνό είναι μια μορφή συσσώρρευσης, συμπύκνωσης, σύνοψης·  Δεν είναι ζωή, ούτε θάνατος. Είναι και ζωή και θάνατος – αλλά νεκροζωντανότητα. Το ότι είναι μια εμπειρία θανάτου είναι βέβαιο. Το ότι είναι μια εκδήλωση της ταχείας μεταστροφής θα πρέπει να το θεωρήσουμε σαφές. Όπως άλλωστε και ο θάνατος ή η γέννηση, η η σύλληψη (;!)

Δεν αντιλαμβανόμαστε πὀσο συχνές είναι οι πυκνοληψίες μας, κατά συνέπεια και οι εμπειρίες θανάτου (και  συμβολικού φόνου, αιμομειξίας, αλληλοβοράς). Δεν αντιλαμβανόμαστε όμως πόσο συχνές είναι και οι ταχείες μεταστροφές. Ως ταχείες δεν μπορεί παρά να έχουν πολύ μικρή

Continue reading →