η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι αντεπανάσταση (και κάθε αντεπανάσταση είναι επανάσταση!)

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

Η  ε π α ν ά σ τ α σ η  είναι μια ριζική, μη αναστρέψιμη αλλαγή, η οποία επιλύει κάποιο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν τα μέλη μιας κοινωνίας. Σε κάθε επανάσταση παρατηρούμε δύο χαρακτηριστικά: πρώτον, είναι μια διαδικασία μεγάλης ή και πολύ μεγάλης,  χρονικής διάρκειας και, δεύτερον, δεν υπάρχει υποκείμενο της επανάστασης, οι άνθρωποι δεν γνωρίζουν αυτό που κάνουν, δεν συνειδητοποιούν το αποτέλεσμα της αλλαγής, απλά τη βιώνουν. Όλα τα ανθρώπινα χαρακτηριστικά, καμιά εικοσαριά είναι, από την όρθια στάση/δίποδη βάδιση μέχρι την επίγνωση του θανάτου και τη γλώσσα, τη λεκτική επικοινωνία ήταν επαναστάσεις που επέλυσαν κάποιο πρόβλημα προσαρμογής. Ο άνθρωπος ο σοφός είναι το τελικό αποτέλεσμα μιας αλληλουχίας επαναστάσεων, που εκτυλίχθηκαν μέσα σε 6 εκ. χρόνια (ανθρωπογένεση). Μας πήρε 2, 5 εκ. χρόνια για να σταθούμε όρθιοι και  να βαδίσουμε στα δύο –  το θέλαμε, το επιδιώκαμε, γνωρίζαμε ότι μια μέρα θα σταθούμε όρθιοι και θα βαδίζουμε στα δύο; Όχι, βέβαια!

Η επανάσταση επιλύει κάποιο πρόβλημα προσαρμογής αλλά συχνά προκαλεί άλλα ή δημιουργεί τις προϋποθέσεις για μια άλλη, μελλοντική. Η επανάσταση της όρθιας στάσης/δίποδης βάδισης προκάλεσε το πρόβλημα της καταπόνησης της σπονδυλικής στήλης, όλοι και όλες υποφέρουμε από τη μέση μας και δυσκόλεψε το θηλυκό να γεννά, με το στένεμα του καναλιού της γέννησης. Δημιούργησε όμως, με τις αλλαγές που υπέστησαν οι φωνητικές χορδές,  τις προϋποθέσεις της ομιλίας, της έναρθρης επικοινωνίας. Τα σκυλιά δεν πρόκειται  ποτέ να μιλήσουν, θα γαβγίζουν μόνο. Άι γάβ γιου!

ΜΙΑ επανάσταση μπορεί να προκύψει και ως αποτέλεσμα πειραματισμού των μελών μιας κοινότητας. Μια τέτοια περίπτωση είναι η επανάσταση της παραγωγής φυτικής και ζωικής τροφής, της καλλιέργειας της γης και της εκτροφής ζώων, της γεωργίας και της κτηνοτροφίας. Κοιμηθήκαμε τροφοσυλλέκτες – κυνηγοί και ξυπνήσαμε μετά από μία ή δύο χιλιετίες γεωργοί και κτηνοτρόφοι! Θέλαμε, επιδιώξαμε συνειδητά να γίνουμε γεωργοί ή κτηνοτρόφοι; Όχι, βέβαια! Η επανάσταση αυτή προκάλεσε πολλά προβλήματα αλλά δημιούργησε και της προϋποθέσεις εκτύλιξης άλλων επαναστάσεων. Χάριν αυτής είμαστε σήμερα 8, 14 δισ.!

ΚΑΤΑΛΗΓΩ στο εύλογο συμπέρασμα ότι οι επαναστάσεις επέλυαν περισσόταρα προβλήματα παρά προκαλούσαν νέα. Γι’  αυτό και τη βγάλαμε καθαρή, επιβιώσαμε και γίναμε 8,14 δισ. Τη στιγμή αυτή βρισκόμαστε μπροστά σε ένα κρίσιμο και θεμελιώδες ερώτημα: υπήρξε κάποια επανάσταση, κάποια ριζική αλλαγή,  που προκάλεσε πολύ περισσότερα προβλήματα από όσα επέλυσε; Θα μπορούσαμε να χαρακτηρίσουμε αυτή την επανάσταση, αντεπανάσταση; Εάν ναι, τότε η αντεπανάσταση είναι μια επανάσταση που προκαλεί περισσότερα προβλήματα από όσα επιλύει. Κατά συνέπεια, κάθε αντεπανάσταση είναι επανάσταση και αντιμετωπίζεται μόνο με επανάσταση. 

