μόρτες και μόρτισσες, μπονζούρ

    Πολύ συχνά, η σάτιρα χρησιμοποίησε το έπος, όχι μόνο για να φέρει στο προσκήνιο, δεν μπορεί να κρατηθεί και να μη δείξει  τις ανοησίες και τα ελαττώματα των ανθρώπων, Κυρίων και Υποτελών, αλλά και για να το υπονομεύσει, για να εκφράσει την περιφρόνησή της στο ηρωικό, το υψηλό, το μεγαλοπρεπές ύφος  μέσω διαστρεβλώσεων. Αυτό είναι το μπουρλέσκ (bourlesque), ένα είδος σάτιρας.  Το μπουρλέσκ εμφανίζεται με δύο μορφές, το χαμηλό και το υψηλό, πριν τις δούμε όμως ας πούμε μερικά πράγματα για το υψηλό και το χαμηλό ύφος.

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια, μέχρι το 2018, θα ζήσουμε μια παγκόσμια οικονομική κρίση, από την οποία ο καπιταλισμός θα βγει τόσο τραυματισμένος που θα γίνει πραγματικά  επικίνδυνος. Οι πρώτες ενδείξεις είναι σαφείς ήδη από τις αρχές του 2008, με τον προηγούμενο οικονομικό κύκλο (2000-2007) να  ‘είναι ο πιο αδύναμος των τελευταίων  πενήντα χρόνων στις ΗΠΑ. τη δυτική Ευρώπη και την Ιαπωνία και αυτό παρά τα γιγαντιαία προγράμματα αναζωογόνησης της οικονομίας, που χρηματοδότησαν οι κυβερνήσεις’. Τα λόγια είναι του Ρόμπερτ Μπρέννερ, από το βιβλίο του Ό,τι είναι καλό για την Goldman Sachs είναι καλό και για τις ΗΠΑ (εκδ., μετ.  Εργατική Πάλη, 2010, Αθήνα).  Ο συγγραφέας υποστηρίζει ότι  το 1973 άρχισε ένα μακρό κύμα κάμψης, το οποίο οι οικονομικές αρχές επιχείρησαν να αντιμετωπίσουν με τον μεγαλύτερο δυνατό δανεισμό, δημόσιο και ιδιωτικό, επιδοτώντας τη ζήτηση. Προσωρινά, κατάφεραν να αποτρέψουν

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Όταν μου ζητούν να διατυπώσω έναν ορισμό του κομμουνισμού, πολύ συχνά καταφεύγω στον τίτλο του σημερινού σημειώματος που είναι ένας στίχος (723) από τα Έργα και Ημέρες του ‘Ησιόδου’ – θα εξηγήσω παρακάτω προς τι τα εισαγωγικά. Κι όταν μου ζητούν έναν όρισμό για την (δυτική) Κυριαρχία, πάλι σε αυτό το ποίημα καταφεύγω και ανασύρω από την αφάνεια τους εξής στίχους (42-44):

Κρύψαντες γάρ έχουσιν θεοί βίον ανθρώποισιν.

Ρηιδίως γάρ κεν και επ’  ήματι εργάσσαιο,

ώστε σε κεις ενιαυτόν έχειν και αεργόν εόντα·

Τους οποίους και μεταφράζω ως εξής:

Κρυμμένο τον έχουν τον πλούτο οι Κύριοι·

ειδάλλως, μια μέρα τον χρόνο να εργάζομασταν

θα αρκούσε και πλούτο να έχουμε και ελεύθερο χρόνο.

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλημέρες

    Τον Φεβρουάριο του 1996, στις 17, πέθανε ο Μιχάλης Ράπτης,  γνωστός στους τροτσκιστικούς κύκλους της εποχής με το ψευδώνυμο Πάμπλο. Τον συνάντησα δύο φορές και επρόκειτο να συναντηθούμε και τρίτη αλλά η κατάσταση της υγείας του δεν μας το επέτρεψε. Λίγους μήνες μετά γύρισε εκεί από όπου είχε έρθει, στο Τίποτα, μετά από ένα σύντομο πέρασμα από το Ατίποτα, που συνηθίζουμε να ονομάζουμε ζωή.

