φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΠΟΛΥ θα ήθελα να διαβάσω το σύντομο βιβλίο ενός Άγγλου συγγραφέα, του 19ου αιώνα, του Καρλ Κίνγκσλεϊ αλλά μάλλον δεν θα μπορέσω. Όσο κι αν έψαξα στο διαδίκτυο, δεν ξέρω να ψάχνω, δεν κατάφερα τίποτα – η βοήθεια και οι υποδείξεις καλοδεχούμενες. Το μόνο που γνωρίζω γι΄ αυτό το βιβλίο είναι ο τίτλος και η κατάληξη της φανταστικής ιστορίας του: Η ιστορία του μεγάλου και ένδοξου έθνους των Ετσιθελητών που έφυγαν από τη χώρα της Σκληρής Εργασίας γιατί ήθελαν όλη τη μέρα να παίζουν άρπα. Να η κατάληξη των Ετσιθελητών: μετά από λίγα χρόνια από την καλοπέραση έγιναν γορίλες! Συμπληρώνω εγώ: παράτησαν την άρπα κι άρχισαν να χτυπάνε τα δασύτριχα στήθη τους ουρλιάζοντας ααααα!

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

Ο Παύλος πάει Α’ Γυμνασίου φέτος και άρχισε να μαθαίνει αρχαία Ελληνικά. Κάθε φορά που κάθεται να διαβάσει με κάνει πολλές ερωτήσεις –  αν δεν με ρωτάνε δεν ανακατεύομαι ποτέ στα μαθήματά τους – κι εγώ απαντώ. Συζητάμε λοιπόν πολλά και σκέφτηκα αυτά που συζητάμε να τα γράφω – μπορεί κάποιοι, κάποιες να θέλουν  να μάθουν αρχαία Ελληνικά ή αναζητούν απαντήσεις σε ερωτήματα, είτε μαθαίνουν είτε όχι αρχαία Ελληνικά. Διότι κανένας και καμία δεν μπορεί να πει ότι γνωρίζει αρχαία Ελληνικά. Τα αρχαία Ελληνικά δεν μπορούμε να τα γνωρίζουμε, δεν μπορούμε να τα γνωρίσουμε. Μια ζωή θα τα μαθαίνουμε – να προσπαθούμε να κατανοήσουμε δηλαδή έως ένα βαθμό τα κείμενα που διαθέτουμε.  Δεν θα μάθουμε ποτέ πώς μιλούσαν οι αρχαίοι Έλληνες, δεν θα κατανοήσουμε ποτέ πλήρως τα κείμενά τους διότι δεν μπορούμε να κατανοήσουμε πλήρως τον πολιτισμό τους. Είναι παντελώς αδύνατον! 

ΜΕ ρώτησε τις προάλλες ο Παύλος, καθώς διάβαζε το πρώτο κείμενο στο μάθημα των αρχαίων Ελληνικών, τι είναι η δασεία και η ψιλή. Του είπα ότι οι λέξεις αυτές ήταν κάποτε επίθετα και έγιναν ουσιαστικά, όπως οι λέξεις λαϊκή (αγορά)  και πλατεία (οδός). Το ουσιαστικό που εννοείται είναι η φωνή: δασεία φωνή, ψιλή φωνή. Όταν βάζουμε πάνω σε ένα φωνήεν, στην αρχή της λέξης (σχεδόν) πάντα, αυτό σημαίνει ότι πριν από αυτό το φωνήεν υπήρχε ένας ήχος που χάθηκε, που οι άνθρωποι σταμάτησαν να το προφέρουν.  Γιατί λέμε hysteria, harmony (harmonia), Herakles, Hera; Γιατί έτσι άκουγαν οι Ρωμαίοι αυτές τις λέξεις και τις μετέφεραν στη γλώσσα τους όπως τις άκουγαν.  Δεν άκουγαν ιστερία, αρμονία, Ιρακλίς, Ίρα αλλά hysteria, harmonia, Herakles, Hera. (Το υ το πρόφεραν ως κλειστό ου, όπως  το κλειστό γαλλικό u, και μετά προφερόταν ως ι· το η το πρόφεραν ως μακρό ε). Αυτή τη δασεία φωνή, αυτόν τον δασύ φθόγγο, τον πρόφεραν όπως προφέρεται το h στην αγγλική λέξη home. Είναι δασύς ήχος, δηλαδή πυκνός, που έρχεται από τα βάθη του φάρυγγα.