Continue reading →

είμαστε έτοιμες και έτοιμοι για την εξάμηνη εργασία; (έξι μήνες για την κοινωνία, έξι για μας)

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΓΙΑ να διεξαγάγουμε και να νικήσουμε σε έναν πόλεμο, και μάλιστα στον κοινωνικό πόλεμο, για να επιβάλουμε δηλαδή τη βούλησή μας, για να κάμψουμε τη βούληση του αντιπάλου, για  να γίνει αυτό που θέλουμε εμείς και όχι ο αντίπαλος,  πρέπει να συντρέχουν κάποιες προϋποθέσεις. Εάν αυτές οι προϋποθέσεις δεν υπάρχουν, θα ηττηθούμε. Όταν υπήρξαν, νικήσαμε. Όταν δεν υπήρξαν, ηττηθήκαμε. Νομίζω ότι μιλάω αρκετά α π λ ά  και κ α θ α  ρ ά. Μιλάω και γράφω απλά για να καταλαβαινόμαστε, και καθαρά για να μην υπάρξουν παρεξηγήσεις, διατρεβλώσεις, αυταπάτες, φενάκες, ψευδαισθήσεις και αναποφασιστικότητα.

ΜΙΑ από αυτές τις προϋποθέσεις είναι η διατύπωση ενός σαφούς σκοπού, στόχου, μιας στρατηγικής επιδίωξης. Η οποία δεν μπορεί να είναι γενική και αφηρημένη  –  λόγου χάριν, η δικαιοσύνη, η καταπολέμηση της διαφθοράς, η ανισότητα και άλλα πολλά. Ο σκοπός πρέπει να είναι σαφής, να είναι η λύση σε ένα κομβικό κοινωνικό πρόβλημα ή και σε περισσότερα. Πρέπει να έχει άμεση σχέση με την καθημερινότητα. Πρέπει να εκφράζει κάποια κομβική επιθυμία. Κι επειδή ο σκοπός αυτός είναι η λύση σε κάποιο κομβικό κοινωνικό πρόβλημα, το οποίο συνυφαίνεται με άλλα, δεν μπορεί να επιτευχθεί μέσα στα πλαίσια του υπάρχοντος (συστήματος, καθεστώτος), δεν μπορεί να επιτευχθεί χωρίς τον μετασχηματισμό της κοινωνίας, της καπιταλιστικής. Ο αντίπαλος θα λυσσάξει από την οργή του, θα φάει τα σωθικά του, θα κάνει ό,τι μπορεί για να συκοφαντήσει και καταπολεμήσει όσους και όσες υποστηρίζουν  αυτόν τον σκοπό, αυτή τη λύση. Θα είναι λοιπόν ένας επαναστατικός σκοπός. Αυτό σημαίνει ότι δ ε ν   θ α   ε ί ν α ι   α ί τ η μ α . Κάνει ψυχρούλα, ανάβω τη σόμπα –  να μαγειρέψω κιόλας, θα βράσω φασόλια μαυρομάτικα, νέας εσοδείας (μου).

Continue reading →

ανθρωπολογία της επανάστασης

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ

 

