φίλες κε φίλοι, καλή σας μέρα

Από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου, ζω στον κόσμο μου, χωρίς να διαρρηγνύω τους δεσμούς μου με την κοινωνία. Ισορροπία σχοινοβασίας. Όσο περνάνε τα χρόνια, το σχοινί γίνεται διάδρομος, λιγότερο  επικίνδυνος και ίσως λιγὀτερο γοητευτικός, περιπετειώδης, ελκυστικός. Ἐζησα όμως και κάποια χρόνια, κατά τα οποία αυτή η ισορροπία σχοινοβασίας ήταν μια ταλάντωση μεταξύ του κόσμου μου και της κοινωνίας, μεταξύ τρέλας και λογικής. Δεν θα βάλλω τη λέξη τρέλα σε εισαγωγικά, θα προτιμήσω να την διευκρινίσω κάπως· διευκρίνιση όμως χρειάζονται και οι έννοιες της λογικής και της κοινωνίας.

      Δεν κλείσαμε ακόμα μήνα στην Καστανούσα. Τα παιδιά δεν βλέπουν καθόλου τηλεόραση – στην Αλεξανδρούπολη το είχαν παραχέσει. Τα έβλεπα κολλημένα στο χαζοκούτι και μάτωνε η καρδιά μου. Χαίρομαι που τα παιδιά θα ζήσουν κάποια χρόνια σε χωριό. Χτες, ήρθαν από τη πλατεία αφού είχε νυχτώσει για τα καλά, ικανοποιημένα, πτώματα από την κούραση, σερνόντουσαν. Παίζουν, δεν βλέπουν τηλεόραση. Δεν κλείσαμε μήνα στην Καστανούσα και αρχίσαμε να τρώμε από τον λαχανόκηπο. Μερικά αγγούρια, βλήτα και γλιστρίδα, κολοκυθάκια, κρεμμυδάκια φρέσκα και μια πιπεριά! Κόβουμε μαϊντανό και μάραθο, μέντα και δυόσμο. Δεν μπορώ να ζήσω χωρίς λαχανόκηπο, μου είναι ανυπόφορο, παντελώς οδυνηρό. Περιμένω πως και πως να ξημερώσει για να πάω να σκάψω, να σκαλίσω, να φυτέψω, να ποτίσω. Η γυναίκα μου η Τασούλα είναι κι αυτή ευχαριστημένη, λιγότερο όμως κι από μένα και από τα παιδιά. Δεν έχει ζήσει ποτέ σε χωριό, γεννήθηκε στα Πετράλωνα, σε εργατογειτονιά, και αργότερα στη Δράμα, στις Σέρρες και στην Αλεξανδρούπολη. Ποιά είναι δυσφορία της;

     Νιώθει ασφυκτικά, νιώθει ένα βάρος, νιώθει την ασφυξία και το βάρος της επιτήτηρησης από τους κατοίκους του χωριού, νιώθει υπόλογος στο χωριό. Θα συνόψιζα το feeling της στην ερωτηματική πρόταση “τι θα πει ο κόσμος;” Η μομφή αυτή μου είναι πολύ γνωστή· την έχω ακούσει μυριάδες φορές από τη συχωρεμένη τη μάνα μου, την ακούω ακόμα και τώρα από τον ογδοηκοντούτη πατέρα μου. Ο οποίος με ήθελε καθηγητή, με κοστούμι, αυτοκίνητο και καλύ σύνταξη. Ή στρατιωτικό, τελειόφοιτο της Σχολής Ευελπίδων. Αντ’ αυτών, εγκατέλειψα το Πανεπιστήμιο, παράτησα γυναίκα και παιδί, πήρα τρελόχαρτο, δεν θα πάρω σύνταξη, δεν έχω αυτοκίνητο, είμαι χασικλής – είμαι στα μάτια του η προσωποποίηση της αποτυχίας. 

    Με ρωτάει η Τασούλα: Εσένα δεν σε απασχολεί τί θα πει ο κόσμος; Καλή μου Τασούλα, πότε με απασχόλησε το τι θα πει ο κόσμος; Θα πηγαίνεις στην πλατεία να πίνεις τσίπουρο ξυπόλητος; Θα γίνω ρεζίλι! Και της χαρίζω την απάντηση που χάριζα και χαρίζω στους γονείς μου:

δεν θα κάνω εγώ ό,τι κάνει το χωριό, θα κάνει το χωριό ό,τι κάνω εγώ!

