γιατί κουράζονται και ταλαιπωρούνται οι δάσκαλοι και οι καθηγητές

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

Το σημερινό σημείωμα το αφιερώνω στη φίλη δασκάλα Δήμητρα (Κομοτηνή)

    Μιας και ‘ δεν υπάρχει καλύτερη αφετηρία για τη σκέψη από το γέλιο’ , όπως έγραψε ο Μπένγιαμιν (‘Ο συγγραφέας ως παραγωγός’ ), θα αρχίσω με ένα ανέκδοτο και μια προσωπική εμπειρία. Ένας εργάτης δουλεύει χρόνια ολόκληρα σε ένα εργοστάσιο συσκευασίας και η δουλειά του είναι να ανεβοκατεβάζει ένα μοχλό· μετά από χρόνια του λένε ότι ο μοχλός αυτός δεν έκανε απολύτως τίποτα, δεν ήταν συνδεδεμένος με κανέναν μηχανισμό – και παθαίνει κλονισμό, ψυχικό τραλαλά. Αυτό το ανέκδοτο, αν είναι ανέκδοτο, μου έρχεται στο μυαλό κάθε φορά που αναπολώ 12 χρόνια μαθητείας στα θρανία.

    Μέσα σε αυτά τα δώδεκα χρόνια του εγκλεισμού στο μαντρί, δώδεκα χρόνια μαθητείας για να βγω στην κοινωνία υπάκουος και χρήσιμος για τον Κύριο και το Κράτος, μου συνέβησαν πολλά. Τον χειμώνα του 1974-5, Ε΄Γυμνασίου στα Βριλήσσια, κάνουμε κοπάνα, πέντε αλάνια, παίζουμε μπιλιάρδο στο Χαλάνδρι, κάνουμε τη μπουρδελότσαρκά μας στα Εξάρχεια, είχε πολλά μπουρδέλα τότε, και καταλήγουμε στον Αρίωνα, στην Αθηνάς, περιβόητο πορνοσινεμά. Καθόμαστε, κάποια στιγμή με σκουντάει ο διπλανός μου και μου κάνει νόημα να δω· και τι βλέπω; Βλέπω κάποιον να είναι σκυμμένος και να κάνει πίπα σε έναν από την παρέα, σε αυτόν που καθόταν στη μία άκρη. Κι εκεί που μια χαζεύουμε τη τσόντα μια το συμβάν, ανάβουν τα φώτα του διαλείμματος και βλέπουμε να σηκώνει το κεφάλι του ο θεολόγος μας.

Continue reading

Παγκόσμια Ιστορία και παραγωγή τροφής: η τροφή ως μέσον αρπαγής, καταστροφής και εξόντωσης

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Εδώ και καμιά εξακοσαριά χρόνια, ο αριθμός των παραγωγών τροφής μειώνεται συνεχώς. Ουδέποτε άλλοτε πάνω στη Γη παράγονταν τόσο μεγάλες ποσότητες τροφίμων όσο σήμερα, ικανές να εξασφαλίσουν την διατροφή ενός πληθυσμού που αγγίζει τα 7 δισ.· κι ουδέποτε άλλοτε η γη ανήκε σε τόσο λίγους ιδιοκτήτες όσο σήμερα – κι αν αποκαλέσουμε ‘παραγωγούς’  τους μισθωτούς της πρωτογενούς παραγωγής, μας επιτρέπετε να αποφανθούμε ότι ουδέποτε άλλοτε παράγονταν τόση τροφή από τόσο λίγους παραγωγούς. 