Πριν πέντε με έξι εκατομμύρια χρόνια, στα τέλη της Μειοκαίνου εποχής,  υπήρξε μια κλιματική αλλαγή στην οποία ο άνθρωπος ο σοφός οφείλει την ύπαρξή του. Αυξήθηκε η θερμοκρασία, επικράτησε ξηρασία, τα τροπικά δάση της κεντρικής Αφρικης υποχώρησαν και συρρικνώθηκαν, με αποτέλεσμα  κάποιο δενδρόβιο μ ο ν ή ρ ε ς πρωτεύον θηλαστικό βρέθηκε στη σαβάνα χωρίς να το θέλει. Ήταν ένα πρωτεύον θηλαστικό, ξάδερφος του σημερινού χιμπαντζή, που ζούσε πάνω στα δέντρα μόνο του, εκτός από την εποχή της αναπαραγωγής, κάθε τέσσερα χρόνια, για λίγα λεπτά της ώρας. Η μόνη μακρόχρονη συμβίωση ήταν αυτή της μητέρας με το βρέφος, το οποίο στα τέσσερα ή πέντε χρόνια ενηλικιωνόταν και έφευγε, ζούσε κι αυτό μόνο του. Τα δέντρα και το δάσος παρείχαν τροφή και ασφάλεια, χωρίς θηρευτές. Η διαβίωση στα δέντρα προκάλεσε στο σώμα του δύο αλλαγές που αποδείχτηκαν σωτήριες –  χωρίς αυτές δεν θα είχε εμφανιστεί ο άνθρωπος ο σοφός: τα μπροστινά πόδια  μετεξελίχθηκαν σε χέρια και το κράτημα των κλαδιών με τα χέρια προκάλεσε την ανάπτυξη του αντιτακτού αντίχειρα. Όταν αναγκάστηκε να επιβιώσει στη σαβάνα, θα πρέπει να αντιλήφθηκε και να ένιωσε ότι έφυγε από τον Παράδεισο της ανεμελιάς του δάσους και βρέθηκε στην Κόλαση του φόβου της σαβάνας.

Στη σαβάνα υπήρχαν πολλά μεγαλόσωμα σαρκοφάγα θηλαστικά και ο απώτατος πρόγονός μας, ο Ardipithecus Ramidus, έτσι τον ονόμασαν οι παλαιοντολόγοι και οι παλαιοανθρωπολόγοι, αντιμετώπισε ένα μεγάλο πρόβλημα επιβίωσης και προσαρμογής στο περιβάλλον. Η επίλυσή του εκκίνησε τη διαδικασία της ανθρωπογένεσης: μετά από 5 ή 6 εκατομμύρια χρόνια –  δε θα χαλάσουμε τώρα τις καρδιές μας για ένα εκατομμύριο χρόνια – εμφανίστηκε ο άνθρωπος ο σοφός, αφού πρώτα επέλυσε κι άλλα προβλήματα επιβίωσης και προσαρμογής στο περιβάλλον.  Για τα μεγάλα σαρκοφάγα θηλαστικά ο Ardipithecus Ramidus ήταν ένα εύκολο θήραμα: ήταν βραδύς  –  πάνω στα δέντρα πηδούσε, δεν έτρεχε – και δεν είχε άλλα μέσα αντιμετώπισης των θηρευτών του –   ούτε μεγάλα και αιχμηρά νύχια ούτε απειλητικά και κοφτερά δόντια. Είχε ένα ακόμα μειονέκτημα: η τετράποδη βάδιση δεν τον επέτρεπε να βλέπει μακριά, να αντιληφθεί την ύπαρξη θηρευτών. Μπορούσε να σταθεί όρθιος για λίγα δευτερόλεπτα και έπρεπε την κίνηση αυτή να την επαναλαμβάνει διαρκώς. Κι όμως! Ο Ardipithecus Ramidus αντιμετώπισε με επιτυχία το πρόβλημα, τη δυσχέρεια επίβίωσης και προσαρμογής στο περιβάλλον της σαβάνας, απέκρουσε τους θηρευτές του – θα υπήρξαν ασφαλώς και πολλά θύματα –   και επιβίωσε﮲ δεν υπάρχει σαφέστερη ένδειξη από την ύπαρξή μας. Πώς τα κατάφερε; Μπορούμε να απαντήσουμε σε αυτό το ερώτημα; Μπορούμε –  και μόνο μία απάντηση υπάρχει. Και δεν μπορούμε να κάνουμε κι αλλιώς: είμαστε αναγκασμένοι να την διατυπώνουμε ως αναπόφευκτα και κατηγορηματικά αληθινή.