Continue reading →

φίλες κε φίλοι, καλή σας μέρα

το σημερινό σημείωμα το αφιερώνω στον Woland, ο οποίος θα γνωρίζει ότι τα μέτωπα του κοινωνικού πολέμου είναι πολλά, πάρα πολλά.

Είναι τρεις και μισή, αργεί να ξημερώσει. Ήπια ένα καφεδάκι και είπα να γράψω. Τελείωσα την ανάγνωση, μελέτη θα έλεγα, του άρτι εκδοθέντος έκτου τεύχους του Blaumachen, αφού για λίγες μέρες παραμέρισα την Άνοδο της Δύσης του Γουίλιαμ ΜακΝίλ και τις Δύο πηγές της ηθικής και της θρησκείας του Ανρί Μπερξόν. Η Άνοδος της Δύσης είναι το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα ιστοριογραφίας από την πλευρά των νικητών, του δυτικού Κυρίου, της δυτικής κοινωνικής Ισχύης, δήλα δή της δυτικοκεντρικής θέασης της Παγκόσμιας Ιστορίας. Ο ΜακΝίλ είναι μαθητής του Άρνολντ Τόινμπι (με τη σειρά του μαθητής του Όσβαλντ Σπένγκλερ[ Η παρακμή της Δύσης]), ο οποίος στη Σπουδή της Ιστορίας υποστηρίζει ότι ο δυτικός Κύριος αναδεικνύεται νικητἠς διότι ένα από τα βασικά του μελήματα είναι η συστηματική, προγραμματισμένη, συνειδητή υπονόμευση της ισχύης του εχθρού,  η αδιάλειπτη αποδυνάμωση του αντιπάλου, είτε του ανταγωνιστή Κυρίου είτε των Υποτελών Παραγωγών, του προλεταριάτου αν θέλετε, για να μιλήσουμε και το μπλαουμαχενιανό επιστημονικίζον ιδιόλεκτο. Τα έξι τεύχη του Blaumachen δεν με έχουν πείσει ότι οι συντάκτες του περιοδικού δεν αγνοούν την παραπάνω στρατηγική του Κυρίου ημών κι αυτό το έλλειμμα, όταν θα έρθει η ώρα θα το χαρακτηρίσω ατόπημα,  θα είναι το αντικείμενο ενός προσεχούς σημειώματος.

    Δεν θα είναι όμως και το μόνο· θα ακολουθήσουν άλλα τρία: το ένα θα

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Υποστηρίξαμε στο προηγούμενο σημείωμα ότι δεν μας επιτρέπεται να αποκλείσουμε το ενδεχόμενο ενός Γ΄Παγκοσμίου Πολέμου. Δεν μας επιτρέπεται όμως να είμαστε και βέβαιοι. Στη πρώτη περίπτωση, αυτό που μας παρωθεί να μην αποκλείουμε αυτό το ενδεχόμενο είναι η κρίση του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής – μόνο με έναν πόλεμο, με καταστροφή και εξόντωση,  είναι δυνατό το ριζικό ξεπέρασμα της κρίσης. Στη δεύτερη περίπτωση,  το στοιχείο που μας παρακινεί να είμαστε αυτοσυγκρατημένοι είναι ότι πολλά Κράτη με αντίρροπα συμφέροντα κατέχουν πυρηνικά όπλα.