    Όλα δείχνουν ότι η τάση αυτή συνεχίζεται σήμερα και θα συνεχίζεται και στο μέλλον. Είμαστε βέβαιοι ότι η τάση αυτή είναι υπαρκτή στην Ελλάδα: σε δέκα, είκοσι χρόνια η καλλιεργήσιμη γη θα ανήκει σε ένα πολύ μικρό αριθμό γαιοκτημόνων, τσιφλικάδων. Γνωρίζω προσωπικά έναν γαιοκτήμονα σε χωριό των Σερρών που έχει (δικά του και νοικιάζει) και καλλιεργεί, όχι μόνος του βέβαια, 6.000  στρέμματα.  Κάποια μέρα όμως η τάση αυτή θα εξαντλήσει τη δυναμική της. Σε αυτή την περίπτωση, ποιά κατάσταση θα διαμορφωθεί;  

    Δεν μπορούμε να διατυπώσουμε μια απάντηση σε αυτό το ερώτημα, εάν δεν απαντήσουμε πρώτα στο παρακάτω: γιατί εδώ και 6οο χρόνια η γη συγκεντρώνεται σε ολοένα και λιγότερα χέρια, γιατί η τροφή παράγεται από ολοένα και μικρότερο αριθμό παραγωγών;  Τι συνέβαινε πριν εξακόσια χρόνια;

    Να και κάποια άλλα: θα υπάρχει τροφή για όλους; Κι αν δεν υπάρχει; Υπάρχει το ενδεχόμενο της αντικατάστασης της φυτικής και ζωικής τροφής με την χημική διατροφή; Θα γίνουμε φυτά; Ή θα πεθάνουμε από τη πείνα λόγω έλλειψης τροφής; Μήπως θα υπάρχει τροφή αλλά δεν θα μπορούμε να έχουμε πρόσβαση σε αυτήν;

Continue reading

οι τρεις προϋποθέσεις της νίκης

φίλες και φίλοι, καλημέρες

    ‘Η κυβέρνηση βρίσκει και τα κάνει’ – αυτή είναι η διαπίστωση που αρχίζει να επικρατεί και να διαδίδεται μεταξύ των Υποτελών μισθωτών της εκτέλεσης. Τί κάνει; Τί βρίσκει;

    Τέσσερα χρόνια ήττας, η μία μετά την άλλη· ένα ακατάπαυστο ανηλεές σφυροκόπημα, μία διαρκής αδίστακτη επίθεση με καταιγιστικά πυρά, με σκοπό την αρπαγή του κοινωνικού πλούτου που απολαύουν οι Υποτελείς Παραγωγοί – αυτά κάνει. Και θα συνεχίζει να τα κάνει. Η σαστιμάρα, η ταραχή, ο φόβος, η αμηχανία και η σύγχυση του Υποτελούς είναι τα άμεσα αποτελέσματα της βίαιης και ανοικτίρμονος επέλασης του Κυρίου ημών. Κι όσο πιο ταραγμένος και σαστισμένος είναι ο Υποτελής τόσο πιο πολύ ο Κύριος ξεθαρρεύει, τόσο πιο πολύ βγαίνει στην επίθεση και ορμά ακάθεκτος. 

    Παρατηρώ ότι οι Υποτελείς αρχίζουν να αντιλαμβάνονται ότι η κυβέρνηση βρίσκει και τα κάνει. Την έχω ακούσει πολλές φορές αυτή την πρόταση τους τελευταίους μήνες, διατυπωμένη με πολλούς τρόπους (‘ἐμείς φταίμε’, ‘άμα τουρλωθείς, θα σε γαμήσουν’, κλπ). Όλες αυτές οι εκφράσεις δηλώνουν ότι ο Κύριος είναι ισχυρός και επιτυγχάνει τη μια εντυπωσιακή νίκη μετά την άλλη εξ αιτίας της αδυναμίας των Υποτελών. Θεωρώ ότι οι προτάσεις  αυτές σηματοδοτούν την αρχή μιας μακράς διάρκειας διαδικασίας που θα λήξει με την ενότητα των Υποτελών μισθωτών της εκτέλεσης. 