Continue reading →

2. η εργασία είναι ένα μεγάλο κοινωνικό πρόβλημα

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΜΕΣΑ στην καρδάρα με το γάλα (την αρχαία ελληνική γραμματεία) υπάρχει μία μύγα: τα Έργα και Ημέραι του Ησιόδου. Μεταξύ των άλλων, διαβάζουμε κι αυτό (στ. 42-44): “Κρυμμένο τον έχουν τον πλούτο οι  θεοί ( οι Κύριοι), ειδάλλως και μία μέρα τον χρόνο να εργαζόμασταν, θα έφτανε και πλούτο και ελεύθερο χρόνο να είχαμε”. Οι στίχοι αυτοί γράφτηκαν περί το 650 με 600 π. Χ. από έναν ξεπεσμένο αριστοκράτη της Βοιωτίας, σχετικά φτωχό δηλαδή, ο οποίος εργαζόταν και ο ίδιος, μαζί με τους λίγους δούλους  και τις λίγες  δούλες που είχε. Εάν συνόψιζα μία από τις πολλές πτυχές του έργου του Καρλ Μαρξ, με αυτούς τους στίχους θα το έκανα. Ο Ησίοδος διατείνεται ότι οι ισχυροί αρπάζουν τον κοινωνικό πλούτο που παράγει η πλειοντότητα του πληθυσμού όχι μόνο γιατί είναι άπληστοι αλλά γιατί με αυτόν τον τρόπο εξαναγκαζόμαστε να εργαζόμαστε, να γίνουμε όλοι και όλες Σίσυφοι. Ο βράχος του Σίσυφου είναι η καταναγκαστική εργασία –  η σημερινή της μορφή είναι η μισθωτή καπιταλιστική εργασία.  Με αυτόν τον τρόπο, με τον βάναυσο μόχθο και την  έλλειψη ελεύθερου χρόνου, μπορούν οι Κύριοι και αποτρέπουν  αποτελεσματικώτατα την κατάλυση της κυριαρχκής σχέσης, η οποία έχει επιβληθεί στην καταναγκαστική εργασία. Κατά συνέπεια, η εργασία είναι ένα μεγάλο κοινωνικό πρόβλημα, με το οποίο θα καταπιαστούμε σήμερα. Από τη στιγμή που θα το κάνουμε αυτό, θα αντιμετωπίσουμε κάποια κρίσιμα, ακανθώδη, θεμελειώδη, επικίνδυνα και, άρα, γόνιμα, ερωτήματα. Θα αρχίσω με το κομβικό, το πρωταρχικό, από το οποίο προέρχονται ή με το οποίο σχετίζονται όλα τα άλλα. Τι εννοούμε όταν λέμε εργασία; Γιατί την διακρίνουμε από την καταναγκαστική εργασία; Υπάρχει ελεύθερη εργασία; Ποια είναι, τι είναι; Πώς η ελεύθερη εργασία έγινε καταναγκαστική; Μπορούμε την καταναγκαστική εργασία να την κάνουμε ελεύθερη; Μήπως θα έπρεπε, για να αποφύγουμε τη σύγχυση, να περιορίσουμε τον όρο εργασία στην καταναγκαστική εργασία και την ελεύθερη εργασία να την πούμε κάπως αλλιώς; Να την πούμε, άς πούμε, μεταβολική σωματική δραστηρότητα;

Continue reading →

1. η πόλη είναι ένα μεγάλο κοινωνικό πρόβλημα – ένα megaproblem

“έτσι μου ‘ρχεται μια μέρα να τα παρατήσω όλα και να σηκωθώ να φύγω”

(σαρανταπεντάχρονη πελάτισσα φούρνου στην ομήλικη υπάλληλο – Αθήνα)

“γέμισε η Κόλαση, τώρα στέλνουν και στην Αθήνα”

(Αθηνιώτικο γνωμικό της δεκαετίας του 1980, τότε με το νέφος)