     Ως προς το πρώτο σημείο σημειώσαμε ότι ένας Γ΄Παγκόσμιος Πόλεμος θα γίνει μεταξύ των ισχυρότερων Κρατών, με επιτιθέμενο τον ισχυρότερο ή αυτόν που νομίζει ότι είναι ο ισχυρότερος. Και φέραμε στο προσκήνιο και το ζήτημα των συμμαχιών. Μιας και το ισχυρότερο σήμερα Κράτος είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες, θεωρούμε ότι πίσω από αυτές θα συρθεί όλος ο δυτικός κόσμος. Τη διαπίστωση αυτή την ανάγω στο επίπεδο της βεβαιότητας: ο Πόλεμος δεν θα γίνει μεταξύ των ισχυρών καπιταλιστικών χωρών, δεν θα γίνει μεταξύ ΗΠΑ και Ευρώπης, για παράδειγμα, δεν θα γίνει, και θα κλιμακωθεί, μεταξύ Γερμανίας- Αγγλίας, ή μεταξύ Γερμανίας – Γαλλίας. Θεωρώ ότι όλος ο δυτικός κόσμος θα εμφανιστεί ενιαίος και συμπαγής. Εναντίον όμως τίνος;

   Μια δεύτερη διαπίστωση μπορεί κι αυτή να αναχθεί στο επίπεδο της βεβαιότητας: ο Γ’ Παγκόσμιος Πόλεμος, αν γίνει, δεν θα είναι συμβατικός, δεν θα γίνει με συμβατικά όπλα, αλλά θα είναι πυρηνικός. Αυτή τη διαπἰστωση θα υποστηρίξω σήμερα κι είναι αυτή που δεν μας επιτρέπει να μιλάμε για βεβαιότητα. Θα ήθελα όμως πρώτα να θέσω ένα άλλο ερώτημα: γιατί συζητούμε για το ενδεχόμενο ή μη ενός Γ΄Παγκοσμίου Πολέμου;      Συζητούμε για το ενδεχόμενο ή μη του Πολέμου γιατί μας ενδιαφέρει το ζήτημα της αποτροπής του. Μπορούν οι Υποτελείς να αποτρέψουν ή να σταματήσουν έναν Παγκόσμιο Πόλεμο;

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Θα γνωρίζετε ότι η γάτα σκεπάζει τα σκατά της όχι γιατί είναι καθαρή αλλά για μην την παίρνουν χαμπάρι τα ποντίκια. Αυτό που κάνει η γάτα ενστικτωδώς, βάσει της συσσωρευμένης στον εγκέφαλο μνήμης, ο Κύριος το κάνει συνειδητά και προγραμματισμένα. Κι ενώ η γάτα δεν εξαπατά τα ποντίκια, δεν θα το λέγαμε, ο εξωραϊσμός μιας κατάστασης από τον Κύριο, το σκέπασμα των κοινωνικών και πολιτικών κοπράνων Του, δεν μπορεί παρά να χαρακτηριστεί απάτη, εξαπάτηση και απόπειρα αποπροσανατολισμού των Υποτελών. Τι επιχειρεί να σκεπάσει ο Κύριος με τον εξωραϊσμό; Επιχειρεί να σκεπάσει ένα δίλημμα, το οποίο μόνο ως απειλή μπορούμε και πρέπει να το εκλάβουμε.

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Δεν νομίζω να είναι παράλογοι οι άνθρωποι που αναρωτιούνται εάν θα γίνει Γ΄Παγκόσμιος Πόλεμος. Δεν είναι λίγοι, άρα δεν είναι παράλογοι. Και δεν είναι παράλογοι διότι, λογικά σκεπτόμενοι, αναρωτιούνται, αφού έγινε ο Α΄, ο   Β΄, γιατί να μην γίνει και ο Γ΄. Δεν είναι επίσης παράλογοι διότι αντιλαμβάνονται, κι ας μην το συνειδητοποιούν ξεκάθαρα, ότι δεν υπάρχουν οι προϋποθέσεις και οι συνθήκες να μην γίνει ένας ακόμα παγκόσμιος πόλεμος.  Αντιθέτως: υπάρχουν όλες οι προϋποθέσεις και συνθήκες για να γίνει.  Δεν μας επιτρέπεται να μιλάμε όμως για βεβαιότητα -αυτό θα υποστηρίξω παρακάτω, αφού ξεκαθαρίσω ορισμένες πτυχές του αντικειμένου του σημερινού σημειώματος.