Η ενότητα των Υποτελών είναι η μία από τις τρεις προϋποθέσεις της απόκρουσης κατ’ αρχήν της επίθεσης του Κυρίου και κατόπιν της νίκης.  

Continue reading

το τέλος της παράτασης της εφηβείας;

Πολλά ήταν τα παρεπόμενα της διάστασης καπιταλιστικής παραγωγής ( ηθική της εργασίας, ιδεολογία της ταλαιπωρίας, εξύμνηση της επίδοσης, λατρεία της αποτελεσματικὀτητας, αποθέωση της μεγέθυνσης) και καπιταλιστικής κατανάλωσης (‘να περνάς καλά’).

Να δύο από αυτά: σε επίπεδο θεωρίας, ιδεών, πολιτισμού και αξιών ο μεταμοντερνισμός, η σύγχρονη έκδοση του μηδενισμού (‘όλα επιτρέπονται’)·  σε κοινωνικό, η παράταση της εφηβείας.

Θα μπορούσε η παράταση της ηλικίας να εγγραφεί στην όλη εξέλιξη του ανθρώπου ως ζωικού όντος; Θα μπορούσε δηλαδή να αποτελέσει μια ακόμα εξελικτική στιγμή, την πιο πρόσφατη; Εάν όχι;

Πολλές κοινωνικές ανάγκες έχουν φυσικοποιηθεί. Η απώλεια του οίστρου και η παράταση της παιδικής ηλικίας είναι δυο πολύ γνωστά και αρκούντως κατανοητά φαινόμενα. Μήπως θα φυσικοποιηθεί και η παράταση της  εφηβείας;

Continue reading

τί είμαστε όταν απεργούμε;

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

    Εάν δεν κάνω λάθος, το ερώτημα του τίτλου διατυπώνεται για πρώτη φορά. Τί, ποιοί είμαστε, τί, ποιοί γινόμαστε όταν απεργούμε; Φέρνω στο προσκήνιο αυτό το ερώτημα για να εγείρω άλλα δύο: τί κάνουμε όταν απεργούμε, και, τί πρέπει να κάνουμε;

    Διατυπώνω την εξής υπόθεση εργασίας: Ας φανταστούμε ότι οι απεργοί στο μετρό, ας πούμε, δεν απεργούν αλλά κάνουν κάτι άλλο, δεν ξέρω αν είναι πιο επαναστατικό ή όχι: υποβάλλουν τις παραιτήσεις τους και αποχωρούν. Αυτό σημαίνει ότι δεν θα ξαναδουλέψουν εκεί. Μη βαράτε, υπόθεση εργασίας είναι. Ξέρω πολύ καλά ότι δεν μπορεί να γίνει κάτι τέτοιο, ας το έχουμε όμως στο μυαλό μας – για μελλοντική χρήση, κανείς δεν ξέρει τι θα συμβεί με τις μέρες που έρχονται. Εάν, Κύριε, εσύ έχεις το δικαίωμα να μας απολύεις, εμείς έχουμε το δικαίωμα να παραιτούμαστε, δηλαδή, να πάψουμε να πουλάμε την εργασιακή μας δύναμη και να ανέβουμε στα βουνά να καλλιεργούμε  τις τόσο συκοφαντημένες πατατούλες,  να εκτρέφουμε κοτούλες και κατσικούλες και να ζούμε. Έχεις κανένα πρόβλημα, Κύριε;

Αν έχω, λέει!  Θα έρθω και θα σας φέρω πίσω με το περίστροφο στον κρόταφο.

Continue reading

Friday, March 1, 2013: Pan-European OmniAbsentia: 20-hours work and basic income for everybody

Is Internet a means of expression, reproduction and reinforcement of individualism and narcissism or a means of coordinating collective action?

Everyone will participate to solve the problem of fatigue, poverty, unemployment, insecurity. We, the producers of the huge and collectively produced social wealth, want (need) to work less, so there is work for everybody. It is also necessary to work less, to get less tired; So we have time to deal with others and the public affairs.