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΕΑΝ τα θεμέλια του σημερινού τρόπου ζωής, στις  καπιταλιστικές κοινωνίες της εποχής μας, είναι “πόλη-δωδεκάμηνη πολύωρη εργασία- επάγγελμα-αυτοκίνητο-σούπερ μάρκετ-κινητό” τότε ένας άλλος τρόπος ζωής, δηλαδή,  μια   κ ο ι ν ω ν ι κ ή   ε π α  ν ά σ τ α σ η , θα θεμελιωνόταν ως άρνηση όλων αυτών.  Όλων, όχι ενός ή δύο! Διότι είναι αδύνατον, παντελώς αδύνατον,  να απαλλαχτείς από ένα ή δύο από αυτά.  Κάθε ένα από αυτά τα θεμέλια, θεμέλια του καπιταλισμού, βεβαίως, είναι ένα μεγάλο, ένα τεράστιο και δυσεπίλυτο κοινωνικό πρόβλημα, ένα megaproblem. Το κατανοώ, δεν είναι και πολύ εύκολο να φανταστούμε μια ζωή χωρίς πολη, δωδεκάμηνη πολύωρη εργασία, επάγγελμα, αυτοκίνητο, σούπερ μάρκετ, κινητό. Δεν μπορούμε να το φανταστούμε. Θα θέλαμε όμως να ζούμε με αυτόν τον τρόπο; Μη μου πείτε ότι είναι αδύνατον – σας παρακαλώ, σας ικετεύω! Πιθανόν να πείτε, και μάλλον θα το πείτε,  ότι, όχι, δεν θα θέλαμε, δεν θέλουμε να ζούμε χωρίς όλα αυτά.  Θα σας ακούσω με μεγάλη προσοχή αλλά δεν θα δώσω και πολύ μεγάλη βάση σε αυτά που θα με πείτε. Διότι, κάθε τριήμερη ή τετραήμερη αργία και στις ολιγοήμερες διακοπές τσακίζεστε να την κοπανήσετε από την πόλη για το χωριό σας, αδιαφορώντας για το ακριβό τίμημα που θα πληρώσετε στην επιστροφή σας –  το πολύωρο μποτιλιάρισμα. Και, η πρώτη μέρα μετά το τριήμερο στη δουλειά θα είναι μια φρίκη. Αυτές οι δύο σαφέστατες ενείξεις με παρωθούν να εικάσω ότι δεν είστε και πολύ ευχαριστημένοι, ες όπως ζείτε –  για τους μισθωτούς εργαζόμενους μιλάω, στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα, όχι για τους εισοδηματίες που έχουν δέκα εφτά ακίνητα και τα ματώνουν όλη μέρα. Ξεκινώντας από σήμερα, θα αφιερώσω ένα κείμενο για κάθε ένα από αυτά τα μεγαπροβλήματα, που προκαλούν άλλα προβλήματα, που προκαλούν άλλα προβλήματα, κοκ (προβληματογένεση).

Continue reading →

ένας άλλος τρόπος ζωής είναι εφικτός

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΘΑ μπορούσαμε το πρόταγμα “ένας άλλος κόσμος είναι εφικτός” να το διατυπώσουμε με έναν άλλο τρόπο, μιας και σε αυτόν τον άλλο κόσμο,όχι τον κάτω, θα ζούμε διαφορετικά:  “ένας άλλος τρόπος ζωής είναι εφικτός” – θα συμπλήρωνα: “κι ένας άλλος τρόπος σκέψης είναι εφικτός”. Θα πρέπει λοιπόν να συγκρίνουμε δύο εκ διαμέτρου εξ ορισμού διαφορετικούς τρόπους ζωής  –  και τρόπους σκέψης. Και οι δύο είναι υπαρκτοί –  ο ένας είναι κυρίαρχος, ο άλλος περιφρονητέος και υπό διωγμόν, λίγοι και λίγες τον ακολουθούν. Ο κυρίαρχος τρόπος ζωής και σκέψης αντιμετωπίζει ολοένα και περισσότερες δυσκολίες, με αποτέλεσμα να μετασχηματίζεται, αργά αλλά σταθερά σε  πηγή ταλαιπωρίας, ανασφάλειας, ασθένειας και θανάτου. Μόλις τώρα εκκινεί η διαδικασία της αποδιάρθρωσης του, η οποία θα διαρκέσει δυο, τρεις δεκαετίες. Θα πρέπει λοιπόν πρώτα να εστιάσουμε την προσοχή μας στις κομβικές αρθρώσεις του κυρίαρχου τρόπου ζωής – με τον τρόπο σκέψης θα καταπιαστούμε ένα άλλο πρωινό – να επισημάνουμε τα προβλήματα που προκαλούν, και μετά να σκιαγραφήσουμε αδρομερώς τον εκ διαμέτρου και εξ ορισμού άλλον τρόπο ζωής.