    Θα ήθελα πρώτα να διευκρινίσω την πολυσημία των λέξεων χώρα και  Ρωσία, Κίνα, Ηνωμένες Πολιτείες, Ιράν, Συρία, Β. Κορέα, Γερμανία, κλπ.  Θα τις χρησιμοποιήσω με τις εξής δύο σημασίες: οι λέξεις άλλοτε θα δηλώνουν την αντίστοιχη του ονόματος εδαφική επικράτεια κι άλλοτε την αγαστή συνεργασία της τάξης των ισχυρών καπιταλιστών της παραγωγής και του χρήματος και του Κράτους, με σπουδαιότερο μηχανισμό αυτόν του στρατού·  το ποια από τις δύο αυτές σημασίες θα ισχύει κάθε φορά θα συνάγεται χωρίς δυσκολία από τα συμφραζόμενα.

     Εάν δεχτούμε ότι υπάρχουν οι προύποθέσεις και οι συνθήκες ώστε να γίνει ένας Παγκόσμιος Πόλεμος, είμαστε υποχρεωμένοι να φέρουμε στο προσκήνιο όλα τα ερωτήματα που συνυφαίνονται με την παραδοχή αυτού του ενδεχομένου. Θα αναρωτηθούμε δηλαδή πότε θα γίνει αυτός ο πόλεμος· θα αναρωτηθούμε ποιοι θα είναι οι δύο βασικοί πολέμιοι, άρα ποιοι θα είναι και οι σύμμαχοι τους, δηλαδή ποια θα είναι τα αντίπαλα στρατόπεδα· θα αναρωτηθούμε ποια θα είναι τα αίτια και ο σκοπός αυτού του πολέμου· θα αναρωτηθούμε επίσης ποιες θα είναι οι συνέπειες  του πολέμου· τέλος, θα σκεφτούμε, εάν υπάρχει το ενδεχόμενο να μην γίνει, όπως και εάν είναι δυνατόν να αποτραπεί, πως και από ποιον.

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Μιας κι από τη Γαλλία (και τις σκανδιναβικές  χώρες)  αναμένονται  πολύ ενδιαφέρουσες εξελίξεις, σήμερα θα εξετάσουμε ποιες μπορεί να είναι αυτές και για ποιο λόγο θα προκύψουν σε  αυτή τη χώρα. Θα ήθελα ὀμως να διευκρινίσω προς αποφυγήν παρεξηγήσεων ότι όταν  λέω ‘Γαλλία’ εννοώ καταρχάς τον κοινωνικό (καπιταλιστικό) σχηματισμό της Γαλλίας, όχι  απλώς την κοινωνία της Γαλλίας. Να σας υπενθυμίσω ότι με τον όρο κοινωνία εννοούμε, εννοώ τουλάχιστον, το πλέγμα των σχέσεων και των αλληλεπιδράσεων των ανθρώπων μεταξύ τους και των ανθρώπων με τη φύση. Είναι ένας μαρξιστικός ορισμός που τον δέχομαι και μέχρι τώρα δεν έχω βρει κάποιον επαρκέστερο – αν υπάρχει, πολύ ευχαρίστως να το συζητήσουμε -με επιχειρήματα, όχι με χαρακτηρισμούς.

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Όπως η επιχείρηση, και το επιχείρημα είναι λέξεις πολεμικής προέλευσης, σε αντίθεση με τον χαρακτηρισμό, ο οποίος προέρχεται από την αναπαράσταση, την παραστατικότητα, την εξωτερίκευση συναισθημάτων και σκέψεων μέσω συμβόλων. Μιας και ο διανοητικός πόλεμος είναι μια πτυχή του (κοινωνικού) πολέμου, το επιχείρημα απόκτησε τη σημασία του συνεκτικού συλλογισμού, με τον οποίον κάποιος, κάποια υποστηρίζει ή αντικρούει, καταπολεμά θα έλεγα, μια άποψη. Το να διατυπώνουμε  χαρακτηρισμούς για να αντικρούσουμε ένα επιχείρημα φανερώνει έλειμμα και σκέψης και πολεμικής διάθεσης., το οποίο έλειμμα αντιλαμβάνομαι ως αποτέλεσμα  της άτεγκτης προσκόλλησης σε προ-νόμια (πορνόμια)  και συμ-φέροντα. Αυτό το έλειμμα μας ενοχλεί κατάφωρα αλλά δεν μπορούμε

Continue reading →