Continue reading

‘ζητήσαμε διάλογο, εμείς δε θα φύγουμε από δω, ας έρθουν να μας πάρουν νεκρούς’

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

Αφού αναφωνήσω με όλη τη δύναμη της ψυχής μου και του μυαλού μου

ζήτω η απεργία 

[ η στάση (εργασίας, κλπ), η αποχή, η απουσία, η διασπορά, η εξαφάνιση, το κοινωνικό αντάρτικο]

κι αφού εξαντλήσω όλη μου την κατανόηση και προς  στους απεργούς που γύρισαν στη δουλείά τους (καλύτερα στη δουλειά και 1100 εβρά παρά φυλακή και ανεργία)  και προς τους συκοφάντες και επιτιμητές (άνεργοι, αγρότες, εργάτες, νοικοκυρές οι περισσότεροι) της όποιας απεργίας γίνεται από τους κρατικούς και δημόσιους υπαλλήλους, τους αυταπασχολούμενους, τους εργάτες, και οι οποίοι από τη μια ξεχνάνε ότι το οχτάωρο, οι συντάξεις, τα επιδόματα ανεργίας, λοχείας, κλπ, οι συλλογικές συμβάσεις, οι πληρωμένες άδειες, η περίθαλψη και άλλα πολλά είναι αποτέλεσμα νικηφόρων απεργιών και από την άλλη δεν καταλαβαίνουν όχι μόνο ότι για την ανεργία δεν φταίνε όσοι εργάζονται αλλά και ότι κάθε ήττα είναι ήττα όλων μας,

θα επιχειρήσω μια κριτική της απεργίας των εργαζομένων στο μετρό που έληξε με μεγαλειώδη ήττα, θα επιχειρἠσω δηλαδή να διατυπώσω κάποιες απαντήσεις στα ερωτήματα: γιατί ηττήθηκαν οι απεργοί; μπορούν να δουν τα λάθη τους και τις αδυναμίες τους; θα δούμε στο μέλλον νικηφόρες απεργίες;

Continue reading

Στην ‘Πανδαισία του Λαβυρίνθου’, 24 Ιανουαρίου 2239 μ. Χ.

Στην ‘Πανδαισία του Λαβυρίνθου’, 24 Ιανουαρίου 2239 μ. Χ.    

 

      Ακόμα δεν μπορώ να το  πιστέψω, είπε η προς στιγμήν μονόφθαλμη Α ξαναφέρνοντας την τούφα του μαλλιού στη θέση της. Και συνέχισε. Δεν έδειχνε τριάντα χρόνια νεότερη, ήταν τριάντα χρόνια νεότερη, δεν είμαι καθόλου υπερβολική. Απίστευτο! Φαντάζεστε να είμαι τριάντα ενώ είμαι εξήντα; Η Β την άκουγε με προσοχή. Και ρώτησε. Έχεις τη διεύθυνση της εργαστηρίου; Η Α κούνησε καταφατικά το κεφάλι της. Θέλεις να πάμε μαζί; Η Β συμφώνησε κι εγώ γύρισα να δω αν είχε σβήσει το κόκκινο φωτάκι. 

      Το κόκκινο φωτάκι ήταν κόκκινο. Άντεχα, για πέντε δέκα λεπτά ακόμα άντεχα. Καθίσαμε στο ένα και μοναδικό άδειο τραπέζι, δίπλα στη τζαμαρία του κήπου της ζούγκλας. Αυτό είναι το αγαπημένο μου τραπέζι, είπε η Α μόλις καθίσαμε. Πόσο χαίρομαι που γιορτάζουμε τα γενέθλιά  μου εδώ. Σιώπησε για λίγα δευτερόλεπτα και μετά είπε. Κρίμα που δεν επιτρέπεται να περπατήσουμε στον κήπο. Μα γιατί δεν επιτρέπεται; 

Continue reading