ΠΡΙΝ το κάνουμε αυτό, πρέπει να κάνουμε κάτι άλλο: να εξετάσουμε επί τροχάδην την έννοια του τρόπου ζωής και τους ιστορικούς τρόπους ζωής που έχουν υπάρξει. Έχουμε την εντύπωση ότι είναι πολλοί –  θα δούμε ότι δεν είναι, δεν είναι πολλοί. Δεν μπορεί να είναι πολλοί –  απλά είναι αναρίθμητες οι παραλλαγές των ιστορικών τρόπων ζωής. Να σκεφτούμε μόνο ότι, εάν ο άνθρωπος ο σοφός κινείναι πάνω στη Γη 300.000 χρόνια, στα 290.000 υπήρχε μόνο ένας τρόπος ζωής: ο τροφοσυλλεκτικός-κυνηγητικός. Οι τοπικές εκδοχές αυτού του τρόπου ζωής εμφανίζουν μια ποικιλία που είναι αδύνατον να εντοπιστεί και να περιγραφεί. Όλοι οι άλλοι στριμώχνονται στα υπόλοιπα 10.000 χρόνια. Εάν εξετάσουμε τις αρθρώσεις, τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του τροφοσυλλεκτικού-κυνηγητικού τρόπου ζωής, θα μπορέσουμε να διευκρινίσουμε και να σαφηνίσουμε την έννοια του τρόπου ζωής.  Οι τροφοσυλλέκτες-κυνηγοί πρόγονοί μας α) ζούσαν στη φύση,  β) ζούσαν με άλλους είκοσι, τριάντα, πενήντα  γ) εξασφάλιζαν την τροφή τους άμεσα από τη φύση, περπατούσαν πολύ  δ) κατασκεύαζαν οι ίδιοι ό,τι χρειάζονταν, επιδιδόμενοι σε ένα μεγάλο αριθμό ελαφρών σωματικών δραστηριοτήτων (χειροτεχνία) ε) οι κοινωνίες τους ήταν κοινωνίες άυλου και όχι υλικού κοινωνικού πλούτου (δηλαδή, πολλές σχέσεις με τη φύση και τους άλλους, εντός και εκτός της συμβιωτικής ομάδας, εμπειρίες, γνώσεις, μετάδοση της γνώσης στους άλλους και ειδικά στα παιδιά, διαρκής πειραματισμός)  ζ) ως εκ τούτου,  δεν ήταν αρπακτικές, κτητικές και ατομικιστικές κοινωνίες αλλά χαριστικές (ανταλλαγή δώρων) και συνεργασιακές, χωρίς το άτομο να καταπνίγεται, και, η) όταν διαφωνούσαν, η ομάδα διασπώνταν, δεν επέβαλλε το ένα μέρος τη γνώμη του στο άλλο, το οποίο έφευγε.

Continue reading →

για τους αναρχικούς που παίρνουν κρατικές επιχορηγήσεις ή είναι κρατικοί υπάλληλοι

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΕΙΧΑ προαναγγείλει το σημερινό θέμα σε κάποιον αναρχικό, γνωστό, δεν χρειάζεται να αναφέρω το όνομά του, δεν με ενδιαφέρουν τα πρόσωπα, και μου έκανε τις εξής υποδείξεις:

Ελπίζω να συμπεριλάβεις όλους τους δημόσιους υπαλλήλους που πληρώνονται από το κράτος, όχι μόνο τους καλλιτέχνες που παίρνουν πενταροδεκάρες. Επίσης να προτείνεις αναλυτικά τρόπους επιβίωσης των καλλιτεχνών, μην είναι μόνο σκέτη καταγγελία, να έχει και πρακτικές προτάσεις. Γράψε επίσης στην εισαγωγή αναλυτικά την δική σου οικονομική κατάσταση, αν και θεωρώ αυτονόητο πως το άρθρο σου θα πρέπει να συμπεριλάβει φορολογική ενημερότητα, τραπεζικούς λογαριασμούς και αναλυτική επαγγελματική σταδιοδρομία, ασφαλιστικές εισφορές, αριθμό ενσήμων και πιθανή κληρονομική περιουσία έτσι ώστε η κριτική σου να είναι καθαρή από κάθε είδους πιθανές αμφιβολίες.