ΚΑΙ η ψιλή; με ρωτάει; Η ψιλή είναι ένα σύμβολο που μας Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΚΑΤΑ τη διάρκεια της μετάβασης από έναν τρόπο σκέψης (ιστορική Αριστερά) σε έναν άλλον, σε μια άλλη Αριστερά, θα εγερθούν πάρα πολλά καινοφανή ερωτήματα. Η διάρκεια της μετάβασης θα είναι μεγάλη λόγω της κοινωνικής αδράνειας – τουτέστιν: η αλλαγή ενός τρόπου σκέψης (ιδεών, αξιών, αντιλήψεων, πρακτικών, γνώσεων, ιδεολογιών) γίνεται πολύ πιο αργά από την αλλαγή της οικονομικής και κοινωνικής πραγματικότητας. Ενώ έχουμε νέα δεδομένα, εμείς συνεχίζουμε να ζούμε και να σκεφτόμαστε με αυτά του παρελθόντος. Δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα απολύτως για να αλλάξουμε αυτό το φαινόμενο – μόνο να το αντιληφθούμε, να το κατανοήσουμε, να το συνειδητοποιήσουμε. Ένα από τα πολλά ερωτήματα θα είναι κι αυτό του τίτλου του σημερινού σημειώματος, στο οποίο θα απαντήσουμε απλά, ευθέως και σαφώς.

ΠΡΙΝ  αρχίσω, θα ήθελα να κάνω μια σύντομη παρέκβαση, να εξετάσω δύο επιχειρήματα κατά της παντοδυναμίας του Θεού, η οποία δεν είναι παρά η προβολή της επιθυμίας της παντοδυναμίας του επίγειου Κυρίου. Αυτό σημαίνει ότι ο σχετικά αδύναμος Κύριος και Θεός να γίνει πάλι σχετικά αδύναμος θα είναι. Το πρώτο: τα πάντα είναι τέλεια, δημιουργημένα από έναν τέλειο Θεό. Είναι τόσο τέλεια (θα διαφωνούσε σφόδρα ο Πλάτων), που ο Θεός δεν μπορεί να τα κάνει πιο τέλεια. Θα μου πείτε, μα αν κάτι είναι τέλειο, δεν μπορεί εγγενώς να γίνει πιο τέλειο!  Την απάντηση σε αυτή την ένσταση τη διατυπώνει το δεύτερο επιχείρημα:η ύπαρξη του Διαβόλου – ο οποίος δεν είναι άλλος από τους Υποτελείς Παραγωγούς. Ή εν γένει το Κακό, η ατέλεια! Ακόμα και σε αυτή την περίπτωση, πάλι στους Υποτελείς επιστρέφουμε!

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΜΕΤΑΞΥ του Κυρίου (καπιταληστή) και των Υποτελών (παραγωγών και μη) υπάρχει πάντοτε, ανά πάσα στιγμή, ένας συσχετισμός δύναμης, μια κατανομή της Ισχύος, ο οποίος κυμαίνεται, μεταβάλλεται. Υπάρχουν περίοδοι κατά τις οποίες αυτός ο συσχετισμός έχει παγιωθεί και μένει στάσιμος – υπέρ του Κυρίου. Πρόκειται για μια στατική κατάσταση. Ο συσχετισμός αυτός ουδέποτε μένει αμετάβλητος· μπορεί η στατική κατάσταση να είναι μακράς διάρκειας, έρχεται όμως μια στιγμή που μεταβάλλεται. Είναι παντελώς αδύνατον να υπάρχει ένας συσχετισμός απολύτως θετικός για τον Κύριο και απολύτως αρνητικός για τους Υποτελείς – τέλεια, τελεσίδικη, τελική νίκη για τον Κύριο και τέλεια, τελεσίδικη και τελική ήττα για τους Υποτελείς δεν υπάρχει. Κι αυτό διότι η ίδια η κυριαρχική σχέση είναι ένας συσχετισμός και ο συσχετισμός δηλώνει σχέση, δηλώνει κατανομή ισχύος: ο Κύριος είναι ο νικητής αλλά είναι εξαρτημένος από τους Υποτελείς του – αυτός είναι ο πρωταρχικός, ο οντολογικός συσχετισμός δύναμης.

Ο συσχετισμός της δύναμης μεταξύ Κυρίου και Υποτελών δεν αλλάζει με τη βία, όπως νομίζουμε,  αλλά με κάποιον άλλον τρόπο, θα δούμε ποιος είναι. Εάν άλλαξε με τη βία, άλλαξε για πολύ μικρό χρονικό διάστημα και η εμβέλειά του ήταν αμελητέα. Η διάρκεια της μεταβολής του συσχετισμού δύναμης, της κατανομής ισχύος είναι μεγάλη – μερικές φορές ξεπερνάει τη διάρκεια μιας γενιάς (30 χρόνια) – γιατί δεν βασίζεται κατ΄ αρχάς στη βία. Δεν βασίζεται στην πάλη αλλά στη φυγή.  Εάν ταυτίζετε τη φυγή με την παθητικότητα, θα διαφωνήσω. Η φυγή είναι μια δυναμική κατάσταση, απαιτεί ενεργετικότητα και δημιουργικότητα και φαντασία και σκέψη και πολλά άλλα.