Η δράση του και το όνομά του είχε συνδεθεί με μια από τις πολλές τροτσκιστικές φράξιες του εικοστού αιώνα, μερικές από τις οποίες επιβιώνουν ακόμα ως νεκροζώντανες πολιτικές υπάρξεις. Δεν ξεχνώ ότι ήταν τροτσκιστής αλλά δεν τον θυμάμαι ως τροτσκιστή. Έχω διαβάσει  πολλά κείμενα του Τρότσκι και των επιγόνων του, έμαθα πολλά από αυτά τα κείμενα, πολλές φορές όμως αγανάκτησα όσο δεν έχω αγανακτήσει στη ζωή μου – δεν ήξερα που να κρυφτώ όταν διάβασα το Κομμουνισμός και Τρομοκρατία του Τρότσκι, που το έγραψε το 1919, στο οποίο προτείνει την πιο στυγνή και βάναυση στρατιωτικοποίηση της εργασίας, την οργάνωση του εργοστασίου με πρότυπο τον στρατώνα, το μαντρί δηλαδή.  Ο τροτσκισμός ήταν, και είναι, μια εκδοχή της ιστορικής Αριστεράς που ακολουθεί τη μοίρα της, την οριστική της αποχώρηση από το πολιτικό και κοινωνικό προσκήνιο. Είναι το μόνο, αν δεν κάνω λάθος,  κατάλοιπο της ιστορικής Αριστεράς που τάσσεται αναφανδόν υπέρ της ένοπλης επαναστατικής βίας σε μια εποχή που ο Κύριος έχει εξασφαλίσει συντριπτική οπλική υπεροχή.  Εκτός από αυτό, ο τροτσκισμός έχει κληρονομήσει όλα τα ελαττώματα της χειρότερης πλευράς της ιστορικής Αριστεράς: τη συνωμοσία, την παράνοια, την μεγαλομανία, τη λατρεία της πρωτοπορίας, του επαναστατικού μεσσιανισμού, της ιστορικής εσχατολογίας, του ακτιβισμού.

Πέραν της πολιτικής, σε  εκείνο που συμφωνώ με τους μαρξιστές τροτσκιστές οικονομολόγους  είναι η άποψη ότι έχουμε περάσει από την περίοδο των κρίσεων στον καπιταλισμό στην περίοδο της κρίσης του καπιταλισμού. Εάν είναι έτσι, εάν έχει εκκινήσει η διαδικασία της συρρίκνωσης του καπιταλισμού, του Κράτους, της Δημοκρατίας και, κατ’  ανάγκην,  της Ιστορικής Αριστεράς, το βασικό πρόβλημα του τροτσκισμού είναι ο

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλημέρα

    Όποιος, όποια καταπιάνεται με το ζήτημα της σωματικής αθανασίας του ανθρώπου οφείλει να ερευνήσει,  και να εκθέσει τα αποτελέσματα των ερευνών του, σχετικά με τον θάνατο: την προέλευσή του και την επίγνωσή του από τον άνθρωπο. Και μετά να αναρωτηθεί πώς μπορεί να επιτευχθεί η σωματική αθανασία και πώς θα ζει ο αθάνατος άνθρωπος. Στο προηγούμενο σημείωμα εξετάσαμε την προέλευση του θανάτου, η οποία μας επιβάλλει να διατυπώσουμε την άποψη ότι εάν δεν μπορεί να υπάρξει ζωή χωρίς τον θάνατο, και πράγματι δεν μπορεί να υπάρξει, τότε η σωματική αθανασία είναι ανέφικτη, παντελώς,  οπότε τα ερωτήματα  πώς θα επιτευχθεί η σωματική αθανασία και πώς θα ζει ο αθάνατος άνθρωπος είναι περιττά ερωτήματα. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι δεν θα τα θέσουμε και δεν θα επιχειρήσουμε να απαντήσουμε· κι αυτό διότι ενισχύουν το συμπέρασμά μας ότι η σωματική αθανασία είναι ανέφικτη.

Η βεβαιότητα, ούτε καν η δυνατότητα, της σωματικής αθανασίας του ανθρώπου είναι η μόνη κολόνα, για να μιλήσω ως οικοδόμος, πάνω στην οποία στηρίζεται το τεράστιο και μεγαλοπρεπές οικοδόμημα της επαναστατικής θεωρίας και επαναστατικής ιδεολογίας της Θεϊκότητας του Ανθρώπινου Είδους που πρεσβεύει ο Επίκτητος Μοντανός στο βιβλίο που ασκούμε κριτική, τα βασικά σημεία του οποίου παρουσιάσαμε στο προηγούμενο σημείωμα. Εάν προσβάλλουμε την κολόνα αυτή, το οικοδόμημα θα καταρρεύσει ως τραπουλοχαρτοκατασκευή. Ακολούθως, και εκ του σύνεγγυς, θα μπορέσουμε να μελετήσουμε τα ερείπια για να δούμε και από τι υλικό είναι κατασκευασμένο.

Continue reading →