ΑΝΤΙΛΑΜΒΑΝΕΣΤΕ, φίλες και φίλοι, ότι ο αναρχικός που τα έγραψε αυτά δεν γνωρίζει ότι υπάρχουν άποροι και ανασφάλιστοι,  χωρίς τραπεζικούς λογαριασμούς, επαγγελματική σταδιοδρομια, ασφαλιστικές εισφορές, ένσημα, χωρίς κληρονομική περουσία. Εάν το γνωρίζει, σκέφτηκε ότι εγώ δεν ανήκω σε αυτή την κατηγορία και πρέπει να αναφέρω αναλυτικά την οικονομική μου κατάσταση! Με τη σειρά μας , εμείς δεν γνωρίζουμε πώς ζουν πολλοί αναρχικοί και αριστεροί –  ιδιωτικοί ή δημόσιοι υπάλληλοι δεν είναι! Είναι επιχειρηματίες, έχουν εισοδήματα από ακίνητα, παίρνουν κρατικές επιχορηγήσεις; Πλήρης άγνοια! Γιατί δεν μας το λένε; Γιατί το κρύβουν; Γιατί εμείς λέμε ότι ζούμε από αυτό κι από αυτό, έχουμε αυτό κι αυτό. Και σπίτι έχουμε και αυτοκίνητο έχουμε κι σπίτι στην παραλία του χωριού έχουμε και ταξιδάκι στο εξωτερικό μια φορά το χρόνο πάμε. Ντρέπονται; Ντρέπονται οι αναρχικοί γι’ αυτό που κάνουν, γι΄αυτό που είναι; Θέλουν να μας δώσουν μια διαφορετική εικόνα από την πραγματική; Παίζουν ένα ρόλο στο θέατρο της ζωής, όπως όλοι και όλες μας άλλωστε, αν και λίγοι και λίγες το συνειδητοποιούν; Continue reading →

από την Αριστερά της κοινωνίας της εργασίας στην Αριστερά της κοινωνίας της αεργίας

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΤΑ χρόνια που ζούμε, και οι επόμενες δυο τρεις δεκαετίες, μέχρι το 2050, πάνω κάτω, είναι μια εποχή μετάβασης από την κοινωνία της εργασίας στην κοινωνία της αεργίας. Καθώς όμως οι διανοητικές, ψυχικές, πολιτισμικές και πολιτικές αλλαγές έπονται των υλικών, οικονομικών και κοινωνικών,  η Αριστερά δεν μπορεί παρά να παραμένει κολλημένη στο παρελθόν, να βλέπει το μέλλον υπό το πρίσμα του παρελθόντος και του παρόντος, να ακολουθεί ασθμαίνοντας και παρακολουθώντας αμήχανη και αφοπλισμένη ιδεολογικά και θεωρητικά τις εξελίξεις. Αυτή είναι με λίγα λόγια η γνώμη μου για το παρόν και το μέλλον της Αριστεράς. Τι εννοώ με αυτόν τον όρο θα το εκθέσω στη συνέχεια. Κρατείστε μόνο αυτό προς στιγμήν: δεν μπορεί να μην υπάρχει Αριστερά –  η κυριαρχική σχέση, η διαταγή και η εκτέλεση (η Δεξιά), δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς την συνεργασιακή σχέση, την πρόταση, τη συζήτησή της και την συλλογική εκτέλεσή της (η Αριστερά).