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΑΘΑΝΑΣΙΕ, θα μου πείτε, με τι μαλακίες κάθεσαι και ασχολείσαι και σκέφτεσαι; Τί μας νοιάζει εάν φορέσει ή όχι γραβάτα ο αξιότιμος Κύριος Τσίπρας; Τι να κάνω, αφού τα σκέφτομαι, να μην τα γράψω; Δε μπορώ, ό,τι σκέφτομαι νιώθω την ακατανίκητη ανάγκη να τα πω και να τα γράψω, όπως ακαταμάχητα δεν μπορώ να αποφύγω την οποιαδήποτε σωματική ανάγκη. Άμα οι σκέψεις μου είναι σκουπίδια, ας τις πετάξουμε στα σκουπίδια. Σας ερωτώ: συνέβαλε στην άνοδο και στις εκλογές νίκες του ΣΥΡΙΖΑ το γεγονός ότι ο Κύριος Τσίπρας δεν φοράει γραβάτα; Δεν μπορούμε, δεν μας επιτρέπεται να το αρνηθούμε – απαντώ κατηγορηματικά βέβαιος: ναι, συνέβαλε, ίσως όχι καθοριστικά, αλλά τα μάλα. Να και κάποια άλλα ερωτήματα. Γιατί δεν φοράει; Είναι μια συνειδητή ενδυματολογική επιλογή; Έχει επίγνωση ο Κύριος της σημαντικότητάς της, της σπουδαιότητάς της; Θα φορέσει στο μέλλον;

ΜΕ το ερώτημα του τίτλου και με τα άλλα που ακολούθησαν μου δίνεται η ευκαιρία να σκεφτώ και να γράψω για την απάτη και την επανάσταση – πως δηλαδή ένας πολιτικός απατεώνας χρησιμοποιεί την επανάσταση ως μέσον εξαπάτησης. (Θα διευκρινίσω παρακάτω τι εννοώ με τον όρο επανάσταση). Διότι ο απατεώνας δεν περιφρονεί κανέναν απολύτως τρόπο και τέχνασμα για να εξαπατήσει – αρκεί να μην είναι βίαιο. Το ότι δεν είναι βίαιο έχει τεράστια σημασία – ο Κύριος προκρίνει τη μη βία, την ηπιότητα ως την πιο αποτελεσματική μέθοδο για την ενίσχυση και την αναπαραγωγή της Κυριαρχίας, καθησυχάζει όμως και τους υπηκόους με την ηπιότητά του. Αλλά η συγκρότηση και η ασφαλής διαιώνιση και η αποτροπή της κατάλυσης της κυριαρχικής σχέσης  βασίζεται στη βία και μόνο στη βία – η οποία είναι διάχυτη και μοριακή – την οποία ο Κύριος προσπαθεί εναγωνίως να την κρύψει· μάταια όμως.

ΘΑ ήθελα, πριν απαντήσω στα ερωτήματα, να διευκρινίσω την έννοια της επανάστασης με δύο περιστατικά της καθημερινής ζωής που μου συνέβησαν όταν ζούσα σε μια οικοκοινότητα των μαθητών του Χάμπερμας, κοντά στην Περούτζια, την Utopiazza.   Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

Ο αναγνώστης Γιάννης Ν., ψηφίζει ΚΚΕ, δεν ξέρω αν είναι και ενεργό μέλος, μου ζήτησε να γράψω πότε και πως θα διαλυθεί το ΚΚΕ και σημείωσε ότι θα πέσω για άλλη μια φορά έξω. Μιας και είχα προαναγγείλει προ καιρού το θέμα, σπεύδω να το διεκπεραιώσω, ανταποκρινόμενος στην επιθυμία του Γιάννη, που το ύφος του σχολίου του δείχνει ότι δεν τρέφει εχθρικά αισθήματα προς την Σχολή και προς τον γράφοντα.

ΑΠΑΝΤΩ ευθέως: θα πρέπει να περιμένουμε μερικά χρόνια, 10-15, για να διαπιστώσουμε εάν θα πέσω έξω ή όχι. Το μόνο που θέλω μέχρι τότε είναι να είμαστε καλά, γεροί και χαρούμενοι, να διαβάζουμε και να συζητάμε με ανοιχτό μυαλό, με ευρύτητα και ελευθερία σκέψης και πνεύματος. Αν και δεν είναι οι μόνες, οι πρακτικές αυτές είναι που διακρίνουν την Αριστερά από όλες τις άλλες πολιτικές δυνάμεις της κοινοβουλευτικής καπιταλιστικής δημοκρατίας. Και όταν  λέω Αριστερά εννοώ την πολιτική δύναμη που συντονίζει αφενός τον διάχυτο και πανταχού παρόντα κοινωνικό πόλεμο με σκοπό –  προς το παρόν, τουλάχιστον – τη μεταβολή της κατανομής Ισχύος, του συσχετισμού δύναμης μεταξύ Κυρίου καπιταλιστή και Υποτελών (Παραγωγών) και αφετέρου την διεύρυνση του ζωντανού, εμμενούς, γλεντζέδικου, διάχυτου και πανταχού παρόντα και τα πάντα πληρούντα κομμουνισμού. Αυτή είναι η Αριστερά για μένα – διατηρώ τον όρο επειδή δεν μπορώ να βρω κάποιον άλλον. Αυτή η Αριστερά θα δηλώσει ανοιχτά και δημόσια ότι δεν θα γίνει ποτέ κυβέρνηση και ότι ο τρόπος που θα υπάρχει θα είναι μια άσκηση και επιβεβαίωση του κομμουνισμού –  ο κομμουνισμός δεν είναι όραμα, είναι σημείο εκκίνησης· δεν διεκδικείται, δεν χαρίζεται – επιβεβαιώνεται και ασκείται.

Continue reading →

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΠΟΣΟ έξω έπεσε ο βλάκας ο εγκέφαλός μου! Περίμενα ότι οι μισοί από αυτούς που ψήφισαν ΣΥΡΙΖΑ στις 25 Ιανουαρίου δεν θα τον ξαναψήφιζαν, μιας και τους πούλησε, δεν κράτησε το λόγο του· περίμενα ότι η ΛΑ.Ε. θα πάρει ένα 10%· άρα, η ΝΔ θα νικήσει με 5 και 10 μονάδες διαφορά. Εκεί που έπεσα μέσα ήταν η αποχή. Θεώρησα ότι η αυξητική τάση (το 24,5% στις εκλογές του 2004 έγινε 36% τον Ιανουάριο του 2015) θα συνεχιστεί, όπως και έγινε: 45% η αποχή. Στις επόμενες εκλογές, που δεν θα γίνουν μετά από τέσσερα χρόνια αλλά πολύ πολύ πολύ νωρίτερα, θα ξεπεράσει κατά πολύ το 50%. Δεν θα ασχοληθώ σήμερα με το πολύ σημαντικό ζήτημα της αποχής – αύριο, μεθαύριο.  Θα ασχοληθώ κατ΄ αρχάς με το ερώτημα: γιατί έπεσα τόσο έξω, γιατί αστόχησα τόσο εμφανώς στις εκτιμήσεις μου;

ΕΙΝΑΙ πολύ απλό: νομίζω ότι όλοι οι άλλοι σκέφτονται όπως εγώ· νομίζω ότι όλοι οι άλλοι έχουν σαφή επίγνωση των στόχων της καπιταλιστικής επίθεσης . Τεράστια σφάλματα και τα δύο. Έγινα 57 χρονών μαλάκας και ενώ το γνωρίζω πολύ καλά δεν μπορώ να τιθασεύσω, να ελέγξω, να χαλιναγωγήσω, να περιορίσω τη βασική ειδίκευση του εγκεφάλου μου, του εγκεφάλου μας: να γενικεύει. Τα πράγματα γίνονται πολύ χειρότερα από τη στιγμή που αδιαφορώ πλήρως για τις συνέπειες της αστοχίας των προβλέψεων – δεν μου καίγεται καρφάκι τι θα πει ο ένας και τι θα πει η άλλη. Εάν θα με χλευάσουν, εάν γίνω ρόμπα, εάν κοσμοξεφτιλιστώ. Είμαι ανίατα αυτιστικός στη σκέψη. Για σαράντα πέντε ολόκληρα χρόνια, μου την έπεφτε η μάνα μου, τι θα πει ο κόσμος; (γι΄ αυτά που έκανα), κι εγώ της απαντούσα: δεν θα κάνω εγώ αυτό που λέει ο κόσμος, ο κόσμος θα κάνει αυτά που κάνω εγώ!  Μα την Παναγία, αλήθεια λέω. Η μάνα μου το κατάλαβε και πέθανε χαρούμενη – ο πατέρας μου θα πεθάνει λυπημένος. Λυπάμαι, δεν μπορώ να κάνω τίποτα απολύτως.

Continue reading →