Continue reading →

η εκλογική αποχή ως μια πτυχή της παθητικής επανάστασης

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

ΕΑΝ συνεχιστεί η αυξητική τάση της εκλογικής αποχής, στις προσεχείς εκλογές το ποσοστό της αποχής θα ξεπεράσει πιθανώς το 50%. Η αύξηση του ποσοστού αυτού άρχισε το 2009 –  μέχρι τότε ήταν καθηλωμένο στο 20% από το 1974. Στο  ποσοστό αυτό συγκαταλέγονται ψηφοφόροι που δεν είναι, δεν ήταν ποτέ ψηφοφόροι, άνθρωποι που δεν γνωρίζουν καν ότι γίνονται εκλογές, που αδιαφορούν για αυτές, που  δεν έχουν καμία σχέση με την πολιτική – πρόκειται για ηλικιωμένους, κυρίως στην επαρχία, περιθωριακούς, Ρομά, ασθενείς με χρόνια νοσήματα κ.α. Το υπόλοιπο 30% ήταν ψηφοφόροι, τώρα όμως δεν είναι! Είναι σχεδόν ένας στους τρεις! Τι συνέβη σε αυτούς τους ανθρώπους και γύρισαν την πλάτη στις εκλογές, όχι όμως και στην πολιτική –  σκέψη, τουλάχιστον; Θα αυξηθεί κι άλλο αυτό το ποσοστό; Μέχρι πού μπορεί να φτάσει; Θα έχει κάποια επίπτωση στα πολιτικά πράγματα, εάν ξεπεράσει το 70 ή 80%;

Continue reading →

εκτός από την μ ά χ η υπάρχει και η φ υ γ ή (κοινωνικός πόλεμος)

φίλες και φίλοι, καλή σας μέρα

Η fight or flight response (μάχομαι ή φεύγω) είναι ένας φυσικός βιολογικός μηχανισμός, νόμος, θα μπορούσαμε να πούμε, στον οποίο υπόκεινται πολλά είδη ζώων, μεταξύ των οποίων και ο άνθρωπος ο σοφός: όταν αντιμετωπίζουμε μια απειλή, εάν μας παίρνει να συγκρουστούμε, να πολεμήσουμε, να αγωνιστούμε, το κάνουμε, χωρίς να γνωρίζουμε εάν θα νικήσουμε ή θα ηττηθούμε. Εάν κρίνουμε ότι δεν μας παίρνει, ότι η ήττα είναι βέβαιη και αναπόφευκτη,  αποφεύγουμε τη μάχη, φεύγουμε, την κοπανάμε, να γλιτώσουμε. Αυτό συμβαίνει και μεταξύ μεμονωμένων ατόμων και μεταξύ ομάδων. Στη πρώτη περίπτωση, μεταξύ μεμονωμένων ατόμων, τα πράγματα είναι απλά –  ο βιολογικός μηχανισμός λειτουργεί αυτόματα. Στη δεύτερη όμως τα πράγματα δεν είναι απλά – η ανθρώπινη κοινωνία δεν είναι αγέλη αντιλοπών να τρέχει να σωθεί μόλις εμφανιστεί ο θηρευτής. Θα πρέπει να αποφασίσει εάν θα συγκρουστεί ή θα φύγει και η απόφαση αυτή θα είναι το αποτέλεσμα μιας σύγκρουσης (πολιτική, με την ευρεία έννοια), στην οποία κάποιοι θα συμμετάσχουν  (μάχη) και κάποιοι θα αποφύγουν (φυγή).

ΘΑ πρέπει όμως να θυμόμαστε ότι η διαδικασία της συγκρότηση της πρωτοκοινωνίας, άρα και της ανθρωπογένεσης –  η κοινωνία προηγείται του ανθρώπου) άρχισε με κάποιο μοναχικό δενδρόβιο πρωτεύον θηλαστικό, λένε πώς ήταν ο ardipithecus ramidus,  που αναγκάστηκε να ζήσει στη σαβάνα αλλά ήταν τόσο βραδύ που δεν μπορούσε να  τρέξει για να αποφύγει τους θηρευτές του –  ήταν αναγκασμένο να τους αντιμετωπίσει και υπήρχε μόνο ένας τρόπος: η ομαδική αντιμετώπιση, η συνεργασία. Μόνο μάχη, η φυγή σημαίνει “θάνατος”! Αυτή ήταν, κατά τη γνώμη μου, η εκκίνηση της διαδικασίας της συγκρότησης της πρωτοκοινωνίας.

Continue reading →